ప్రజాస్వామ్యం అంటే ఏమిటి? ఎందుకు? (What is Democracy? Why Democracy?) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రజాస్వామ్యం అంటే ఏమిటి? ఎందుకు? (What is Democracy? Why Democracy?) (9వ తరగతి సోషల్ – రాజనీతి శాస్త్రం (Class 9 Social – Political Science)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Easy
ప్రజాస్వామ్యానికి అనుకూలంగా పాఠం చెప్పే అత్యంత బలమైన వాదన ఏది?
A. ప్రజాస్వామ్యం పేదరికాన్ని పూర్తిగా అంతం చేస్తుంది
B. ప్రజాస్వామ్యం వేగవంతమైన నిర్ణయాలు ఇస్తుంది
C. ప్రజాస్వామ్యంలో తప్పులే జరగవు
D. ప్రజాస్వామ్యం పౌరుల గౌరవాన్ని పెంచుతుంది
Answer & explanation
Correct: D — ప్రజాస్వామ్యం పౌరుల గౌరవాన్ని పెంచుతుంది
ప్రజాస్వామ్యం అనుకూల వాదనల్లో బలమైనది అది ప్రభుత్వానికి ఏం చేస్తుందన్నది కాక పౌరులకు ఏం చేస్తుందన్నది: రాజకీయ సమానత్వం ద్వారా పౌరుల గౌరవాన్ని పెంచడం. పేదరికం అంతం, వేగం, తప్పులు జరగకపోవడం అనేవి పాఠం హామీ ఇచ్చినవి కావు.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. 1) ప్రజాస్వామ్యంలో తప్పులు జరగవని హామీ ఉంది. 2) ప్రజాస్వామ్యంలో తప్పులను ఎక్కువ కాలం దాచలేరు; పాలకులు నిర్ణయాలు మార్చుకోవాలి లేదా పాలకులనే మార్చవచ్చు. ఏది సరైనది?
A. 2 మాత్రమే సరైనది
B. 1 మాత్రమే సరైనది
C. 1, 2 రెండూ సరైనవి
D. 1, 2 రెండూ సరికాదు
Answer & explanation
Correct: A — 2 మాత్రమే సరైనది
పాఠం ప్రకారం ఏ ప్రభుత్వ రూపమూ తప్పులు జరగవని హామీ ఇవ్వలేదు; ప్రజాస్వామ్యంలోని ప్రయోజనం ఏమిటంటే తప్పులను ఎక్కువ కాలం దాచలేరు, బహిరంగ చర్చకు చోటు ఉంటుంది, పాలకులు మారడం లేదా నిర్ణయాలు మారడం సాధ్యం. కాబట్టి 1 తప్పు, 2 సరైనది.
భారత్ వంటి వైవిధ్య దేశాన్ని ఐక్యంగా ఉంచడంలో ప్రజాస్వామ్య పాత్రను పాఠం ఎలా వివరించింది?
A. అందరినీ ఒకే భాష, ఒకే మతంలోకి మార్చడం ద్వారా
B. బలమైన సమూహం షరతులను ఇతరులు అంగీకరించేలా చేయడం ద్వారా
C. సమూహాలకు శాశ్వత అధికారం పంచడం ద్వారా
D. భిన్న సమూహాల భేదాభిప్రాయాలను శక్తి ప్రయోగం లేకుండా శాంతియుతంగా పరిష్కరించే మార్గం ప్రజాస్వామ్యం ఇస్తుంది
Answer & explanation
Correct: D — భిన్న సమూహాల భేదాభిప్రాయాలను శక్తి ప్రయోగం లేకుండా శాంతియుతంగా పరిష్కరించే మార్గం ప్రజాస్వామ్యం ఇస్తుంది
సామాజిక వైవిధ్యం ఎక్కువున్న చోట భేదాలు తీవ్రం; శక్తితో పరిష్కరిస్తే అసంతృప్తి పెరిగి సమూహాలు కలిసి జీవించలేవు. ప్రజాస్వామ్యంలో ఎవరూ శాశ్వత విజేతా, పరాజితుడూ కాదు కాబట్టి శాంతియుత సహజీవనం సాధ్యమై దేశం ఐక్యంగా ఉంటుంది అని పాఠం చెబుతుంది.
ఏ ప్రజాస్వామ్యమూ మరో ప్రజాస్వామ్యంతో యుద్ధం చేయలేదనే వ్యాసం గురించి ముజఫర్ వాదన ఏమిటి?
