సంజ్ఞానాత్మక వికాసం – పియాజే (Piaget) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for సంజ్ఞానాత్మక వికాసం – పియాజే (Piaget) (శిశు వికాసం (Child Development)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
పియాజే భావనలపై ఇచ్చిన ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1) సంయోగీకరణలో కొత్త సమాచారం కోసం పాత స్కీమా మారుతుంది. 2) అనుకూలనంలో స్కీమా మార్పు లేదా కొత్త స్కీమా తయారవుతుంది. 3) సమతౌల్యీకరణ వికాసానికి చోదక శక్తి. సరైనవి ఏవి?
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
B. 2 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: B — 2 మరియు 3 మాత్రమే
ప్రకటన 1 తప్పు: సంయోగీకరణలో స్కీమా మారదు, కొత్త సమాచారాన్ని అదే స్కీమాలో చేర్చుకుంటారు. ప్రకటన 2 అనుకూలనం నిర్వచనం కాగా, ప్రకటన 3 నోట్స్ చెప్పిన సమతౌల్యీకరణ పాత్ర; కాబట్టి 2, 3 సరైనవి.
పియాజే దశల గురించి ఈ క్రింది వాటిలో సరికానిది (NOT) ఏది?
A. దశల క్రమం ప్రతి బిడ్డకు వేరుగా ఉండవచ్చు
B. ఏ దశనూ దాటవేయలేరు
C. ప్రతి దశ గుణాత్మకంగా భిన్నమైనది
D. ప్రతి దశ తర్వాతి దశకు పునాది
Answer & explanation
Correct: A — దశల క్రమం ప్రతి బిడ్డకు వేరుగా ఉండవచ్చు
పియాజే ప్రకారం దశల క్రమం అందరికీ ఒకేలా ఉంటుంది; వయసులో కొద్ది తేడా ఉండవచ్చు కానీ క్రమం మారదు. అందువల్ల 'క్రమం మారవచ్చు' అనేది తప్పు, మిగతా మూడు ప్రకటనలు దశల లక్షణాలుగా నోట్స్‌లో ఉన్నాయి.
A. పూర్వ ప్రచాలక → ఇంద్రియ చాలక → మూర్త ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక
B. ఇంద్రియ చాలక → మూర్త ప్రచాలక → పూర్వ ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక
C. ఇంద్రియ చాలక → పూర్వ ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక → మూర్త ప్రచాలక
D. ఇంద్రియ చాలక → పూర్వ ప్రచాలక → మూర్త ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక
Answer & explanation
Correct: D — ఇంద్రియ చాలక → పూర్వ ప్రచాలక → మూర్త ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక
సరైన క్రమం 0–2, 2–7, 7–11, 11+ వయసులకు సరిపోయే ఇంద్రియ చాలక, పూర్వ ప్రచాలక, మూర్త ప్రచాలక, ఔపచారిక దశలు (ఇ–పూ–మూ–అ). మిగతా ఎంపికల్లో మూర్త, పూర్వ ప్రచాలక దశలు లేదా మూర్త, ఔపచారిక దశలు తారుమారయ్యాయి.
ఈ క్రింది జతల్లో తప్పుగా జతచేసినది (NOT correctly matched) ఏది?
A. ఇంద్రియ చాలక దశ – 0 నుండి 2 సంవత్సరాలు
B. పూర్వ ప్రచాలక దశ – 2 నుండి 7 సంవత్సరాలు
C. ఔపచారిక ప్రచాలక దశ – 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
D. మూర్త ప్రచాలక దశ – 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
Answer & explanation
Correct: C — ఔపచారిక ప్రచాలక దశ – 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
ఔపచారిక ప్రచాలక దశ 7–11 కాదు, సుమారు 11 ఏళ్ల నుండి వయోజనం వరకు; 7–11 ఏళ్లు మూర్త ప్రచాలక దశ. మిగతా మూడు జతలు నోట్స్‌లోని వయసులతో సరిపోతాయి. వయసు పరిమితులు ఇ–పూ–మూ–అ క్రమంలో 0–2, 2–7, 7–11, 11+ అని గుర్తుంచుకుంటే ఇలాంటి జత ప్రశ్నలు సులభమవుతాయి.
ఇంద్రియ చాలక దశలోని వస్తు స్థిరత్వం గురించి ప్రకటనలు: 1) ఇది ఇంద్రియ చాలక దశలో వికసిస్తుంది. 2) సుమారు 8–9 నెలలకు కనిపిస్తుంది. 3) ఇది పూర్వ ప్రచాలక దశలో మాత్రమే వికసిస్తుంది. సరైనవి ఏవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మరియు 3
D. 1 మరియు 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1 మరియు 2 మాత్రమే
వస్తు స్థిరత్వం 0–2 ఏళ్ల ఇంద్రియ చాలక దశలో, సుమారు 8–9 నెలల వయసులో ఏర్పడుతుంది, కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. ప్రకటన 3 తప్పు ఎందుకంటే పూర్వ ప్రచాలక దశ నాటికే ఈ భావన ఏర్పడి ఉంటుంది.
