శాస్త్రీయ నిబంధనం – పావ్‌లోవ్ (Pavlov) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for శాస్త్రీయ నిబంధనం – పావ్‌లోవ్ (Pavlov) (అభ్యసనం (Learning)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
ప్రకటనలు: 1) పావ్‌లోవ్ రష్యాకు చెందిన శరీరధర్మ శాస్త్రవేత్త 2) ఆయనకు జీర్ణక్రియ పరిశోధనకు 1904లో నోబెల్ బహుమతి వచ్చింది 3) వాట్సన్ ఈ ఆలోచనలతో ప్రవర్తనావాదాన్ని అభివృద్ధి చేశాడు. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మరియు 3
D. 1 మరియు 3 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మరియు 3
మూడు ప్రకటనలూ సరైనవి: పావ్‌లోవ్ రష్యన్ శరీరధర్మ శాస్త్రవేత్త, 1904లో నోబెల్ పొందాడు, జె.బి. వాట్సన్ అతని ఆలోచనలను తీసుకుని ప్రవర్తనావాదాన్ని అభివృద్ధి చేశాడు.
కింది వాటిలో శాస్త్రీయ నిబంధనానికి ఇతర పేరు కానిది ఏది?
A. పావ్‌లోవియన్ నిబంధనం
B. ప్రతిస్పందన నిబంధనం
C. ప్రత్యామ్నాయ ఉద్దీపన సిద్ధాంతం
D. క్రియాజన్య నిబంధనం (Operant Conditioning)
Answer & explanation
Correct: D — క్రియాజన్య నిబంధనం (Operant Conditioning)
పావ్‌లోవియన్, ప్రతిస్పందన (Respondent), ప్రత్యామ్నాయ ఉద్దీపన సిద్ధాంతం, టైప్ S నిబంధనం శాస్త్రీయ నిబంధనానికి ఇతర పేర్లు. క్రియాజన్య నిబంధనం స్కిన్నర్ సిద్ధాంతం, వేరే రకమైన అభ్యసనం.
ప్రకటనలు: 1) ఆహారం చూడకముందే అడుగుల శబ్దానికి లాలాజలం ఊరడం గమనించారు 2) మొదట జీర్ణక్రియపై పరిశోధన చేశారు 3) ఈ ఆవిష్కరణ మొదటి నుండే నిబంధనంపై ఉద్దేశించిన ప్రయోగం ద్వారా జరిగింది. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: A — 1 మరియు 2 మాత్రమే
పావ్‌లోవ్ జీర్ణక్రియ అధ్యయనం చేస్తుండగా అనుకోకుండా లాలాజలం ఊరడాన్ని గమనించి నిబంధన సిద్ధాంతానికి వచ్చారు; మొదటి నుండి నిబంధనంపై ప్రయోగం కాదు. కాబట్టి 3వ ప్రకటన తప్పు.
A. క్రియాజన్య నిబంధనం; స్కిన్నర్ పేరు; ప్రతిస్పందనకు ప్రాధాన్యం
B. శాస్త్రీయ నిబంధనం; స్కిన్నర్ పెట్టిన పేరు; ఉద్దీపనకు ప్రాధాన్యం
C. శాస్త్రీయ నిబంధనం; పావ్‌లోవ్ పేరు; శిక్షకు ప్రాధాన్యం
D. క్రియాజన్య నిబంధనం; థార్న్‌డైక్ పేరు; ఫలితానికి ప్రాధాన్యం
Answer & explanation
Correct: B — శాస్త్రీయ నిబంధనం; స్కిన్నర్ పెట్టిన పేరు; ఉద్దీపనకు ప్రాధాన్యం
'టైప్ S' నిబంధనం అంటే శాస్త్రీయ నిబంధనం; ఈ పేరును స్కిన్నర్ పెట్టాడు, ఉద్దీపన (Stimulus) కు ప్రాధాన్యం ఉంటుంది. క్రియాజన్య నిబంధనం 'టైప్ R' (ప్రతిస్పందన).
పావ్‌లోవ్ ప్రయోగ దశలను సరైన క్రమంలో అమర్చండి: 1) గంట శబ్దం చేసి వెంటనే ఆహారం ఇవ్వడం (పునరావృతం) 2) కేవలం గంట శబ్దానికే లాలాజలం ఊరడం 3) ఆహారానికి లాలాజలం ఊరడం, గంటకు ఊరకపోవడం
A. 1 → 3 → 2
B. 3 → 2 → 1
C. 3 → 1 → 2
D. 1 → 2 → 3
Answer & explanation
Correct: C — 3 → 1 → 2
మొదట నిబంధనానికి ముందు దశ (ఆహారానికి లాలాజలం, గంటకు కాదు), తర్వాత నిబంధన దశ (గంట + ఆహారం పునరావృతం), చివరగా నిబంధనం తర్వాత దశ (గంటకే లాలాజలం). కాబట్టి క్రమం 3 → 1 → 2.
పావ్‌లోవ్ ప్రయోగ పదాల–ఉదాహరణల జతలలో సరిగా జతకానిది ఏది?
