సంజ్ఞానాత్మక వికాసం – పియాజే (Piaget): పియాజే నాలుగు దశలు – సంక్షిప్త పరిచయం (Four Stages of Cognitive Development)
Free practice MCQs with answers and explanations for పియాజే నాలుగు దశలు – సంక్షిప్త పరిచయం (Four Stages of Cognitive Development) in సంజ్ఞానాత్మక వికాసం – పియాజే (Piaget). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
పియాజే ప్రకారం ఇంద్రియ చాలక దశ (Sensorimotor Stage) ఏ వయసు మధ్య ఉంటుంది?
A. 2 నుండి 7 సంవత్సరాలు
B. 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
C. పుట్టుక నుండి 2 సంవత్సరాలు
D. 11 సంవత్సరాల తర్వాత
Answer & explanation
Correct: C — పుట్టుక నుండి 2 సంవత్సరాలు
పియాజే నాలుగు దశల్లో మొదటిది ఇంద్రియ చాలక దశ, ఇది 0–2 ఏళ్లు. 2–7 ఏళ్లు పూర్వ ప్రచాలక, 7–11 ఏళ్లు మూర్త ప్రచాలక, 11+ ఔపచారిక దశలకు చెందుతాయి; ఇ–పూ–మూ–అ క్రమం గుర్తుంచుకోవాలి.
మూర్త ప్రచాలక దశ (Concrete Operational Stage) ఏ వయసు మధ్య ఉంటుంది?
A. 2 నుండి 7 సంవత్సరాలు
B. 0 నుండి 2 సంవత్సరాలు
C. 12 నుండి 18 సంవత్సరాలు
D. 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
Answer & explanation
Correct: D — 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
మూర్త ప్రచాలక దశ సుమారు 7–11 ఏళ్లు; ఈ వయసులో తార్కిక ఆలోచన మొదలవుతుంది కానీ ప్రత్యక్ష వస్తువులపైనే ఆధారపడుతుంది. 2–7 ఏళ్లు పూర్వ ప్రచాలక దశ, 0–2 ఇంద్రియ చాలక దశ కాబట్టి ఆ ఎంపికలు సరికావు.
పియాజే నాలుగు దశల్లో ఔపచారిక (అమూర్త) ప్రచాలక దశ ఏ వయసు నుండి మొదలవుతుంది?
A. సుమారు 11 సంవత్సరాల నుండి
B. సుమారు 2 సంవత్సరాల నుండి
C. సుమారు 5 సంవత్సరాల నుండి
D. సుమారు 7 సంవత్సరాల నుండి
Answer & explanation
Correct: A — సుమారు 11 సంవత్సరాల నుండి
ఔపచారిక ప్రచాలక దశ సుమారు 11 ఏళ్ల నుండి వయోజనం వరకు ఉంటుంది; ఈ దశలో అమూర్త, ఊహాత్మక ఆలోచన సాధ్యమవుతుంది. 7 ఏళ్ల నుండి మొదలయ్యేది మూర్త ప్రచాలక దశ, 2 ఏళ్ల నుండి పూర్వ ప్రచాలక దశ.
9 ఏళ్ల బిడ్డ ప్రత్యక్ష వస్తువులను ఉపయోగించి లెక్కలు చేయగలడు, కానీ అమూర్త సమస్యలు కష్టం. అతడు ఏ దశలో ఉన్నాడు?
A. పూర్వ ప్రచాలక దశ
B. ఔపచారిక ప్రచాలక దశ
C. మూర్త ప్రచాలక దశ
D. ఇంద్రియ చాలక దశ
Answer & explanation
Correct: C — మూర్త ప్రచాలక దశ
ప్రత్యక్ష వస్తువులపై తార్కికంగా ఆలోచించడం, అమూర్త సమస్యలు కష్టంగా ఉండటం మూర్త ప్రచాలక దశ (7–11 ఏళ్లు) లక్షణాలు. ఔపచారిక దశలో వస్తువులు లేకుండానే తర్కించగలరు; పూర్వ ప్రచాలక దశలో తార్కికతే పూర్తిగా లేదు.
14 ఏళ్ల విద్యార్థి 'ఒకవేళ ఇలా జరిగితే?' అని ఊహించి వివిధ ఫలితాలను విశ్లేషిస్తున్నాడు. ఇది ఏ దశ?
