Daily Current AffairsOctober 16, 2026

October 16, 2026 Current Affairs

Comprehensive subject-wise news briefs and practice questions for competitive exams (UPSC, APPSC, TSPSC, SSC, Banking).

6 Topics10 Study Notes25 Practice Questions

జాతీయ అంశాలు (National Affairs)

జాతీయం కరెంట్ అఫైర్స్ — నోట్స్ మరియు ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు.

ప్రపంచ ఆహార దినోత్సవం — 16 అక్టోబర్; 2026 థీమ్ 'Innovate today. Nourish tomorrow.'

ఏమిటి?

ఆహార & వ్యవసాయ సంస్థ (FAO) 16 అక్టోబర్ 1945న కెనడాలోని క్యూబెక్ సిటీలో ఏర్పడింది; ప్రధాన కార్యాలయం ఇటలీ రాజధాని రోమ్. FAO సదస్సు 1979లో తీసుకున్న నిర్ణయం మేరకు 1981 నుంచి ఏటా ఈ రోజును ప్రపంచ ఆహార దినోత్సవంగా జరుపుతున్నారు. ఆకలి నిర్మూలన (SDG 2 — Zero Hunger), పోషకాహారం, సుస్థిర వ్యవసాయంపై అవగాహన దీని ఉద్దేశం.

2026 థీమ్ 'Innovate today. Nourish tomorrow.' — కరువును తట్టుకునే వంగడాలు, డిజిటల్ వ్యవసాయ విస్తరణ సేవలు, బయోఫోర్టిఫికేషన్ (పోషకాలు జోడించిన వంగడాలు), ఆహార వృథా తగ్గించే సరఫరా వ్యవస్థలు, సంప్రదాయ పరిజ్ఞానం వంటి ఆవిష్కరణల ద్వారా వాతావరణ, ఆర్థిక ఒడిదుడుకులను ఎదుర్కొని అందరికీ పోషకాహారం అందించాలనే పిలుపు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా సుమారు 64.5 కోట్ల మంది దీర్ఘకాల ఆకలితో బాధపడుతున్నారు.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

భారత్ జాతీయ ఆహార భద్రతా చట్టం (NFSA), 2013 ద్వారా గ్రామీణ జనాభాలో 75%, పట్టణ జనాభాలో 50% మందికి — సుమారు 81 కోట్ల మందికి — సబ్సిడీ ఆహార ధాన్యాలు అందిస్తోంది. ప్రాధాన్య కుటుంబాల్లో ఒక్కొక్కరికి నెలకు 5 కిలోలు, అంత్యోదయ అన్న యోజన (AAY) కుటుంబానికి 35 కిలోలు. 'వన్ నేషన్ వన్ రేషన్ కార్డ్', e-PoS వంటి డిజిటల్ సంస్కరణలు ప్రపంచానికి ఆదర్శంగా నిలిచాయి.

ముఖ్య విషయాలు

  • తేదీ: 16 అక్టోబర్ — FAO స్థాపన (1945, క్యూబెక్ సిటీ, కెనడా).
  • తొలి దినోత్సవం: 1981 (FAO సదస్సు నిర్ణయం, 1979).
  • థీమ్ 2026: Innovate today. Nourish tomorrow.
  • FAO:
    1. ప్రధాన కార్యాలయం రోమ్
    2. డైరెక్టర్ జనరల్ — క్యూ డోంగ్యూ.
  • రోమ్ ఆధారిత ఇతర UN ఆహార సంస్థలు: WFP (1961), IFAD (1977).
  • భారత్:
    1. NFSA 2013 — సుమారు 81 కోట్ల లబ్ధిదారులు
    2. PMGKAY ఉచిత ధాన్యాలు డిసెంబర్ 2028 వరకు.
  • SDG 2: Zero Hunger — 2030 నాటికి ఆకలి నిర్మూలన.

సులభమైన ఉదాహరణ

ఒక రైతు జింక్ అధికంగా ఉండే బయోఫోర్టిఫైడ్ గోధుమ వంగడాన్ని సాగు చేస్తే, అదే పొలం, అదే శ్రమతో ఆ గ్రామ పిల్లలకు ఎక్కువ పోషకాలు అందుతాయి — 'నేటి ఆవిష్కరణ, రేపటి పోషణ' అంటే ఇదే.

తాజా మార్పు

16 అక్టోబర్ 2026: ప్రపంచ ఆహార దినోత్సవం — థీమ్ 'Innovate today. Nourish tomorrow.'

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

గ్లోబల్ హంగర్ ఇండెక్స్ 2026 — 122 దేశాల్లో భారత్‌కు 100వ స్థానం; 'తీవ్ర (serious)' కేటగిరీ

ఏమిటి?

గ్లోబల్ హంగర్ ఇండెక్స్ (GHI)ను ఐర్లాండ్‌కు చెందిన కన్సర్న్ వరల్డ్‌వైడ్, జర్మనీకి చెందిన వెల్ట్‌హంగర్‌హిల్ఫ్ అనే స్వచ్ఛంద సంస్థలు ఏటా ప్రచురిస్తాయి. ఇది నాలుగు సూచికలపై ఆధారపడుతుంది: (1) జనాభాలో పోషకాహార లోపం (undernourishment), (2) ఐదేళ్లలోపు పిల్లల్లో ఎదుగుదల లోపం (stunting — వయసుకు తగ్గ ఎత్తు లేకపోవడం), (3) బరువు లోపం (wasting — ఎత్తుకు తగ్గ బరువు లేకపోవడం), (4) ఐదేళ్లలోపు పిల్లల మరణాల రేటు. స్కోరు 0–100 మధ్య; ఎక్కువ స్కోరు అంటే ఎక్కువ ఆకలి.

