మనో-సాంఘిక వికాసం – ఎరిక్సన్ (Erikson): ఎరిక్సన్ ఎనిమిది దశలు – సారాంశం (Eight Stages of Erikson)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఎరిక్సన్ ఎనిమిది దశలు – సారాంశం (Eight Stages of Erikson) in మనో-సాంఘిక వికాసం – ఎరిక్సన్ (Erikson). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఎరిక్సన్ మొదటి దశ (0–1 ఏళ్లు) సంక్షోభం ఏది?
A. స్వయంప్రతిపత్తి – సిగ్గు, సందేహం
B. చొరవ – అపరాధ భావన
C. కృషి – న్యూనత
D. నమ్మకం – అపనమ్మకం (Trust vs Mistrust)
Answer & explanation
Correct: D — నమ్మకం – అపనమ్మకం (Trust vs Mistrust)
శైశవంలో బిడ్డ ప్రపంచం సురక్షితమా కాదా అనే ప్రశ్నను పరిష్కరిస్తాడు, అందుకే మొదటి దశ నమ్మకం – అపనమ్మకం. స్వయంప్రతిపత్తి దశ 2, చొరవ దశ 3, కృషి దశ 4. ఈ దశలో బిడ్డ అవసరాలు సకాలంలో తీరడమే తర్వాతి దశల్లో స్వతంత్ర ప్రయత్నాలకు ధైర్యం ఇస్తుంది.
ఎరిక్సన్ దశల్లో 6–12 ఏళ్ల వయసుకు సంబంధించిన సంక్షోభం ఏది?
A. చొరవ – అపరాధ భావన
B. అస్తిత్వం – పాత్ర అయోమయం
C. కృషి – న్యూనత (Industry vs Inferiority)
D. సాన్నిహిత్యం – ఏకాకితనం
Answer & explanation
Correct: C — కృషి – న్యూనత (Industry vs Inferiority)
6–12 ఏళ్లు అంటే ప్రాథమిక పాఠశాల వయసు; ఈ దశ సంక్షోభం కృషి – న్యూనత, సద్గుణం సామర్థ్యం (Competence). చొరవ 3–6 ఏళ్లు, అస్తిత్వం 12–18 ఏళ్లు, సాన్నిహిత్యం యువ వయోజనంలో ఉంటాయి.
కౌమారంలో (12–18 ఏళ్లు) వచ్చే ఎరిక్సన్ సంక్షోభం ఏది?
A. కృషి – న్యూనత
B. సృజనాత్మకత – స్తబ్ధత
C. సమగ్రత – నిరాశ
D. అస్తిత్వం – పాత్ర అయోమయం (Identity vs Role Confusion)
Answer & explanation
Correct: D — అస్తిత్వం – పాత్ర అయోమయం (Identity vs Role Confusion)
కౌమారంలో 'నేనెవరిని?' అనే ప్రశ్నకు సమాధానం వెతికే దశ ఇది. కృషి–న్యూనత 6–12 ఏళ్లది, సృజనాత్మకత–స్తబ్ధత మధ్య వయస్సులో, సమగ్రత–నిరాశ వృద్ధాప్యంలో వస్తాయి.
C. స్వయంప్రతిపత్తి – సిగ్గు, సందేహం → సంకల్పం (Will)
D. కృషి – న్యూనత → ఉద్దేశం
Answer & explanation
Correct: C — స్వయంప్రతిపత్తి – సిగ్గు, సందేహం → సంకల్పం (Will)
స్వయంప్రతిపత్తి దశ సద్గుణం సంకల్పం (Will). నమ్మకం దశ సద్గుణం ఆశ, చొరవ దశది ఉద్దేశం (Purpose), కృషి దశది సామర్థ్యం (Competence); ఇతర ఎంపికల్లో ఇవి తారుమారయ్యాయి.
Correct: A — చొరవ (3–6), కృషి (6–12), అస్తిత్వం (12–18)
పాఠశాల విద్యతో ఎక్కువగా ముడిపడిన దశలు: అంగన్వాడీ/ప్రీ-స్కూల్లో చొరవ, ప్రాథమికంలో కృషి, ఉన్నత పాఠశాలలో అస్తిత్వం. సాన్నిహిత్యం, సృజనాత్మకత, సమగ్రత వయోజన దశలకు చెందుతాయి.
D. సృజనాత్మకత – స్తబ్ధత (Generativity vs Stagnation)
Answer & explanation
Correct: D — సృజనాత్మకత – స్తబ్ధత (Generativity vs Stagnation)
మధ్య వయస్సులో కుటుంబం, వృత్తి, సమాజానికి తోడ్పడటం, తర్వాతి తరాన్ని పెంచడం జరుగుతుంది; ఇది సృజనాత్మకత–స్తబ్ధత దశ, సద్గుణం శ్రద్ధ/సంరక్షణ (Care). సాన్నిహిత్యం యువ వయోజనంలో ఉంటుంది.
A. నమ్మకం → చొరవ → స్వయంప్రతిపత్తి → కృషి → అస్తిత్వం → సాన్నిహిత్యం → సృజనాత్మకత → సమగ్రత
B. నమ్మకం → స్వయంప్రతిపత్తి → కృషి → చొరవ → అస్తిత్వం → సాన్నిహిత్యం → సమగ్రత → సృజనాత్మకత
C. నమ్మకం → స్వయంప్రతిపత్తి → చొరవ → కృషి → అస్తిత్వం → సాన్నిహిత్యం → సృజనాత్మకత → సమగ్రత
D. స్వయంప్రతిపత్తి → నమ్మకం → చొరవ → కృషి → సాన్నిహిత్యం → అస్తిత్వం → సృజనాత్మకత → సమగ్రత
Answer & explanation
Correct: C — నమ్మకం → స్వయంప్రతిపత్తి → చొరవ → కృషి → అస్తిత్వం → సాన్నిహిత్యం → సృజనాత్మకత → సమగ్రత
వయసు క్రమంలో శైశవం (నమ్మకం), 1–3 (స్వయంప్రతిపత్తి), 3–6 (చొరవ), 6–12 (కృషి), 12–18 (అస్తిత్వం), యువ వయోజనం (సాన్నిహిత్యం), మధ్య వయస్సు (సృజనాత్మకత), వృద్ధాప్యం (సమగ్రత). ఇతర ఎంపికల్లో దశలు తారుమారయ్యాయి.
క్రింది వాటిలో పాఠశాల వయసుకు సంబంధం లేని (odd one out) దశ ఏది?
A. చొరవ – అపరాధ భావన
B. కృషి – న్యూనత
C. అస్తిత్వం – పాత్ర అయోమయం
D. సమగ్రత – నిరాశ
Answer & explanation
Correct: D — సమగ్రత – నిరాశ
సమగ్రత–నిరాశ వృద్ధాప్య దశ. చొరవ, కృషి, అస్తిత్వం దశలు పాఠశాల వయసులో (3–18 ఏళ్లు) వచ్చి విద్యతో ఎక్కువగా ముడిపడి ఉంటాయి. పాఠశాల వయసు 3–18 ఏళ్ల పరిధిలో మొదటి మూడు ఎంపికలు ఉంటాయి, కాబట్టి వృద్ధాప్య దశ అయిన సమగ్రత–నిరాశను వేరు చేయవచ్చు.