వైగోట్స్కీ సామాజిక-సాంస్కృతిక సిద్ధాంతం (Sociocultural Theory)
Free practice MCQs with answers and explanations for వైగోట్స్కీ సామాజిక-సాంస్కృతిక సిద్ధాంతం (Sociocultural Theory) in నిర్మాణాత్మకవాదం – వైగోట్స్కీ (Vygotsky). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
సామాజిక-సాంస్కృతిక సిద్ధాంతాన్ని (Sociocultural Theory) ప్రతిపాదించిన మనస్తత్వవేత్త ఎవరు?
A. జీన్ పియాజే
B. ఎరిక్ ఎరిక్సన్
C. జెరోమ్ బ్రూనర్
D. లెవ్ వైగోట్స్కీ
Answer & explanation
Correct: D — లెవ్ వైగోట్స్కీ
సామాజిక-సాంస్కృతిక సిద్ధాంతం రష్యన్ మనస్తత్వవేత్త లెవ్ వైగోట్స్కీది; పిల్లల ఆలోచన సమాజం, సంస్కృతి, భాష ద్వారా వికసిస్తుందని ఆయన అన్నారు. పియాజే వ్యక్తిగత అన్వేషణను, ఎరిక్సన్ మానసిక-సామాజిక దశలను వివరించారు.
లెవ్ సెమ్యోనోవిచ్ వైగోట్స్కీ (1896–1934) రష్యాకు చెందినవారు. పియాజే స్విట్జర్లాండ్ దేశస్థుడు, కాబట్టి ఈ ఇద్దరినీ కలిపి గందరగోళపడకూడదు. వైగోట్స్కీ చిన్న వయసులోనే మరణించినా ఆయన భావనలు నేటికీ బోధనలో కీలకం.
థాట్ అండ్ లాంగ్వేజ్ (Thought and Language), మైండ్ ఇన్ సొసైటీ (Mind in Society) వైగోట్స్కీ గ్రంథాలు. The Mentality of Apes కోహ్లర్ రచన, Walden Two స్కిన్నర్ రాసిన నవల, The Origin of Species డార్విన్ రచన. కాబట్టి ఇతర ఎంపికలు వైగోట్స్కీవి కావు.
D. మొదట సామాజికంగా (ఇతరులతో), తర్వాత వ్యక్తిగతంగా (లోపల)
Answer & explanation
Correct: D — మొదట సామాజికంగా (ఇతరులతో), తర్వాత వ్యక్తిగతంగా (లోపల)
వైగోట్స్కీ ముఖ్య ఆలోచన ఏమిటంటే జ్ఞానం ముందు ఇతరులతో సంభాషణ, సహకారంలో పుడుతుంది, తర్వాత పిల్లవాడి లోపల స్థిరపడుతుంది. అందుకే సైకిల్ తొక్కడం అన్న లేదా నాన్న సహాయంతో నేర్చుకోవడం దీనికి ఉదాహరణ.
భాష, సంఖ్యలు, చిహ్నాలు, ఉపకరణాలను వైగోట్స్కీ ఏ పేరుతో పిలిచారు?
A. సాంస్కృతిక సాధనాలు (Cultural Tools)
B. సహజ ప్రతిచర్యలు
C. అనుబంధ ఉద్దీపనలు
D. అంతర్గత ప్రేరణలు
Answer & explanation
Correct: A — సాంస్కృతిక సాధనాలు (Cultural Tools)
సాంస్కృతిక సాధనాలు (Cultural Tools) అంటే భాష, సంఖ్యలు, చిహ్నాలు వంటివి; ఇవి పిల్లల ఆలోచనను తీర్చిదిద్దుతాయి. ఇతర ఎంపికలు వైగోట్స్కీ ఉపయోగించిన పదాలు కావు, వేరే సిద్ధాంతాల పదజాలం.