14 అక్టోబర్ 2026న విడుదలైన GHI 2026 ('No security without food security') ప్రకారం భారత్ స్కోరు 24.1 — 'తీవ్ర (serious)' కేటగిరీ; 2012 నుంచి భారత్ ఇదే కేటగిరీలో ఉంది. నివేదికల ప్రకారం 122 దేశాల్లో 100వ స్థానం (గత ఏడాది 123 దేశాల్లో 102వ). పోషకాహార లోపం 9.8%, stunting 29.3%కి తగ్గగా, wasting మళ్లీ 19.0%కి పెరిగి దక్షిణాసియాలోనే అత్యధికంగా ఉంది. భారత్ స్కోరు 2006లో 37 నుంచి క్రమంగా మెరుగుపడింది. పిల్లలకు సంబంధించిన మూడు సూచికలు మొత్తం జనాభాను ప్రతిబింబించవని కేంద్ర ప్రభుత్వం గతంలో GHI పద్ధతిని విమర్శించింది.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

పిల్లల్లో wasting ఎక్కువగా ఉండటం తల్లుల పోషణ, శుభ్రమైన నీరు, పారిశుద్ధ్యం సమస్యలను సూచిస్తుంది — పోషణ్ అభియాన్, సక్షమ్ అంగన్‌వాడీ, PM పోషణ్ వంటి పథకాల అమలుకు ఈ గణాంకాలు దిశానిర్దేశం చేస్తాయి. అంతర్జాతీయ సూచికల్లో భారత్ ర్యాంకులు పోటీ పరీక్షల్లో తరచుగా అడుగుతారు.

ముఖ్య విషయాలు

  • విడుదల:
    1. 14 అక్టోబర్ 2026
    2. నివేదిక శీర్షిక 'No security without food security'.
  • భారత్ స్కోరు: 24.1 — serious (2012 నుంచి ఇదే కేటగిరీ).
  • ర్యాంక్ (నివేదికల ప్రకారం): 122 దేశాల్లో 100 (2025: 123లో 102).
  • సూచికలు:
    1. undernourishment 9.8%
    2. stunting 29.3%
    3. wasting 19.0% (దక్షిణాసియాలో అత్యధికం).
  • పోలిక:
    1. ప్రపంచ సగటు 18.1
    2. దక్షిణాసియా 23.5
    3. భారత్ 2006లో 37.
  • ప్రచురణ: కన్సర్న్ వరల్డ్‌వైడ్ (ఐర్లాండ్) & వెల్ట్‌హంగర్‌హిల్ఫ్ (జర్మనీ).
  • కేటగిరీలు:
    1. <10 తక్కువ
    2. 10–19.9 మధ్యస్థం
    3. 20–34.9 తీవ్రం
    4. 35–49.9 ఆందోళనకరం
    5. 50+ అత్యంత ఆందోళనకరం.

సులభమైన ఉదాహరణ

ఒక అంగన్‌వాడీలో 100 మంది పిల్లల్లో 19 మంది ఎత్తుకు తగ్గ బరువు లేకపోతే అది 19% wasting — తాజా పోషకాహార కొరత లేదా తరచూ వచ్చే అతిసారం వంటి వ్యాధులకు సంకేతం.

తాజా మార్పు

14 అక్టోబర్ 2026: GHI 2026 విడుదల — భారత్ స్కోరు 24.1 (serious).

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

16 అక్టోబర్ — NSG ఆవిర్భావ దినోత్సవం, ప్రపంచ అనస్థీషియా దినోత్సవం

ఏమిటి?

జాతీయ భద్రతా దళం (NSG) 1984 ఆపరేషన్ బ్లూస్టార్, ఇందిరా గాంధీ హత్య అనంతరం ఉగ్రవాద నిరోధం కోసం 16 అక్టోబర్ 1984న ఏర్పడింది; NSG చట్టం, 1986 ద్వారా దానికి చట్టబద్ధత లభించింది. ఇది కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోని 'ఫెడరల్ కంటింజెన్సీ ఫోర్స్' — ఉగ్రవాద దాడులు, విమాన హైజాకింగ్‌లు, బందీల విడుదల వంటి ప్రత్యేక ఆపరేషన్లు చేపడుతుంది. నల్ల దుస్తుల కారణంగా 'బ్లాక్ క్యాట్స్' అంటారు; నినాదం 'సర్వత్ర సర్వోత్తమ సురక్ష'. 2008 ముంబై దాడుల సమయంలో 'ఆపరేషన్ బ్లాక్ టోర్నడో' దీని ప్రముఖ ఆపరేషన్. 16 అక్టోబర్ 2026న ఆవిర్భావ దినోత్సవం సందర్భంగా ప్రధానమంత్రి NSG సిబ్బందికి శుభాకాంక్షలు తెలిపారు.

ప్రపంచ అనస్థీషియా దినోత్సవం: 16 అక్టోబర్ 1846న అమెరికాలోని బోస్టన్ మసాచుసెట్స్ జనరల్ హాస్పిటల్‌లో దంత వైద్యుడు విలియం టి.జి. మోర్టన్ ఈథర్ వాయువుతో రోగిని స్పృహ కోల్పోయేలా చేసి, నొప్పి లేకుండా శస్త్రచికిత్స జరగడాన్ని తొలిసారి బహిరంగంగా ప్రదర్శించారు. ఆధునిక శస్త్రచికిత్సకు పునాది వేసిన ఈ ఘట్టం గుర్తుగా ఏటా ఈ దినోత్సవం జరుపుతారు.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

భద్రతా దళాల నిర్మాణం, అవి ఏ మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో ఉంటాయి, ఎప్పుడు ఏర్పడ్డాయి వంటి అంశాలు పోటీ పరీక్షల్లో తరచుగా అడుగుతారు. అనస్థీషియా ఆవిష్కరణ వైద్య చరిత్రలో మైలురాయి — సైన్స్ చరిత్ర ప్రశ్నలకు ఉపయోగం.

