ఇవాన్ పావ్లోవ్ & శాస్త్రీయ నిబంధనం (Pavlov and Classical Conditioning)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఇవాన్ పావ్లోవ్ & శాస్త్రీయ నిబంధనం (Pavlov and Classical Conditioning) in శాస్త్రీయ నిబంధనం – పావ్లోవ్ (Pavlov). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
శాస్త్రీయ నిబంధన సిద్ధాంతాన్ని ఇచ్చిన ఇవాన్ పెట్రోవిచ్ పావ్లోవ్ ఏ దేశానికి చెందినవారు, ఆయన వృత్తి ఏమిటి?
A. రష్యా; శరీరధర్మ శాస్త్రవేత్త (Physiologist)
B. అమెరికా; మనోవైద్యుడు
C. ఆస్ట్రియా; ఉపాధ్యాయుడు
D. ఫ్రాన్స్; గణిత శాస్త్రవేత్త
Answer & explanation
Correct: A — రష్యా; శరీరధర్మ శాస్త్రవేత్త (Physiologist)
పావ్లోవ్ రష్యాకు చెందిన శరీరధర్మ శాస్త్రవేత్త; మొదట జీర్ణక్రియపై పరిశోధన చేశారు, ఆ పరిశోధనలకే నోబెల్ బహుమతి వచ్చింది. అమెరికన్ వాట్సన్ ప్రవర్తనావాద స్థాపకుడు, ఆస్ట్రియన్ ఫ్రాయిడ్ మనోవైద్యుడు; వీరితో పావ్లోవ్ను కలపకూడదు.
పావ్లోవ్కు జీర్ణక్రియపై పరిశోధనకు నోబెల్ బహుమతి ఏ సంవత్సరంలో వచ్చింది?
A. 1920
B. 1904
C. 1935
D. 1983
Answer & explanation
Correct: B — 1904
పావ్లోవ్ జీర్ణక్రియ పరిశోధనకు 1904లో వైద్య/శరీరధర్మ శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతి పొందారు. 1920 లిటిల్ ఆల్బర్ట్ ప్రయోగం, 1935 TAT, 1983 గార్డ్నర్ గ్రంథం సంవత్సరాలు; ఇవి వేర్వేరు అంశాలు.
C. షరతులతో కూడిన ప్రతీకార చర్యలు (Conditioned Reflexes)
D. ఎమోషనల్ ఇంటెలిజెన్స్
Answer & explanation
Correct: C — షరతులతో కూడిన ప్రతీకార చర్యలు (Conditioned Reflexes)
పావ్లోవ్ ప్రసిద్ధ పుస్తకం 'Conditioned Reflexes'. ఫ్రేమ్స్ ఆఫ్ మైండ్ గార్డ్నర్ది, హెరిడిటరీ జీనియస్ గాల్టన్ది, ఎమోషనల్ ఇంటెలిజెన్స్ గోల్మన్ది. పావ్లోవ్ పుస్తకం నిబంధిత ప్రతీకార చర్యల గురించి, అంటే అభ్యసనం ఎలా సహజ ప్రతిస్పందనలతో ముడిపడుతుందో వివరిస్తుంది.
A. పిల్లి పజిల్ బాక్స్ నుండి తప్పించుకోవడం గమనించడం నుండి
B. ఆహారం చూడకముందే సహాయకుడి అడుగుల శబ్దం వినగానే కుక్కల నోట్లో లాలాజలం ఊరడం గమనించడం నుండి
C. చింపాంజీ అరటిపండు తీసుకోవడం గమనించడం నుండి
D. పిల్లలు బొమ్మలను అనుకరించడం గమనించడం నుండి
Answer & explanation
Correct: B — ఆహారం చూడకముందే సహాయకుడి అడుగుల శబ్దం వినగానే కుక్కల నోట్లో లాలాజలం ఊరడం గమనించడం నుండి
కుక్కల జీర్ణక్రియ అధ్యయనంలో ఆహారం చూడకముందే సహాయకుడి అడుగుల శబ్దం వినగానే లాలాజలం ఊరడం గమనించడం నుండి నిబంధన సిద్ధాంతం పుట్టింది. పిల్లి పజిల్ బాక్స్ థార్న్డైక్ది, చింపాంజీ కోహ్లర్ది, అనుకరణ బండూరాది.
'టైప్ S' నిబంధనం అనే పేరు ఎవరు పెట్టారు, అందులో 'S' దేనికి సంబంధించింది?
