రాజ్యాంగ సవరణలు మరియు న్యాయస్థానాల కీలక తీర్పులు · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for రాజ్యాంగ సవరణలు మరియు న్యాయస్థానాల కీలక తీర్పులు (జాతీయ అంశాలు (National Affairs)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
భారత రాజ్యాంగ సవరణ పద్ధతి ఏ ఆర్టికల్లో ఉంది?
A. ఆర్టికల్ 368
B. ఆర్టికల్ 356
C. ఆర్టికల్ 352
D. ఆర్టికల్ 370
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 368
రాజ్యాంగ సవరణ అధికారం, విధానం భాగం XXలోని ఆర్టికల్ 368లో ఉన్నాయి. ఆర్టికల్ 356 రాష్ట్రపతి పాలనకు, ఆర్టికల్ 352 జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితికి, ఆర్టికల్ 370 జమ్మూ కాశ్మీర్ ప్రత్యేక హోదాకు సంబంధించినవి, సవరణ విధానానికి కాదు.
సవరణ బిల్లును లోక్సభ లేదా రాజ్యసభ రెండింటిలో దేనిలోనైనా ప్రవేశపెట్టవచ్చు. రాష్ట్ర శాసనసభల్లో సవరణ బిల్లును ప్రారంభించే అవకాశం లేదు; అవి కేవలం కొన్ని సందర్భాల్లో ఆమోదం (ratification) మాత్రమే ఇస్తాయి. సుప్రీంకోర్టుకు బిల్లు ప్రవేశపెట్టే అధికారం లేదు.
1976లో వచ్చిన 42వ సవరణ ప్రవేశికలో సామ్యవాద, లౌకిక, సమగ్రత పదాలను చేర్చడం, ప్రాథమిక విధులను ప్రవేశపెట్టడం వంటి విస్తృత మార్పులు చేసింది, అందుకే దీన్ని మినీ రాజ్యాంగం అంటారు. 44వ సవరణ ఆస్తి హక్కు తొలగింపుతో, 52వ ఫిరాయింపులతో, 61వ ఓటు వయసుతో ముడిపడి ఉన్నాయి.
ఓటింగ్ వయసును 21 నుండి 18 ఏళ్లకు తగ్గించిన రాజ్యాంగ సవరణ ఏది?
A. 52వ సవరణ (1985)
B. 61వ సవరణ (1989)
C. 69వ సవరణ (1991)
D. 73వ సవరణ (1992)
Answer & explanation
Correct: B — 61వ సవరణ (1989)
1989లో చేసిన 61వ సవరణ ఓటు హక్కు వయసును 21 నుండి 18 ఏళ్లకు తగ్గించింది. 52వ సవరణ పార్టీ ఫిరాయింపుల నిరోధానికి, 69వ ఢిల్లీ జాతీయ రాజధాని ప్రాంత హోదాకు, 73వ పంచాయతీరాజ్కు సంబంధించినవి కాబట్టి ఇవి సరైన సమాధానాలు కావు.
పార్టీ ఫిరాయింపుల నిరోధక చట్టం (10వ షెడ్యూల్)ను చేర్చిన సవరణ ఏది?
A. 52వ సవరణ (1985)
B. 42వ సవరణ (1976)
C. 44వ సవరణ (1978)
D. 91వ సవరణ (2003)
Answer & explanation
Correct: A — 52వ సవరణ (1985)
1985లో చేసిన 52వ సవరణతో 10వ షెడ్యూల్ రాజ్యాంగంలో చేరింది, ఫిరాయింపుల నిరోధక చట్టం అమల్లోకి వచ్చింది. 91వ సవరణ (2003) ఫిరాయింపు చట్టంలో మార్పులు చేసింది కానీ మూల చట్టం 52వ సవరణ ద్వారానే వచ్చింది. 42వ, 44వ సవరణలు ఇతర అంశాలకు సంబంధించినవి.
వస్తు సేవల పన్ను (GST)కి రాజ్యాంగ ఆధారం కల్పించిన సవరణ ఏది?
A. 99వ సవరణ (2014)
B. 102వ సవరణ (2018)
C. 103వ సవరణ (2019)
D. 101వ సవరణ (2016)
Answer & explanation
Correct: D — 101వ సవరణ (2016)
GSTకి సంబంధించిన రాజ్యాంగ ఏర్పాట్లు 101వ సవరణ (2016)తో వచ్చాయి. 99వ సవరణ NJACకి, 102వ సవరణ జాతీయ వెనుకబడిన తరగతుల కమిషన్కు, 103వ సవరణ EWS రిజర్వేషన్కు సంబంధించినవి. కాబట్టి GST అంటే 101 అని గుర్తుంచుకోవాలి.
విద్యా హక్కును ప్రాథమిక హక్కుగా (ఆర్టికల్ 21A) చేర్చిన సవరణ ఏది?
A. 91వ సవరణ (2003)
B. 97వ సవరణ (2011)
C. 86వ సవరణ (2002)
D. 104వ సవరణ (2019)
Answer & explanation
Correct: C — 86వ సవరణ (2002)
86వ సవరణ (2002) 6–14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యా హక్కును ఆర్టికల్ 21Aగా చేర్చింది, అలాగే ఆర్టికల్ 51Aలో (k) ప్రాథమిక విధిని జోడించింది. 91వ సవరణ మంత్రిమండలి పరిమాణంపై, 97వ సహకార సంఘాలపై, 104వ SC/ST రిజర్వేషన్ పొడిగింపుపై ఉంది.
103వ సవరణ (2019) ఆర్టికల్స్ 15(6), 16(6) ద్వారా EWSకు 10% రిజర్వేషన్ ఇచ్చింది. 102వ సవరణ NCBCకి రాజ్యాంగ హోదా ఇచ్చింది, 104వ SC/ST సీట్ల రిజర్వేషన్ పొడిగించింది, 105వ వెనుకబడిన తరగతుల జాబితా అధికారాన్ని రాష్ట్రాలకు ఇచ్చింది.
'మౌలిక స్వరూప సిద్ధాంతం' (Basic Structure Doctrine)ను ప్రతిపాదించిన కేసు ఏది?
A. కేశవానంద భారతి కేసు
B. గోలక్నాథ్ కేసు
C. మినర్వా మిల్స్ కేసు
D. శంకరి ప్రసాద్ కేసు
Answer & explanation
Correct: A — కేశవానంద భారతి కేసు
కేశవానంద భారతి కేసు (1973)లో 13 మంది న్యాయమూర్తుల ధర్మాసనం పార్లమెంటు రాజ్యాంగాన్ని సవరించవచ్చు కానీ దాని మౌలిక స్వరూపాన్ని మార్చలేదని చెప్పింది. గోలక్నాథ్ కేసు ప్రాథమిక హక్కుల సవరణపై, మినర్వా మిల్స్ 42వ సవరణ నిబంధనలపై, శంకరి ప్రసాద్ ప్రాథమిక హక్కుల సవరణ సాధ్యతపై తీర్పులు.
కేశవానంద భారతి కేసు తీర్పు 1973లో వచ్చింది. 1967 గోలక్నాథ్ కేసు సంవత్సరం, 1980 మినర్వా మిల్స్ కేసు సంవత్సరం, 1994 ఎస్.ఆర్. బొమ్మై కేసు సంవత్సరం. ఈ నాలుగు తీర్పుల సంవత్సరాలు పరీక్షల్లో కాలక్రమ ప్రశ్నలకు ఆధారం.