ముఖ్య విషయాలు

  • NSG ఏర్పాటు:
    1. 16 అక్టోబర్ 1984
    2. NSG చట్టం 1986.
  • పరిధి:
    1. కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ
    2. ఉగ్రవాద నిరోధక ప్రత్యేక దళం.
  • పేరు, నినాదం:
    1. 'బ్లాక్ క్యాట్స్'
    2. 'సర్వత్ర సర్వోత్తమ సురక్ష'.
  • ప్రముఖ ఆపరేషన్: ఆపరేషన్ బ్లాక్ టోర్నడో — 26/11 ముంబై దాడులు (2008).
  • ప్రపంచ అనస్థీషియా దినోత్సవం: 16 అక్టోబర్ — 1846లో విలియం టి.జి. మోర్టన్ ఈథర్ ప్రదర్శన, బోస్టన్.
  • ఇతర CAPF ఏర్పాటు సంవత్సరాలు: CRPF 1939, BSF 1965, ITBP 1962, CISF 1969, SSB 1963.

సులభమైన ఉదాహరణ

ఒక విమానాన్ని హైజాక్ చేస్తే, రాష్ట్ర పోలీసులకు ఆ స్థాయి శిక్షణ, పరికరాలు ఉండవు — కేంద్రం వెంటనే NSG బృందాన్ని పంపుతుంది.

తాజా మార్పు

16 అక్టోబర్ 2026: NSG ఆవిర్భావ దినోత్సవం; ప్రపంచ అనస్థీషియా దినోత్సవం.

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

Practise 7 జాతీయ అంశాలు (National Affairs) MCQs

అంతర్జాతీయ అంశాలు (International Affairs)

అంతర్జాతీయం కరెంట్ అఫైర్స్ — నోట్స్ మరియు ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు.

భారత్–అమెరికా వాణిజ్య ఒప్పందం తొలి విడత ఖరారు — న్యాయపరమైన ముసాయిదా దశలో

ఏమిటి?

ఫిబ్రవరి 2025లో ప్రధానమంత్రి మోదీ, అధ్యక్షుడు ట్రంప్ భేటీలో 2030 నాటికి ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని $500 బిలియన్లకు చేర్చే 'మిషన్ 500' లక్ష్యం, దశలవారీ ద్వైపాక్షిక వాణిజ్య ఒప్పందం (BTA) చర్చలు ప్రకటించారు. అమెరికా సుంకాలు, వ్యవసాయ–పాడి మార్కెట్ ప్రవేశం వంటి అంశాలపై విభేదాలతో చర్చలు పలుమార్లు గడువులు దాటాయి.

15 అక్టోబర్ 2026న వాణిజ్య మంత్రి పీయూష్ గోయల్ BTA తొలి విడత ఖరారై, న్యాయపరమైన ముసాయిదా, తుది సమీక్ష దశలో ఉందని తెలిపారు; పోటీ దేశాల కంటే భారత్‌కు ప్రయోజనం కలిగినప్పుడే అమలు చేస్తామన్నారు. 'పెద్ద అంశాలు పూర్తయ్యాయి, ఒప్పందానికి చాలా దగ్గరగా ఉన్నాం; వివరాలు మంత్రులే ప్రకటిస్తారు' అని అమెరికా రాయబారి సెర్జియో గోర్ పేర్కొన్నారు. త్వరలో సంతకాలు జరగాలని ఆర్థిక మంత్రి సీతారామన్ ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు. అమెరికా విదేశాంగ మంత్రి మార్కో రూబియో ఉజ్బెకిస్తాన్, భారత్ పర్యటన (17–22 అక్టోబర్)కు ముందు ఈ పరిణామాలు చోటుచేసుకున్నాయి.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

ఒప్పందం కుదిరితే వస్త్రాలు, ఔషధాలు, ఇంజినీరింగ్ వస్తువులు, ఎలక్ట్రానిక్స్ వంటి భారత ఎగుమతులకు అమెరికా మార్కెట్‌లో సుంకాల భారం తగ్గే అవకాశం; పెట్టుబడులు, సరఫరా గొలుసుల్లో భారత్ పాత్ర పెరుగుతుంది. అమెరికా భారత్‌కు అతిపెద్ద వాణిజ్య భాగస్వాముల్లో ఒకటి.

ముఖ్య విషయాలు

  • ప్రకటన:
    1. 15 అక్టోబర్ 2026 — పీయూష్ గోయల్: తొలి విడత ఖరారు, లీగల్ డ్రాఫ్టింగ్ దశ
    2. ఇంకా సంతకం కాలేదు.
  • అమెరికా వైఖరి: రాయబారి సెర్జియో గోర్ — 'పెద్ద అంశాలు పూర్తి, చాలా దగ్గరగా ఉన్నాం'.
  • షరతు: పోటీ దేశాల కంటే భారత్‌కు ప్రయోజనం ఉన్నప్పుడే అమలు.
  • లక్ష్యం: మిషన్ 500 — 2030 నాటికి $500 bn ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం (ఫిబ్రవరి 2025).
  • సందర్భం: రూబియో పర్యటన — సమర్‌కండ్, ముంబై, జామ్‌నగర్ (17–22 అక్టోబర్).
  • గత గడువులు: నవంబర్ 2025, మార్చి 2026 లక్ష్యాలు దాటిపోయాయి.

సులభమైన ఉదాహరణ

తిరుపూర్ వస్త్ర ఎగుమతిదారుడిపై అమెరికాలో సుంకం తగ్గితే, అదే చొక్కా బంగ్లాదేశ్, వియత్నాం ఉత్పత్తుల కంటే తక్కువ ధరకు అమ్ముడై ఎక్కువ ఆర్డర్లు వస్తాయి — 'పోటీ ప్రయోజనం' అంటే ఇదే.

తాజా మార్పు

15 అక్టోబర్ 2026: భారత్–అమెరికా BTA తొలి విడత ఖరారు — న్యాయపరమైన ముసాయిదా దశ.