సైకిల్ తొక్కడం అన్న వెనుక పట్టుకుని నడిపిస్తుండగా నేర్చుకోవడం ఏ భావనను సూచిస్తుంది?
A. యత్న-దోష అభ్యసనం
B. సామాజిక సహకారంతో అభ్యసనం
C. నిబంధన అభ్యసనం
D. అంతర్దృష్టి అభ్యసనం
Answer & explanation
Correct: B — సామాజిక సహకారంతో అభ్యసనం
ఇక్కడ పిల్లవాడు ఒంటరిగా కాకుండా అన్న సహకారంతో నేర్చుకుంటున్నాడు, ఇదే వైగోట్స్కీ చెప్పిన సామాజిక సహకారంతో అభ్యసనం. యత్న-దోషం థార్న్డైక్, నిబంధన పావ్లోవ్/స్కిన్నర్, అంతర్దృష్టి కోహ్లర్ సిద్ధాంతాలు.
వైగోట్స్కీ ప్రకారం పిల్లలు తమ స్థాయికి మించి నేర్చుకోవడానికి ఏది తోడ్పడుతుంది?
A. ఒంటరిగా ఎవరి సహాయం లేకుండా ఉండటం
B. కేవలం శిక్షలు
C. కేవలం పరిపక్వత కోసం వేచి ఉండటం
D. తల్లిదండ్రులు, ఉపాధ్యాయులు, తోటివారి సహాయం
Answer & explanation
Correct: D — తల్లిదండ్రులు, ఉపాధ్యాయులు, తోటివారి సహాయం
వైగోట్స్కీ ప్రకారం తల్లిదండ్రులు, ఉపాధ్యాయులు, తోటి పిల్లల సహాయంతో పిల్లలు తమ సొంత స్థాయికి మించి నేర్చుకోగలరు. ఇదే ZPD భావనకు పునాది; ఒంటరిగా ఉంచడం లేదా కేవలం పరిపక్వతకు వేచి చూడడం (పియాజే వైపు మొగ్గు) ఈ అవకాశాన్ని వాడుకోదు.
B. అభ్యసనం మొదట ఇతరులతో జరిగి, తర్వాత వ్యక్తిగతంగా స్థిరపడుతుందని చెప్పారు
C. ఆయన భాషను ఆలోచనకు ప్రాముఖ్యంలేనిదిగా భావించారు
D. సంస్కృతి పిల్లల ఆలోచనపై ప్రభావం చూపదన్నారు
Answer & explanation
Correct: B — అభ్యసనం మొదట ఇతరులతో జరిగి, తర్వాత వ్యక్తిగతంగా స్థిరపడుతుందని చెప్పారు
వైగోట్స్కీ అభ్యసనం సామాజికంగా మొదలై వ్యక్తిగతంగా స్థిరపడుతుందని చెప్పారు. నాలుగు దశలు పియాజే చెప్పినవి; భాష ఆలోచనకు అత్యంత ముఖ్య సాధనమని, సంస్కృతి ఆలోచనను తీర్చిదిద్దుతుందని వైగోట్స్కీ నమ్మారు కాబట్టి మిగతా వాక్యాలు తప్పు.
కింది వారిలో ఎవరు 1896లో జన్మించి 1934లో చిన్న వయసులోనే మరణించారు?
A. జీన్ పియాజే
B. జెరోమ్ బ్రూనర్
C. వోల్ఫ్గాంగ్ కోహ్లర్
D. లెవ్ వైగోట్స్కీ
Answer & explanation
Correct: D — లెవ్ వైగోట్స్కీ
వైగోట్స్కీ (1896–1934) చిన్న వయసులోనే మరణించిన మనస్తత్వవేత్త; అందుకే ఆయన రచనలు పరిమితంగా ఉన్నాయి కానీ ప్రభావం ఎక్కువ. పియాజే, బ్రూనర్, కోహ్లర్ చాలా కాలం జీవించి వివిధ రంగాల్లో సిద్ధాంతాలు ఇచ్చారు.