A. ఔపచారిక (అమూర్త) ప్రచాలక దశ
B. మూర్త ప్రచాలక దశ
C. పూర్వ ప్రచాలక దశ
D. ఇంద్రియ చాలక దశ
Answer & explanation
Correct: A — ఔపచారిక (అమూర్త) ప్రచాలక దశ
ఊహాత్మక పరిస్థితులను పరికల్పనలుగా తీసుకుని ఆలోచించడం ఔపచారిక దశ (11+) ప్రత్యేకత. మూర్త దశ పిల్లలు వాస్తవంగా చూడగలిగే వాటిపైనే తర్కిస్తారు; పూర్వ ప్రచాలక, ఇంద్రియ చాలక దశల పిల్లలు ఇంకా తక్కువ స్థాయిలో ఉంటారు.
3 ఏళ్ల బిడ్డ ఒక బొమ్మను నిజమైన బిడ్డలా భావించి దానితో మాట్లాడుతున్నాడు. అతడు ఏ దశలో ఉన్నాడు?
A. ఇంద్రియ చాలక దశ
B. మూర్త ప్రచాలక దశ
C. ఔపచారిక ప్రచాలక దశ
D. పూర్వ ప్రచాలక దశ
Answer & explanation
Correct: D — పూర్వ ప్రచాలక దశ
కల్పనా (సంకేత) ఆటలు, నిర్జీవ వస్తువులను సజీవంగా భావించడం పూర్వ ప్రచాలక దశ (2–7 ఏళ్లు) లక్షణాలు. ఇంద్రియ చాలక దశ 2 ఏళ్ల లోపే; మూర్త, ఔపచారిక దశల్లో పిల్లలు ఇలా భావించరు.
పియాజే దశల గురించి ఈ క్రింది వాటిలో సరికానిది (NOT) ఏది?
A. దశల క్రమం ప్రతి బిడ్డకు వేరుగా ఉండవచ్చు
B. ఏ దశనూ దాటవేయలేరు
C. ప్రతి దశ గుణాత్మకంగా భిన్నమైనది
D. ప్రతి దశ తర్వాతి దశకు పునాది
Answer & explanation
Correct: A — దశల క్రమం ప్రతి బిడ్డకు వేరుగా ఉండవచ్చు
పియాజే ప్రకారం దశల క్రమం అందరికీ ఒకేలా ఉంటుంది; వయసులో కొద్ది తేడా ఉండవచ్చు కానీ క్రమం మారదు. అందువల్ల 'క్రమం మారవచ్చు' అనేది తప్పు, మిగతా మూడు ప్రకటనలు దశల లక్షణాలుగా నోట్స్లో ఉన్నాయి.
A. పూర్వ ప్రచాలక → ఇంద్రియ చాలక → మూర్త ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక
B. ఇంద్రియ చాలక → మూర్త ప్రచాలక → పూర్వ ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక
C. ఇంద్రియ చాలక → పూర్వ ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక → మూర్త ప్రచాలక
D. ఇంద్రియ చాలక → పూర్వ ప్రచాలక → మూర్త ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక
Answer & explanation
Correct: D — ఇంద్రియ చాలక → పూర్వ ప్రచాలక → మూర్త ప్రచాలక → ఔపచారిక ప్రచాలక
సరైన క్రమం 0–2, 2–7, 7–11, 11+ వయసులకు సరిపోయే ఇంద్రియ చాలక, పూర్వ ప్రచాలక, మూర్త ప్రచాలక, ఔపచారిక దశలు (ఇ–పూ–మూ–అ). మిగతా ఎంపికల్లో మూర్త, పూర్వ ప్రచాలక దశలు లేదా మూర్త, ఔపచారిక దశలు తారుమారయ్యాయి.
ఈ క్రింది జతల్లో తప్పుగా జతచేసినది (NOT correctly matched) ఏది?
A. ఇంద్రియ చాలక దశ – 0 నుండి 2 సంవత్సరాలు
B. పూర్వ ప్రచాలక దశ – 2 నుండి 7 సంవత్సరాలు
C. ఔపచారిక ప్రచాలక దశ – 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
D. మూర్త ప్రచాలక దశ – 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
Answer & explanation
Correct: C — ఔపచారిక ప్రచాలక దశ – 7 నుండి 11 సంవత్సరాలు
ఔపచారిక ప్రచాలక దశ 7–11 కాదు, సుమారు 11 ఏళ్ల నుండి వయోజనం వరకు; 7–11 ఏళ్లు మూర్త ప్రచాలక దశ. మిగతా మూడు జతలు నోట్స్లోని వయసులతో సరిపోతాయి. వయసు పరిమితులు ఇ–పూ–మూ–అ క్రమంలో 0–2, 2–7, 7–11, 11+ అని గుర్తుంచుకుంటే ఇలాంటి జత ప్రశ్నలు సులభమవుతాయి.