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

దక్షిణ హిందూ మహాసముద్ర మత్స్య ఒప్పందం (SIOFA)లో చేరికకు భారత్ ఆమోదం

ఏమిటి?

దక్షిణ హిందూ మహాసముద్ర మత్స్య ఒప్పందం (SIOFA) అంతర్జాతీయ జలాల్లో (హై సీస్ — ఏ దేశ ప్రత్యేక ఆర్థిక మండలి పరిధిలోనూ లేని సముద్రం) చేపల వనరుల సంరక్షణ, సుస్థిర వినియోగం కోసం ఏర్పడిన ప్రాంతీయ మత్స్య నిర్వహణ సంస్థ. 2006లో రోమ్‌లో సంతకం జరిగి 2012 నుంచి అమల్లో ఉంది. ఇది ట్యూనా వంటి అత్యధికంగా వలసపోయే జాతులకు కాకుండా, సముద్రపు అడుగున ఉండే (demersal) ఇతర జాతులకు వర్తిస్తుంది; ట్యూనాల నిర్వహణ ఇండియన్ ఓషన్ ట్యూనా కమిషన్ (IOTC — సచివాలయం సీషెల్స్) బాధ్యత.

భారత్ 2022 నుంచి SIOFAలో 'సహకార సభ్యేతర దేశం (CNCP)'గా పాల్గొంటోంది. కేంద్ర మత్స్య, పశుసంవర్ధక & పాడి మంత్రిత్వ శాఖ ప్రకటన ప్రకారం (అక్టోబర్ 2026) పూర్తి సభ్యదేశం (Contracting Party)గా చేరేందుకు ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది. దీంతో భారత జెండా గల నౌకలు, సంస్థలు SIOFA పరిధిలో అనుమతించిన స్క్విడ్, టూత్‌ఫిష్, ఆల్ఫాన్సినో వంటి చేపలను వేటాడవచ్చు; శాస్త్రీయ, నిబంధనల కమిటీల్లో నిర్ణయాధికారం లభిస్తుంది. అంతర్జాతీయ జలాల్లో నౌకల తనిఖీ (HSBI) పథకంలోనూ భారత్ చురుకుగా పాల్గొంటుంది. కేంద్రం డిసెంబర్ 2025లో హై సీస్ ఫిషరీస్ మార్గదర్శకాలు విడుదల చేసింది.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

భారత లోతైన సముద్ర చేపల వేట (deep-sea fishing) రంగానికి కొత్త వనరులు, ఎగుమతి అవకాశాలు; 'బ్లూ ఎకానమీ' లక్ష్యాలకు ఊతం. చట్టవిరుద్ధ, నియంత్రణ లేని చేపల వేట (IUU fishing) నిరోధంలో భారత్ పాత్ర బలపడుతుంది.

ముఖ్య విషయాలు

  • నిర్ణయం: SIOFAలో Contracting Partyగా చేరికకు కేంద్రం ఆమోదం (అక్టోబర్ 2026).
  • గత హోదా: సహకార సభ్యేతర దేశం (CNCP) — 2022 నుంచి.
  • అనుమతించిన జాతులు: స్క్విడ్, టూత్‌ఫిష్, ఆల్ఫాన్సినో వంటి వలస పోని చేపలు.
  • ప్రయోజనం:
    1. శాస్త్రీయ, నిబంధనల కమిటీల్లో నిర్ణయాధికారం
    2. HSBI పథకంలో పాత్ర.
  • SIOFA:
    1. 2006 సంతకం (రోమ్)
    2. 2012 నుంచి అమలు.
  • IOTC:
    1. ట్యూనాల నిర్వహణ — సచివాలయం సీషెల్స్
    2. భారత్ సభ్యదేశం.
  • మంత్రిత్వ శాఖ: మత్స్య, పశుసంవర్ధక & పాడి (MoFAHD).

సులభమైన ఉదాహరణ

విశాఖపట్నం నుంచి బయలుదేరిన లోతైన సముద్ర చేపల నౌక, ఏ దేశ జలాల్లోనూ లేని దక్షిణ హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతంలో SIOFA నియమాల ప్రకారం నిర్ణీత కోటాలో స్క్విడ్ వేటాడి చట్టబద్ధంగా ఎగుమతి చేయవచ్చు.

తాజా మార్పు

అక్టోబర్ 2026: SIOFAలో పూర్తి సభ్యత్వానికి భారత్ ఆమోదం.

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

Practise 4 అంతర్జాతీయ అంశాలు (International Affairs) MCQs

ఆర్థిక వ్యవస్థ మరియు బ్యాంకింగ్ (Economy & Banking)

ఆర్థికం & బ్యాంకింగ్ కరెంట్ అఫైర్స్ — నోట్స్ మరియు ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు.

వెండి కడ్డీలు, నాణేలకు BIS హాల్‌మార్కింగ్ — 'సిల్వర్ రిఫైనరీ స్కీమ్' ప్రారంభం

ఏమిటి?

హాల్‌మార్కింగ్ అంటే బంగారం, వెండి వంటి విలువైన లోహాల స్వచ్ఛతను ప్రభుత్వ గుర్తింపు పొందిన పద్ధతిలో పరీక్షించి అధికారిక ముద్ర వేయడం. భారత్‌లో బ్యూరో ఆఫ్ ఇండియన్ స్టాండర్డ్స్ (BIS) ఈ వ్యవస్థను నిర్వహిస్తుంది. బంగారు ఆభరణాలకు హాల్‌మార్కింగ్ 16 జూన్ 2021 నుంచి దశలవారీగా తప్పనిసరి; 1 ఏప్రిల్ 2023 నుంచి 6 అంకెల HUID (హాల్‌మార్క్ యూనిక్ ఐడెంటిఫికేషన్) తప్పనిసరి. బంగారు కడ్డీలు, నాణేల కోసం 2015లోనే 'గోల్డ్ రిఫైనరీ స్కీమ్' ప్రారంభమైంది; దేశంలో 68 BIS లైసెన్స్ బంగారు రిఫైనరీలు ఉన్నాయి. వెండి ఆభరణాల హాల్‌మార్కింగ్ ఇప్పటివరకు స్వచ్ఛందమే.

