ఆంధ్రలో సంఘ సంస్కరణ ఉద్యమాలు – వీరేశలింగం (Social Reform Movements) · Practice MCQs

Correct: A — ఆంధ్ర పునరుజ్జీవనం (ఆంధ్ర నవయుగం)

19వ శతాబ్దంలో బాల్య వివాహాలు, కన్యాశుల్కం, వితంతువుల కష్టాలు, అంటరానితనం, మూఢనమ్మకాలపై వచ్చిన పోరాటాన్ని ఆంధ్ర పునరుజ్జీవనం (ఆంధ్ర నవయుగం) అంటారు. ప్రబంధ యుగం లేదా స్వర్ణ యుగం శ్రీకృష్ణదేవరాయల కాలపు సాహిత్య యుగం; కాకతీయ యుగం మధ్య యుగ కాలం.

Correct: B — క్రెసెంట్ (Crescent), 1844

గాజుల లక్ష్మీనరసు చెట్టి 'క్రెసెంట్' పత్రికను 1844లో ప్రారంభించారు; ఆయన మద్రాసు నేటివ్ అసోసియేషన్ (1852) స్థాపకుల్లో ముఖ్యుడు. 'హితసూచని' సామినేని ముద్దునరసింహం నాయుడి గ్రంథం, 'వివేకవర్ధని' కందుకూరి పత్రిక, 'ఆంధ్రపత్రిక' కాశీనాథుని స్థాపించిన పత్రిక.

Correct: C — 16 ఏప్రిల్ 1848, రాజమండ్రి

కందుకూరి వీరేశలింగం 16 ఏప్రిల్ 1848న రాజమండ్రిలో జన్మించి 27 మే 1919న మరణించారు. 29 ఆగస్టు 1863 గిడుగు రామమూర్తి జననం, 21 సెప్టెంబర్ 1862 గురజాడ జననం, 23 ఆగస్టు 1872 ప్రకాశం పంతులు జననం తేదీలు.

Correct: D — తెలుగు గద్య రచనకు చేసిన సేవకు

తెలుగు గద్య రచనకు చేసిన సేవకు ఆయనకు 'గద్య తిక్కన' బిరుదు వచ్చింది; ఆధునిక తెలుగు గద్యానికి ఆయనే మార్గదర్శి. 'రావు బహదూర్' బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం ఇచ్చిన బిరుదు. ఆయనను 'ఆంధ్ర సంఘ సంస్కరణ పితామహుడు', 'యుగపురుషుడు' అనీ అంటారు.

Correct: A — రాజశేఖర చరిత్రము

రాజశేఖర చరిత్రము తెలుగులో మొదటి నవల; ఇది ఆంగ్ల నవల 'వికార్ ఆఫ్ వేక్‌ఫీల్డ్' ప్రేరణతో రాయబడింది. 'స్వీయ చరిత్రము' తెలుగులో మొదటి ఆత్మకథ; 'ఆంధ్ర కవుల చరిత్రము' కవుల చరిత్ర; 'కన్యాశుల్కం' గురజాడ నాటకం.

Correct: B — 11 డిసెంబర్ 1881

ఆంధ్రలో మొదటి వితంతు పునర్వివాహం 11 డిసెంబర్ 1881న రాజమండ్రిలో కందుకూరి వీరేశలింగం జరిపించారు; వరుడు గోగులపాటి శ్రీరాములు, వధువు బాల వితంతువు గౌరమ్మ. 1856 హిందూ వితంతు పునర్వివాహ చట్టం సంవత్సరం; 1892 కన్యాశుల్కం మొదటి ప్రదర్శన.

Correct: C — ఈశ్వరచంద్ర విద్యాసాగర్

ఈశ్వరచంద్ర విద్యాసాగర్ కృషితో 1856లో హిందూ వితంతు పునర్వివాహ చట్టం వచ్చింది; కానీ సమాజం ఒప్పుకోలేదు. కందుకూరి 1881లో ఆంధ్రలో తొలి వితంతు వివాహం జరిపించారు. రామ్మోహన్ రాయ్ బ్రహ్మసమాజ స్థాపకుడు (1828), కేశవచంద్ర సేన్ 1864లో మద్రాసు సందర్శించినవారు.

Correct: D — రఘుపతి వెంకటరత్నం నాయుడు

రఘుపతి వెంకటరత్నం నాయుడు (1862–1939) మచిలీపట్నంలో జన్మించి ఆంధ్రలో బ్రహ్మసమాజానికి ప్రధాన నాయకుడయ్యారు; ఆయనను 'బ్రహ్మర్షి' అని గౌరవంగా పిలుస్తారు. కందుకూరి కూడా బ్రహ్మసమాజ వ్యాప్తికి కృషి చేశారు కానీ 'బ్రహ్మర్షి' బిరుదు ఆయనది కాదు.

Correct: A — రాజా రామ్మోహన్ రాయ్

బ్రహ్మసమాజాన్ని 1828లో రాజా రామ్మోహన్ రాయ్ బెంగాల్‌లో స్థాపించారు; దాని సిద్ధాంతాలు ఏకేశ్వరోపాసన, విగ్రహారాధన వ్యతిరేకత, కుల భేదాల నిర్మూలన. కేశవచంద్ర సేన్ 1864లో మద్రాసు సందర్శించాక 'వేద సమాజం' ఏర్పడింది.

Correct: B — గురజాడ అప్పారావు

కన్యాశుల్కం నాటకాన్ని గురజాడ అప్పారావు రాశారు; ఇది తెలుగులో అత్యంత ప్రసిద్ధ సాంఘిక నాటకం. కందుకూరి 'బ్రహ్మవివాహం' వంటి ప్రహసనాలు రాశారు; గిడుగు వ్యావహారిక భాషోద్యమ నాయకుడు; కొమర్రాజు విజ్ఞాన గ్రంథాల రచయిత.