ఎహువల శాంతమూలుడు, రుద్రపురుషదత్తుడు – ఇక్ష్వాకుల పతనం (Ehuvula Santamula and Decline)

Correct: B — ఎహువల శాంతమూలుడు

వీరపురుషదత్తుని తర్వాత ఆయన కుమారుడు వాసిష్ఠీపుత్ర ఎహువల శాంతమూలుడు (శాంతమూలుడు II) రాజయ్యాడు. రుద్రపురుషదత్తుడు ఎహువల శాంతమూలుని కుమారుడు, చివరి రాజు. కందసిరి చాంతిసిరి భర్త, రాజు కాదు.

Correct: C — రుద్రపురుషదత్తుడు

ఎహువల శాంతమూలుని కుమారుడు రుద్రపురుషదత్తుడు శాసనాల ద్వారా తెలిసిన చివరి ఇక్ష్వాకు రాజు; ఆయన శాసనాలు గురజాల (పల్నాడు), నాగార్జునకొండలో ఉన్నాయి. 'శాంత–వీర–శాంత–రుద్ర' అనే క్రమం గుర్తుంచుకుంటే సులభం.

Correct: A — ఎహువల శాంతమూలుడు

దక్షిణ భారతదేశంలో తొలి సంస్కృత శాసనాలు నాగార్జునకొండలో ఎహువల శాంతమూలుని కాలంలోనే కనిపిస్తాయని చెబుతారు. అంతకుముందు ఇక్ష్వాకుల శాసనాలు ఎక్కువగా ప్రాకృతంలో ఉండేవి; అశోకుని శాసనాలు ప్రాకృతం/బ్రాహ్మీలో ఉన్నాయి.

Correct: D — కార్తికేయుడు, పుష్పభద్రస్వామి (శివుడు)

ఎహువల శాంతమూలుని కాలంలో నాగార్జునకొండలో హిందూ దేవాలయాలు నిర్మితమయ్యాయి: కార్తికేయుడు, పుష్పభద్రస్వామి (శివుడు) వంటి దేవతలకు ఆలయాలు కట్టారు. అదే సమయంలో ఆయన సోదరి కొడబలిసిరి బౌద్ధ విహారానికి దానం చేసింది, కాబట్టి బౌద్ధ దానాలు కొనసాగాయి.

Correct: A — 7 మరియు 4

పురాణాలు శ్రీపర్వతీయ వంశంలో 7 మంది రాజులని చెబుతాయి, కానీ శాసనాల ద్వారా నలుగురు (శాంతమూలుడు I, వీరపురుషదత్తుడు, ఎహువల శాంతమూలుడు, రుద్రపురుషదత్తుడు) మాత్రమే స్పష్టంగా తెలుసు. కాబట్టి సంఖ్యలు 7 (పురాణాలు), 4 (శాసనాలు).

Correct: D — కాకతీయులు

ఇక్ష్వాకుల తర్వాత కృష్ణా ప్రాంతంలో బృహత్ఫలాయనులు, ఆనందగోత్రికులు, శాలంకాయనులు, తర్వాత విష్ణుకుండినులు వచ్చారు. కాకతీయులు చాలా తర్వాత (మధ్యయుగం) వచ్చిన వంశం, కాబట్టి వారు ఈ జాబితాలో లేరు.

Correct: B — 1 మరియు 3 మాత్రమే

ఎహువల శాంతమూలుని కాలంలో హిందూ ఆలయాలు నిర్మితమయ్యాయి కాబట్టి 1 సరైనది. రుద్రపురుషదత్తుని శాసనాలు గురజాల (పల్నాడు), నాగార్జునకొండల్లో ఉన్నాయి కాబట్టి 3 సరైనది. బౌద్ధ దానాలు కొనసాగాయి (ఆయన సోదరి కొడబలిసిరి విహారానికి దానం చేసింది) కాబట్టి 2 తప్పు.

Correct: A — దక్షిణం నుంచి వచ్చిన పల్లవులు, ఇతర పొరుగు శక్తుల దాడులు కారణమని భావిస్తారు; కచ్చితమైన కారణంపై స్పష్టత లేదు

ఇక్ష్వాకుల పాలన సుమారు క్రీ.శ. 4వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో ముగిసింది; దక్షిణం నుంచి వచ్చిన పల్లవులు, ఇతర పొరుగు శక్తుల దాడులు కారణమని భావిస్తారు కానీ కచ్చితమైన కారణంపై స్పష్టత లేదు. మౌర్యులు చాలా ముందువారు, ఆనకట్ట 20వ శతాబ్దంలో కట్టారు, గుప్తుల ప్రస్తావన నోట్స్‌లో లేదు.

Correct: C — A-2, B-3, C-1, D-4

శాంతమూలుని దృష్టిలో వీరపురుషదత్తుడు కుమారుడు (B-3), ఎహువల శాంతమూలుడు మనుమడు (C-1), రుద్రపురుషదత్తుడు మునిమనుమడు (D-4), శాంతమూలుడు తాత (A-2). 'శాంత–వీర–శాంత–రుద్ర' అనే క్రమాన్ని గుర్తుంచుకుంటే ఈ ప్రశ్న సులభం.