ప్రపంచ ప్రమాణాల దినోత్సవం (14 అక్టోబర్ 2026) సందర్భంగా న్యూఢిల్లీలో కేంద్ర వినియోగదారుల వ్యవహారాల మంత్రి ప్రహ్లాద్ జోషి వెండి రిఫైనరీలు, మింట్ల కోసం BIS సర్టిఫికేషన్ పథకాన్ని ప్రారంభించారు. IS 2112:2025 ప్రమాణాన్ని గెజిట్ సవరణ ద్వారా మార్చి 999.9, 999.5, 999.0 (వెయ్యి భాగాలకు) స్వచ్ఛత గ్రేడ్‌ల వెండి కడ్డీలు, నాణేలను చేర్చారు. సాంకేతిక సామర్థ్యం, శుద్ధి ప్రక్రియలు, పరీక్షా సౌకర్యాలు పరిశీలించిన తర్వాత BIS లైసెన్స్ ఇస్తుంది; లైసెన్స్ పొందిన సంస్థలు తమ ఉత్పత్తులపై BIS హాల్‌మార్క్ వేయవచ్చు. ఇదే కార్యక్రమంలో BIS డిజిటల్ స్టాండర్డ్ రీడర్, కొత్త ప్రమాణాలు, సుస్థిర వ్యవసాయం–తయారీ ప్రమాణాల రోడ్‌మ్యాప్‌లు కూడా విడుదలయ్యాయి.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

వెండి ధరలు, పెట్టుబడి డిమాండ్ పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో కొనుగోలుదారులకు స్వచ్ఛతపై భరోసా, మోసాల నివారణ; దేశీయ వెండి శుద్ధి పరిశ్రమకు విశ్వసనీయత పెరుగుతుంది.

ముఖ్య విషయాలు

  • ప్రారంభం: 14 అక్టోబర్ 2026 (ప్రపంచ ప్రమాణాల దినోత్సవం) — ప్రహ్లాద్ జోషి.
  • పథకం: వెండి రిఫైనరీలు, మింట్లకు BIS సర్టిఫికేషన్ (సిల్వర్ రిఫైనరీ స్కీమ్).
  • ప్రమాణం: IS 2112:2025 సవరణ — 999.9 / 999.5 / 999.0 గ్రేడ్‌ల కడ్డీలు, నాణేలు.
  • హాల్‌మార్క్ వివరాలు: BIS గుర్తు, 'SILVER' పదం, స్వచ్ఛత గ్రేడ్, తయారీదారు గుర్తు, బ్యాచ్ సీరియల్ నంబర్.
  • నమూనా: గోల్డ్ రిఫైనరీ స్కీమ్ (2015) — 68 లైసెన్స్ బంగారు రిఫైనరీలు.
  • బంగారు ఆభరణాలు:
    1. హాల్‌మార్కింగ్ తప్పనిసరి — 16 జూన్ 2021
    2. HUID — 1 ఏప్రిల్ 2023.
  • BIS:
    1. BIS చట్టం 2016
    2. వినియోగదారుల వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ.

సులభమైన ఉదాహరణ

ఒక వ్యక్తి 1 కిలో వెండి కడ్డీ కొంటే, దానిపై '999.9' గ్రేడ్‌తో BIS హాల్‌మార్క్ ఉంటే అందులో 999.9 గ్రాముల స్వచ్ఛమైన వెండి ఉన్నట్టు హామీ — తర్వాత అమ్మేటప్పుడు కూడా సరైన ధర వస్తుంది.

తాజా మార్పు

14 అక్టోబర్ 2026: BIS సిల్వర్ రిఫైనరీ స్కీమ్ ప్రారంభం.

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

Practise 3 ఆర్థిక వ్యవస్థ మరియు బ్యాంకింగ్ (Economy & Banking) MCQs

సైన్స్ & టెక్నాలజీ మరియు రక్షణ రంగం (Science, Tech & Defence)

సైన్స్ & రక్షణ కరెంట్ అఫైర్స్ — నోట్స్ మరియు ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు.

INS సమర్థక్ నౌకాదళంలో చేరిక — తొలి బహుళ ప్రయోజన నౌక, డ్రోన్లకు 'మదర్‌షిప్'

ఏమిటి?

నౌకాదళ బహుళ ప్రయోజన నౌకలు (Multi-Purpose Vessels — MPV) యుద్ధ నౌకల కంటే చిన్నవి కానీ బహుముఖ పాత్ర పోషించేవి — నిఘా, గస్తీ, లక్ష్యాల లాగుడు (target towing), ఆయుధ పరీక్షలకు మద్దతు, శిక్షణ, సహాయ కార్యక్రమాలు. నాలుగు MPVల నిర్మాణ ఒప్పందాన్ని మార్చి 2022లో లార్సెన్ & టూబ్రో (L&T)కు ఇచ్చారు; మొదటి నౌక సమర్థక్‌ను ఆగస్టు 2026లో నౌకాదళానికి అందజేశారు.