క్రింది వాటిలో ఇంద్రియ చాలక దశకు చెందని (odd one out) అంశం ఏది?
A. వృత్తాకార చర్యలు
B. వస్తు స్థిరత్వం
C. సజీవారోపణ
D. మానసిక ప్రాతినిధ్యం
Answer & explanation
Correct: C — సజీవారోపణ
సజీవారోపణ పూర్వ ప్రచాలక దశ (2–7 ఏళ్లు) లక్షణం. వృత్తాకార చర్యలు, వస్తు స్థిరత్వం, మానసిక ప్రాతినిధ్యం అన్నీ 0–2 ఏళ్ల ఇంద్రియ చాలక దశ అంశాలే. కాబట్టి ఈ నాలుగింటిలో సజీవారోపణ ఒక్కటే తర్వాతి (2–7 ఏళ్ల) దశకు చెందినది.
క్రింది వాటిలో పూర్వ ప్రచాలక దశ లక్షణం కానిది (odd one out) ఏది?
A. సజీవారోపణ
B. ప్రతివర్తనం (Reversibility)
C. కేంద్రీకరణ
D. అప్రతివర్తనం
Answer & explanation
Correct: B — ప్రతివర్తనం (Reversibility)
ప్రతివర్తనం, అంటే చర్యను మనసులో వెనక్కి తిప్పగలగడం, మూర్త ప్రచాలక దశ సామర్థ్యం. సజీవారోపణ, కేంద్రీకరణ, అప్రతివర్తనం పూర్వ ప్రచాలక దశ పరిమితులు; అప్రతివర్తనం ప్రతివర్తనానికి వ్యతిరేకం.
స్వీయ కేంద్రీకరణ గురించి ప్రకటనలు: 1) ఇది బిడ్డ స్వార్థానికి నిదర్శనం. 2) ఇది ఆలోచనా పరిమితి. 3) పియాజే దీన్ని మూడు పర్వతాల పనితీరుతో పరీక్షించారు. సరైనవి?
A. 2 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 1 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: A — 2 మరియు 3 మాత్రమే
నోట్స్ స్పష్టంగా చెప్పినట్లు స్వీయ కేంద్రీకరణ స్వార్థం కాదు, అభివృద్ధి దశలో ఉన్న ఆలోచనా పరిమితి, కాబట్టి 1 తప్పు. 2, 3 సరైనవి; ఇతరుల దృష్టికోణం అర్థం చేసుకోగలరో లేదో మూడు పర్వతాల పనితో పరీక్షించారు.
A. సజీవారోపణ – ఒకే లక్షణంపై మాత్రమే దృష్టి పెట్టడం
B. కృత్రిమవాదం – ప్రకృతిలోని ప్రతిదీ మనుషులే చేశారనుకోవడం
C. కేంద్రీకరణ – నిర్జీవ వస్తువులకు ప్రాణం ఉందనుకోవడం
D. అప్రతివర్తనం – ఇతరుల దృష్టికోణం అర్థం చేసుకోలేకపోవడం
Answer & explanation
Correct: B — కృత్రిమవాదం – ప్రకృతిలోని ప్రతిదీ మనుషులే చేశారనుకోవడం
కృత్రిమవాదం అంటే సూర్యుడు, చంద్రుడు వంటివి కూడా మనుషులే తయారుచేశారనుకోవడం. సజీవారోపణ నిర్జీవాలకు ప్రాణం ఆపాదించడం, కేంద్రీకరణ ఒకే లక్షణంపై దృష్టి, అప్రతివర్తనం చర్యను వెనక్కి ఆలోచించలేకపోవడం; ఇతర ఎంపికల్లో వీటి అర్థాలు తారుమారయ్యాయి.
పరికల్పనాత్మక–నిగమనాత్మక తర్కం ఔపచారిక ప్రచాలక దశ ప్రత్యేకత. ప్రతివర్తనం, వర్గీకరణ, క్రమీకరణ మూర్త దశ లక్షణాలుగా నోట్స్‌లో ఉన్నాయి. మూర్త దశ ఆలోచన ప్రత్యక్ష వస్తువులపైనే ఆధారపడుతుంది, పరికల్పన చేసి పరీక్షించడం అనేది 11+ ఏళ్ల దశతో ముడిపడి ఉంటుంది.
పియాజే భావనలపై ఇచ్చిన ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1) సంయోగీకరణలో కొత్త సమాచారం కోసం పాత స్కీమా మారుతుంది. 2) అనుకూలనంలో స్కీమా మార్పు లేదా కొత్త స్కీమా తయారవుతుంది. 3) సమతౌల్యీకరణ వికాసానికి చోదక శక్తి. సరైనవి ఏవి?