A. అనిబంధిత ఉద్దీపన (UCS) – ఆహారం
B. అనిబంధిత ప్రతిస్పందన (UCR) – ఆహారానికి లాలాజలం
C. నిబంధిత ప్రతిస్పందన (CR) – గంట శబ్దానికి లాలాజలం
D. నిబంధిత ఉద్దీపన (CS) – ఆహారం
Answer & explanation
Correct: D — నిబంధిత ఉద్దీపన (CS) – ఆహారం
ఆహారం UCS; CS గంట శబ్దం. కాబట్టి 'CS – ఆహారం' తప్పు జత. UCR (ఆహారానికి లాలాజలం), CR (గంటకు లాలాజలం) జతలు సరైనవి. ఈ నాలుగు పదాలను వాటి ఉదాహరణలతో సరిగా గుర్తుంచుకోవాలి, ఎందుకంటే CS, UCS తరచూ తారుమారు చేసి అడుగుతారు.
నిబంధనం కోసం CS ముందుగా, UCS తరువాత రావాలి; UCS ముందుగా రావాలని చెప్పడం తప్పు. మిగతా ప్రకటనలు (కాల వ్యవధి తక్కువ, పునరావృతం) సరైనవి. క్రమం తారుమారైతే సాహచర్యం బలహీనపడి నిబంధనం ఏర్పడదు.
ఇంజక్షన్ చేసే డాక్టర్ తెల్ల కోటు చూడగానే పిల్లలు ఏడవడం ఉదాహరణలో UCS, CR వరుసగా ఏవి?
A. తెల్ల కోటు; ఇంజక్షన్ నొప్పి
B. ఇంజక్షన్ నొప్పి; తెల్ల కోటును చూసి ఏడవడం
C. ఇంజక్షన్ నొప్పి; ఇంజక్షన్ వల్ల ఏడవడం
D. తెల్ల కోటు; ఇంజక్షన్ వల్ల ఏడవడం
Answer & explanation
Correct: B — ఇంజక్షన్ నొప్పి; తెల్ల కోటును చూసి ఏడవడం
ఇంజక్షన్ నొప్పి సహజంగా ఏడ్పును కలిగించే UCS; తెల్ల కోటు CS అయి, కోటును చూసి ఏడవడం CR. ఇంజక్షన్‌కు ఏడవడం UCR అవుతుంది. నేరుగా నొప్పికి ఏడవడం సహజ ప్రతిస్పందన, కోటు చూసి ఏడవడం నేర్చుకున్న ప్రతిస్పందన.
సరిగా జతచేయండి: A) విలుప్తి B) స్వచ్ఛంద పునరుద్ధరణ C) సాధారణీకరణ D) విచక్షణ — 1) సరైన CS కు మాత్రమే స్పందన 2) విరామం తర్వాత ప్రతిస్పందన తిరిగి రావడం 3) CS పోలిన ఉద్దీపనలకూ స్పందన 4) UCS లేకుండా CS ఇవ్వడం వల్ల ప్రతిస్పందన మాయమవడం
A. A-2, B-4, C-3, D-1
B. A-4, B-2, C-1, D-3
C. A-4, B-2, C-3, D-1
D. A-3, B-2, C-4, D-1
Answer & explanation
Correct: C — A-4, B-2, C-3, D-1
విలుప్తి – UCS లేకుండా CS ఇవ్వడం (4), స్వచ్ఛంద పునరుద్ధరణ – విరామం తర్వాత తిరిగి రావడం (2), సాధారణీకరణ – పోలిన ఉద్దీపనలకూ స్పందన (3), విచక్షణ – సరైన CS కు మాత్రమే (1). కాబట్టి A-4, B-2, C-3, D-1.
ప్రకటనలు: 1) స్వచ్ఛంద పునరుద్ధరణలో ప్రతిస్పందన కొంచెం బలహీనంగా తిరిగి వస్తుంది 2) విచక్షణ సాధారణీకరణకు వ్యతిరేకం 3) నిబంధనంలో పునర్బలనం అంటే CS ఇవ్వడమే. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మరియు 3
D. 1 మరియు 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1 మరియు 2 మాత్రమే
నోట్స్ ప్రకారం నిబంధనంలో UCS ఇవ్వడమే పునర్బలనం (reinforcement); CS ఇవ్వడం కాదు. కాబట్టి 3వ ప్రకటన తప్పు. మొదటి రెండు సరైనవి. నిబంధనంలో UCS ఇవ్వకపోతే ప్రతిస్పందన బలహీనపడి విలుప్తికి దారితీస్తుంది.
ప్రకటనలు: 1) పావ్‌లోవ్ రష్యాకు చెందిన శరీరధర్మ శాస్త్రవేత్త 2) ఆయనకు జీర్ణక్రియ పరిశోధనకు 1904లో నోబెల్ బహుమతి వచ్చింది 3) వాట్సన్ ఈ ఆలోచనలతో ప్రవర్తనావాదాన్ని అభివృద్ధి చేశాడు. సరైనవి ఏవి?