INS సమర్థక్‌ను ఉపరాష్ట్రపతి సి.పి. రాధాకృష్ణన్ 16 అక్టోబర్ 2026న కర్ణాటకలోని కార్వార్ నౌకాదళ స్థావరం INS కదంబలో నౌకాదళంలో చేర్చారు; నౌకాదళ ప్రధానాధికారి అడ్మిరల్ కృష్ణ స్వామినాథన్ పాల్గొన్నారు. తమిళనాడులోని కట్టుపల్లి షిప్‌యార్డ్‌లో మాడ్యులర్ పద్ధతిలో నిర్మించిన ఈ సుమారు 107 మీటర్ల నౌకలో 75%కు పైగా స్వదేశీ పరికరాలు, స్వదేశీ సెన్సార్లు–ఆయుధాలతో సమీకృత యుద్ధ వ్యవస్థ ఉన్నాయి. సముద్రంలో డ్రోన్లు, మానవరహిత పడవలను ప్రయోగించే 'మదర్‌షిప్'గా పనిచేయడం దీని ప్రత్యేకత.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

మానవరహిత వ్యవస్థల యుగంలో డ్రోన్ మదర్‌షిప్ సామర్థ్యం నౌకాదళ నిఘా పరిధిని పెంచుతుంది; ఆయుధాలు, రాడార్లు, సెన్సార్ల పరీక్షలకు ప్రత్యేక వేదిక లభిస్తుంది. ప్రైవేట్ రంగ షిప్‌యార్డ్ నిర్మాణం 'మేక్ ఇన్ ఇండియా', ఆత్మనిర్భర్ భారత్‌కు ఉదాహరణ.

ముఖ్య విషయాలు

  • కమిషనింగ్: 16 అక్టోబర్ 2026 — INS కదంబ, కార్వార్ (కర్ణాటక).
  • ముఖ్య అతిథి:
    1. ఉపరాష్ట్రపతి సి.పి. రాధాకృష్ణన్
    2. CNS అడ్మిరల్ కృష్ణ స్వామినాథన్ హాజరు.
  • శ్రేణి: 4 బహుళ ప్రయోజన నౌకల్లో మొదటిది.
  • బిల్డర్:
    1. L&T, కట్టుపల్లి (తమిళనాడు)
    2. ఒప్పందం మార్చి 2022
    3. అప్పగింత ఆగస్టు 2026.
  • పరిమాణం, స్వదేశీకరణ:
    1. సుమారు 107 మీ.
    2. 75%+ స్వదేశీ పరికరాలు.
  • పాత్రలు:
    1. డ్రోన్/మానవరహిత పడవల మదర్‌షిప్
    2. నిఘా, గస్తీ, శిక్షణ
    3. ఆయుధ–రాడార్ పరీక్షలు
    4. HADR.
  • INS కదంబ: కార్వార్ — ప్రాజెక్ట్ సీబర్డ్ కింద అభివృద్ధి చేస్తున్న నౌకాదళ స్థావరం.

సులభమైన ఉదాహరణ

తుఫాను తర్వాత తీరంలో చిక్కుకున్న మత్స్యకారుల కోసం INS సమర్థక్ నుంచి పలు డ్రోన్లను ఒకేసారి ఎగరేసి విశాల ప్రాంతాన్ని వేగంగా గాలించవచ్చు.

తాజా మార్పు

16 అక్టోబర్ 2026: INS సమర్థక్ నౌకాదళంలో చేరిక.

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

₹4,106 కోట్ల రక్షణ ఒప్పందాలు — IAF కోసం GSAT-7C ఉపగ్రహం, నౌకాదళానికి వరుణాస్త్ర టార్పెడోలు

ఏమిటి?

GSAT-7 శ్రేణి సాయుధ దళాల ప్రత్యేక సైనిక కమ్యూనికేషన్ ఉపగ్రహాలు: GSAT-7 'రుక్మిణి' (2013) — నౌకాదళం; GSAT-7A (2018) — వైమానిక దళం; GSAT-7B — సైన్యం; GSAT-7C — వైమానిక దళం. GSAT-7C ప్రతిపాదనకు రక్షణ కొనుగోళ్ల మండలి (DAC) నవంబర్ 2021లో ఆమోదం తెలిపింది. న్యూస్పేస్ ఇండియా లిమిటెడ్ (NSIL) ISRO వాణిజ్య విభాగం.

వరుణాస్త్ర నౌక నుంచి ప్రయోగించే, జలాంతర్గాములను దూరం నుంచే ఛేదించగల స్వదేశీ భారీ టార్పెడో (heavyweight torpedo). దీన్ని విశాఖపట్నంలోని DRDO నేవల్ సైన్స్ & టెక్నలాజికల్ లాబొరేటరీ (NSTL) అభివృద్ధి చేయగా, హైదరాబాద్ ప్రధాన కార్యాలయం గల భారత్ డైనమిక్స్ లిమిటెడ్ (BDL) ఉత్పత్తి చేస్తుంది. 15 అక్టోబర్ 2026న న్యూఢిల్లీలో అదనపు కార్యదర్శి & డైరెక్టర్ జనరల్ (అక్విజిషన్) ఎ. అన్బరసు సమక్షంలో రెండు ఒప్పందాలు కుదిరాయి — GSAT-7C కోసం NSILతో ₹2,563 కోట్లు, వరుణాస్త్ర టార్పెడోల కోసం BDLతో ₹1,543 కోట్లు; మొత్తం ₹4,106 కోట్లు.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

IAF విమానాలు, రాడార్లు, గ్రౌండ్ స్టేషన్ల మధ్య సురక్షిత, అంతరాయం లేని ఉపగ్రహ కమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్-కేంద్రిత యుద్ధ సామర్థ్యాన్ని పెంచుతుంది. వరుణాస్త్రతో నౌకాదళ జలాంతర్గామి వ్యతిరేక యుద్ధ (ASW) సామర్థ్యం బలపడుతుంది; రెండూ తెలుగు రాష్ట్రాలతో (NSTL విశాఖ, BDL హైదరాబాద్) ముడిపడిన స్వదేశీ ప్రాజెక్టులు.