A. పావ్లోవ్; సహజ ఉద్దీపన
B. వాట్సన్; భావోద్వేగం
C. స్కిన్నర్; ఉద్దీపన (Stimulus) కు ప్రాధాన్యం
D. స్కిన్నర్; శిక్ష
Answer & explanation
Correct: C — స్కిన్నర్; ఉద్దీపన (Stimulus) కు ప్రాధాన్యం
శాస్త్రీయ నిబంధనాన్ని స్కిన్నర్ 'టైప్ S' నిబంధనం అన్నాడు; ఇందులో ఉద్దీపన (Stimulus) కు ప్రాధాన్యం ఉంటుంది. స్కిన్నర్ క్రియాజన్య నిబంధనాన్ని 'టైప్ R' అన్నాడు (ప్రతిస్పందనకు ప్రాధాన్యం).
ప్రత్యామ్నాయ ఉద్దీపన సిద్ధాంతం (Stimulus Substitution) అనే పేరు దేనికి సంబంధించింది?
A. క్రియాజన్య నిబంధనం
B. అంతర్దృష్టి అభ్యసనం
C. సాంఘిక అభ్యసనం
D. శాస్త్రీయ నిబంధనం
Answer & explanation
Correct: D — శాస్త్రీయ నిబంధనం
శాస్త్రీయ నిబంధనానికి ఉన్న పేర్లలో ప్రత్యామ్నాయ ఉద్దీపన సిద్ధాంతం ఒకటి; CS, UCS కు బదులుగా అదే ప్రతిస్పందనను రాబడుతుందనే భావన దీని వెనుక ఉంది. క్రియాజన్య నిబంధనం స్కిన్నర్, సాంఘిక అభ్యసనం బండూరా సిద్ధాంతాలు.
స్కూల్ బెల్ మోగగానే లంచ్ టైం అని పిల్లలు ఆనందపడటం, నోట్లో నీరు ఊరడం దేని ఫలితం?
A. బెల్ శబ్దం, లంచ్ మధ్య సాహచర్యం (Association) ఏర్పడటం
B. అంతర్దృష్టి
C. అనుకరణ
D. ప్రయత్న–దోషం
Answer & explanation
Correct: A — బెల్ శబ్దం, లంచ్ మధ్య సాహచర్యం (Association) ఏర్పడటం
బెల్ శబ్దం పదేపదే లంచ్తో జతకావడం వల్ల బెల్ కూడా నోట్లో నీరు ఊరే ప్రతిస్పందనను కలిగిస్తుంది; ఇది సాహచర్యం ద్వారా అభ్యసనం (శాస్త్రీయ నిబంధనం). ఇక్కడ పిల్లలు ప్రయత్నాలు చేయడం లేదా ఇతరులను అనుకరించడం జరగడం లేదు.
ప్రకటనలు: 1) పావ్లోవ్ రష్యాకు చెందిన శరీరధర్మ శాస్త్రవేత్త 2) ఆయనకు జీర్ణక్రియ పరిశోధనకు 1904లో నోబెల్ బహుమతి వచ్చింది 3) వాట్సన్ ఈ ఆలోచనలతో ప్రవర్తనావాదాన్ని అభివృద్ధి చేశాడు. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మరియు 3
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మరియు 3
మూడు ప్రకటనలూ సరైనవి: పావ్లోవ్ రష్యన్ శరీరధర్మ శాస్త్రవేత్త, 1904లో నోబెల్ పొందాడు, జె.బి. వాట్సన్ అతని ఆలోచనలను తీసుకుని ప్రవర్తనావాదాన్ని అభివృద్ధి చేశాడు.
కింది వాటిలో శాస్త్రీయ నిబంధనానికి ఇతర పేరు కానిది ఏది?
A. పావ్లోవియన్ నిబంధనం
B. ప్రతిస్పందన నిబంధనం
C. ప్రత్యామ్నాయ ఉద్దీపన సిద్ధాంతం
D. క్రియాజన్య నిబంధనం (Operant Conditioning)
Answer & explanation
Correct: D — క్రియాజన్య నిబంధనం (Operant Conditioning)
పావ్లోవియన్, ప్రతిస్పందన (Respondent), ప్రత్యామ్నాయ ఉద్దీపన సిద్ధాంతం, టైప్ S నిబంధనం శాస్త్రీయ నిబంధనానికి ఇతర పేర్లు. క్రియాజన్య నిబంధనం స్కిన్నర్ సిద్ధాంతం, వేరే రకమైన అభ్యసనం.