Free practice MCQs with answers and explanations for ఆక్టల్, హెక్సాడెసిమల్ మార్పిడులు (Octal & Hexadecimal Conversions) in నంబర్ సిస్టమ్ – బైనరీ (Number Systems). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
బైనరీని ఆక్టల్గా మార్చేటప్పుడు కుడి నుండి ఎన్ని బిట్ల చొప్పున గ్రూపులు చేస్తారు?
A. 2
B. 4
C. 8
D. 3
Answer & explanation
Correct: D — 3
ఆక్టల్ బేస్ 8 = 2³ కాబట్టి ప్రతి ఆక్టల్ అంకె 3 బిట్లకు సమానం. అందుకే 3-బిట్ గ్రూపులు చేస్తారు. 4-బిట్ గ్రూపులు హెక్సాడెసిమల్ (16 = 2⁴) కోసం వాడతారు. ఉదాహరణకు 101110 ను 101 | 110 గా విడదీసి 5, 6 అని చదువుతారు.
(FF)₁₆ = 15×16 + 15 = 255. ఇది 8 బిట్లు అన్నీ 1 ఉన్న సంఖ్య (11111111) కు సమానం. 256 కాదు, ఎందుకంటే 2 అంకెల హెక్సాలో గరిష్ఠం 255. F ఒక్కటే 15. పోలిక కోసం: (F)₁₆ = 15 మాత్రమే, ఇక రెండు అంకెలు F, F అయితే 255 అవుతుంది.
2×16 + 15 = 32 + 15 = 47. హెక్సాలో ఎడమ అంకెను 16 తో గుణించి, కుడి అంకెను కలపాలి; F = 15. 37 అంటే F కు బదులు 5 పెట్టినప్పటి (2×16+5) విలువ. అదే విధంగా (FF)₁₆ = 255 అని గుర్తుంచుకుంటే హెక్సా లెక్కలు సులభం అవుతాయి.
కుడి నుండి 4 బిట్ల గ్రూపులు: 1010 | 1111 → 10 | 15 → A | F. కాబట్టి (AF)₁₆. తనిఖీ: 10×16 + 15 = 175 = 128+32+8+4+2+1. బైనరీ → హెక్సా మార్పిడిలో ప్రతి 4-బిట్ గ్రూప్ ఒక హెక్సా అంకెగా మారుతుంది (1010 = A, 1111 = F).
ప్రతి ఆక్టల్ అంకెను 3 బిట్లుగా రాయాలి: 7 = 111, 5 = 101 → 111101. ఇతర ఎంపికల్లో అంకెల క్రమం లేదా బిట్లు తప్పుగా ఉన్నాయి. ఆక్టల్ → బైనరీ మార్పిడిలో ప్రతి అంకెను ఖచ్చితంగా 3 బిట్లుగా రాయాలి, అవసరమైతే ఎడమ వైపు 0 చేర్చాలి.
ఆక్టల్ బేస్ 8, కాబట్టి 1×8 + 7 = 15. 17 అనేది అంకెలను డెసిమల్గా చదివితే వచ్చేది; 23 అనేది బేస్ 16 అనుకుని లెక్కిస్తే (1×16+7) వచ్చేది. ఏ బేస్లోని సంఖ్యను డెసిమల్గా మార్చాలన్నా, ప్రతి అంకెను దాని స్థాన విలువ (బేస్ యొక్క ఘాతం) తో గుణించి కూడాలి.
కుడి నుండి 4 బిట్ల గ్రూపులు: 1111 | 1111 → F | F. కాబట్టి (FF)₁₆ = 255. EE = 238, F0 = 240, 8F = 143 కాబట్టి అవి తప్పు. ఈ కారణంగానే 8 అంకెల బైనరీని 2 అంకెల హెక్సాతో చిన్నగా రాయవచ్చు.
6×8 + 5 = 48 + 5 = 53. 65 అనేది అంకెలను డెసిమల్గా చదివితే వచ్చేది. 56 లేదా 45 అనేవి ఆక్టల్ మార్పిడి నియమం ప్రకారం రావు; అవి తప్పు లెక్కింపు ఫలితాలు. ఆక్టల్ సంఖ్యను డెసిమల్గా మార్చేటప్పుడు ప్రతి అంకెను 8 యొక్క ఘాతంతో గుణించాలి (8⁰, 8¹ ...).