ముఖ్య విషయాలు

  • తేదీ:
    1. 15 అక్టోబర్ 2026 — న్యూఢిల్లీ
    2. మొత్తం ₹4,106 కోట్లు.
  • GSAT-7C:
    1. ₹2,563 కోట్లు — NSIL (బెంగళూరు)
    2. IAF సురక్షిత కమ్యూనికేషన్.
  • వరుణాస్త్ర:
    1. ₹1,543 కోట్లు — BDL (హైదరాబాద్)
    2. నౌక నుంచి ప్రయోగించే భారీ ASW టార్పెడో.
  • అభివృద్ధి: NSTL, విశాఖపట్నం (DRDO).
  • GSAT-7 శ్రేణి:
    1. 7 (రుక్మిణి, 2013, నౌకాదళం)
    2. 7A (2018, IAF)
    3. 7B (సైన్యం)
    4. 7C (IAF).
  • NSIL: ISRO వాణిజ్య విభాగం (2019), అంతరిక్ష విభాగం పరిధి.

సులభమైన ఉదాహరణ

సరిహద్దుకు దగ్గరగా ఎగురుతున్న యుద్ధ విమానం, కొండల వల్ల భూమిపై రేడియో సంకేతాలు అందకపోయినా, GSAT-7C ఉపగ్రహం ద్వారా నియంత్రణ కేంద్రంతో సురక్షితంగా మాట్లాడగలదు.

తాజా మార్పు

15 అక్టోబర్ 2026: GSAT-7C, వరుణాస్త్ర టార్పెడోల కోసం ₹4,106 కోట్ల ఒప్పందాలు.

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

Practise 4 సైన్స్ & టెక్నాలజీ మరియు రక్షణ రంగం (Science, Tech & Defence) MCQs

పర్యావరణం మరియు జీవవైవిధ్యం (Environment & Ecology)

పర్యావరణం కరెంట్ అఫైర్స్ — నోట్స్ మరియు ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు.

భారత రామ్‌సర్ సైట్లు 103కు — చండీగఢ్ సుఖ్నా చిత్తడి నేల, UP సౌజ్ ఝీల్ చేరిక

ఏమిటి?

రామ్‌సర్ కన్వెన్షన్ చిత్తడి నేలల (wetlands) సంరక్షణ, వివేకవంతమైన వినియోగం కోసం 2 ఫిబ్రవరి 1971న ఇరాన్‌లోని రామ్‌సర్ నగరంలో ఆమోదించిన అంతర్ ప్రభుత్వ ఒప్పందం; ఆ తేదీనే ప్రపంచ చిత్తడి నేలల దినోత్సవం జరుపుతారు. భారత్ 1982లో చేరింది; చిలికా సరస్సు (ఒడిశా), కేవ్లాదేవ్ జాతీయ ఉద్యానవనం (రాజస్థాన్) భారత తొలి రామ్‌సర్ సైట్లు. ఇటీవలి సంవత్సరాల్లో భారత రామ్‌సర్ సైట్ల సంఖ్య వేగంగా పెరిగింది.

కేంద్ర పర్యావరణ మంత్రి భూపేందర్ యాదవ్ 15 అక్టోబర్ 2026న రెండు కొత్త సైట్లను ప్రకటించారు; రామ్‌సర్ సచివాలయం కూడా ధ్రువీకరించింది. (1) సుఖ్నా చిత్తడి నేల (సైట్ నం. 2602), చండీగఢ్: శివాలిక్ పాదాల వద్ద 1958లో సుఖ్నా చో వాగుకు ఆనకట్ట కట్టి ఏర్పరచిన పట్టణ శివారు జలాశయం; చుట్టుపక్కల పరీవాహక ప్రాంతం నుంచి వచ్చే నీరు, బురదను నియంత్రిస్తుంది; సెంట్రల్ ఏషియన్ ఫ్లైవే మార్గంలో వలస పక్షులకు ఆవాసం. (2) సౌజ్ ఝీల్ (సైట్ నం. 2603), మైన్‌పురి జిల్లా, ఉత్తరప్రదేశ్: గంగా వరద మైదానంలోని లోతు తక్కువ శాశ్వత సరస్సు, సమన్ చిత్తడి నేలల సముదాయంలో భాగం; 30,000కు పైగా నీటి పక్షులకు, సారస్ కొంగ (Vulnerable), గ్రేటర్ స్పాటెడ్ ఈగల్‌కు ఆవాసం. సమీపంలోని సమన్ పక్షుల అభయారణ్యం 2019లోనే రామ్‌సర్ సైట్ అయింది.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

రామ్‌సర్ గుర్తింపుతో అంతర్జాతీయ పర్యవేక్షణ, సంరక్షణ నిధులు, పర్యావరణ పర్యాటకం పెరుగుతాయి; చిత్తడి నేలలు వరదల నియంత్రణ, భూగర్భ జల పునరుద్ధరణ, కార్బన్ నిల్వ, జీవవైవిధ్య సంరక్షణలో కీలకం. రామ్‌సర్ సైట్ల సంఖ్య, కొత్త సైట్లు పర్యావరణ ప్రశ్నల్లో ప్రతిసారీ వస్తాయి.

ముఖ్య విషయాలు

  • ప్రకటన:
    1. 15 అక్టోబర్ 2026 — భూపేందర్ యాదవ్
    2. భారత రామ్‌సర్ సైట్లు 103.
  • సుఖ్నా (సైట్ 2602):
    1. చండీగఢ్ తొలి రామ్‌సర్ సైట్
    2. 1958లో సుఖ్నా చో వాగుపై ఆనకట్టతో ఏర్పడిన మానవ నిర్మిత జలాశయం
    3. శివాలిక్ పాదాలు.
  • సౌజ్ ఝీల్ (సైట్ 2603):
    1. మైన్‌పురి, UP
    2. సమన్ చిత్తడి నేలల సముదాయం
    3. 30,000+ నీటి పక్షులు.
  • పక్షులు: సారస్ కొంగ (UP రాష్ట్ర పక్షి), గ్రేటర్ స్పాటెడ్ ఈగల్.
  • ఉత్తరప్రదేశ్: రామ్‌సర్ సైట్లు 14కు — తమిళనాడు తర్వాత రెండో స్థానం.
  • రామ్‌సర్ కన్వెన్షన్:
    1. 2 ఫిబ్రవరి 1971, రామ్‌సర్ (ఇరాన్)
    2. భారత్ 1982లో చేరిక.
  • భారత తొలి సైట్లు: చిలికా సరస్సు, కేవ్లాదేవ్ జాతీయ ఉద్యానవనం (1981).

సులభమైన ఉదాహరణ

భారీ వర్షాల సమయంలో సుఖ్నా సరస్సు స్పాంజిలా వరద నీటిని నిలుపుకొని, బురదను అడ్డుకొని, చండీగఢ్ నగరంలోకి వరద దూసుకురాకుండా కాపాడుతుంది.

తాజా మార్పు

15 అక్టోబర్ 2026: సుఖ్నా, సౌజ్ ఝీల్ రామ్‌సర్ జాబితాలో చేరిక — భారత్ సైట్లు 103.

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

Practise 4 పర్యావరణం మరియు జీవవైవిధ్యం (Environment & Ecology) MCQs

క్రీడలు (Sports Affairs)

క్రీడలు కరెంట్ అఫైర్స్ — నోట్స్ మరియు ప్రాక్టీస్ ప్రశ్నలు.

ఆసియా క్రీడలు 2026 పతక విజేతలతో ప్రధాని భేటీ — 85 పతకాలతో భారత్‌కు 4వ స్థానం

ఏమిటి?

ఆసియా క్రీడలను ఆసియా ఒలింపిక్ కౌన్సిల్ (OCA) నాలుగేళ్లకోసారి నిర్వహిస్తుంది; తొలి ఆసియా క్రీడలు 1951లో న్యూఢిల్లీలో జరిగాయి. 20వ ఆసియా క్రీడలు 2026లో జపాన్‌లోని ఐచి–నగోయాలో జరిగాయి. ప్రధానమంత్రి కార్యాలయం (PMO) ప్రకారం భారత్ 21 స్వర్ణం, 27 రజతం, 37 కాంస్యంతో మొత్తం 85 పతకాలు సాధించి పతకాల పట్టికలో 4వ స్థానంలో నిలిచింది — వరుసగా రెండోసారి టాప్-5లో. 2023 హాంగ్‌జౌ క్రీడల్లో భారత్ 107 పతకాలు (28 స్వర్ణం) సాధించి రికార్డు సృష్టించింది.

ప్రధానమంత్రి 15 అక్టోబర్ 2026న న్యూఢిల్లీలోని మేజర్ ధ్యాన్‌చంద్ జాతీయ స్టేడియంలో క్రీడాకారులు, కోచ్‌లు, సహాయ సిబ్బంది, భారత ఒలింపిక్ సంఘం (IOA), జాతీయ క్రీడా సమాఖ్యల ప్రతినిధులతో ముచ్చటించారు; 2036 ఒలింపిక్స్ నిర్వహించాలనే భారత ఆకాంక్షను పునరుద్ఘాటించారు.

ఎవరికి? ఏ ప్రయోజనం?

ప్రధాని ప్రోత్సాహం క్రీడాకారులకు స్ఫూర్తినిస్తుంది; ఖేలో ఇండియా, TOPS (టార్గెట్ ఒలింపిక్ పోడియం స్కీమ్) వంటి పథకాల ద్వారా 2028 లాస్ ఏంజెలెస్ ఒలింపిక్స్, 2036 ఒలింపిక్స్ ఆతిథ్య లక్ష్యాలకు ఊతం. పతకాల సంఖ్య, ఆతిథ్య నగరాలు పోటీ పరీక్షల్లో తరచుగా అడుగుతారు.

ముఖ్య విషయాలు

  • ఆసియా క్రీడలు 2026: 20వ ఎడిషన్ — ఐచి–నగోయా, జపాన్.
  • భారత్: 85 పతకాలు (21 స్వర్ణం, 27 రజతం, 37 కాంస్యం) — 4వ స్థానం (PMO).
  • ప్రధాని భేటీ: 15 అక్టోబర్ 2026 — మేజర్ ధ్యాన్‌చంద్ జాతీయ స్టేడియం, న్యూఢిల్లీ.
  • గత ప్రదర్శనలు:
    1. 2023 హాంగ్‌జౌ — 107 (28 స్వర్ణం)
    2. 2018 జకార్తా–పాలెంబాంగ్ — 70.
  • తదుపరి ఆసియా క్రీడలు:
    1. 2030 దోహా (ఖతార్)
    2. 2034 రియాద్ (సౌదీ అరేబియా).
  • తొలి ఆసియా క్రీడలు:
    1. 1951, న్యూఢిల్లీ
    2. నిర్వాహక సంస్థ OCA (ప్రధాన కార్యాలయం కువైట్).
  • ఒలింపిక్ ఆకాంక్ష: 2036 ఒలింపిక్స్ ఆతిథ్యం (అహ్మదాబాద్ ప్రతిపాదిత వేదిక).

సులభమైన ఉదాహరణ

ఒక జిల్లా స్థాయి బాక్సర్ ఖేలో ఇండియా కేంద్రంలో శిక్షణ పొంది ఆసియా క్రీడల్లో కాంస్యం గెలిస్తే, ప్రధానితో భేటీ ఆమెకు, ఆమె గ్రామంలోని ఎంతోమంది బాలికలకు స్ఫూర్తి అవుతుంది.

తాజా మార్పు

15 అక్టోబర్ 2026: ఆసియా క్రీడలు 2026 భారత బృందంతో ప్రధాని భేటీ.

ఆధారం:

బహుళ వార్తా వనరులు (ధృవీకరించబడింది) | 2026-10-17

Practise 3 క్రీడలు (Sports Affairs) MCQs