A. ఇది యాదృచ్ఛికం కాదు; ప్రజాస్వామ్యాలు యుద్ధం అవకాశం తగ్గేలా నిర్ణయాలు తీసుకుంటాయి
B. ఇది కేవలం యాదృచ్ఛికం; భవిష్యత్తులో జరగవచ్చు
C. ప్రజాస్వామ్యాలు ఎల్లప్పుడూ యుద్ధాలు చేస్తాయి
D. యుద్ధాలు ప్రజాస్వామ్యాల మధ్యే జరుగుతాయి
Answer & explanation
Correct: A — ఇది యాదృచ్ఛికం కాదు; ప్రజాస్వామ్యాలు యుద్ధం అవకాశం తగ్గేలా నిర్ణయాలు తీసుకుంటాయి
పాఠంలోని 'మీ పురోగతి పరిశీలించుకోండి' భాగంలో రాజేష్ దీన్ని యాదృచ్ఛికం, భవిష్యత్తులో జరగవచ్చు అన్నాడు; ముజఫర్ మాత్రం ఇది యాదృచ్ఛికం కాదని, ప్రజాస్వామ్యాల నిర్ణయ పద్ధతులు యుద్ధం అవకాశాన్ని తగ్గిస్తాయని వాదించాడు.
నేటి కాలంలో ప్రజాస్వామ్యం తీసుకునే అత్యంత సాధారణ రూపం ఏది?
A. ప్రత్యక్ష ప్రజాస్వామ్యం
B. రాచరికం
C. ప్రతినిధి ప్రజాస్వామ్యం
D. సైనిక పాలన
Answer & explanation
Correct: C — ప్రతినిధి ప్రజాస్వామ్యం
నేటి ప్రజాస్వామ్య దేశాల్లో ప్రజలందరూ పాలించరు; మెజారిటీ ప్రజలు తాము ఎన్నుకున్న ప్రతినిధుల ద్వారా పాలిస్తారు. ఇదే అత్యంత సాధారణ రూపమైన ప్రతినిధి ప్రజాస్వామ్యం (Representative Democracy).
ప్రతినిధి ప్రజాస్వామ్యం అవసరమవడానికి పాఠం చెప్పిన కారణం ఏది?
A. ప్రజలు ఓటు వేయడానికి ఇష్టపడకపోవడం
B. సైన్యం సలహా ఇవ్వడం
C. ఆధునిక ప్రజాస్వామ్యాల్లో ప్రజల సంఖ్య భారీగా ఉండటం వల్ల అందరూ ఒకే చోట కూర్చుని నిర్ణయించడం భౌతికంగా అసాధ్యం
D. రాజ్యాంగం ప్రత్యక్ష పాలనను నిషేధించడం
Answer & explanation
Correct: C — ఆధునిక ప్రజాస్వామ్యాల్లో ప్రజల సంఖ్య భారీగా ఉండటం వల్ల అందరూ ఒకే చోట కూర్చుని నిర్ణయించడం భౌతికంగా అసాధ్యం
పాఠం రెండు కారణాలు చెప్పింది: ప్రజల సంఖ్య చాలా పెద్దది కాబట్టి అందరూ కలిసి సమష్టి నిర్ణయం తీసుకోవడం అసాధ్యం; అది సాధ్యమైనా పౌరులకు అన్ని నిర్ణయాల్లో పాల్గొనే సమయం, కోరిక, నైపుణ్యాలు ఉండవు.
కనీస ప్రజాస్వామ్య నిర్వచనం ప్రధాన పరిమితి గురించి సరైన ప్రకటన ఏది?
A. ఇది ప్రభుత్వం బయట ప్రజాస్వామ్యం ఎలా పని చేస్తుందో కూడా వివరిస్తుంది
B. ఇది ఆదర్శ ప్రజాస్వామ్యాన్ని స్పష్టంగా నిర్వచిస్తుంది
C. ఇది ఏ రకమైన ప్రభుత్వాన్నైనా ప్రజాస్వామ్యమంటుంది
D. ఇది ప్రజాస్వామ్యాన్ని ప్రజాస్వామ్యేతరాల నుంచి వేరు చేస్తుంది, కానీ మంచి ప్రజాస్వామ్యాన్ని సాధారణ ప్రజాస్వామ్యం నుంచి వేరు చేయదు
Answer & explanation
Correct: D — ఇది ప్రజాస్వామ్యాన్ని ప్రజాస్వామ్యేతరాల నుంచి వేరు చేస్తుంది, కానీ మంచి ప్రజాస్వామ్యాన్ని సాధారణ ప్రజాస్వామ్యం నుంచి వేరు చేయదు
పాఠం ప్రకారం కనీస నిర్వచనం స్పష్టతనిస్తుంది, ప్రజాస్వామ్యాలను ప్రజాస్వామ్యేతరాల నుంచి వేరు చేస్తుంది. కానీ మంచి ప్రజాస్వామ్యాన్ని, సాధారణ ప్రజాస్వామ్యాన్ని వేరు చేయడానికి, ప్రభుత్వం బయట ప్రజాస్వామ్య పనితీరును చూడటానికి విశాల అర్థాలు అవసరం.
మెజారిటీ ప్రజలు నేరుగా పాలించరని, ప్రతినిధుల ద్వారా పాలిస్తారని చెప్పే నిర్ణయానికి పాఠంలో లేని కారణం ఏది?
A. ప్రతినిధులను ఎన్నుకోవడం వల్ల ఎన్నికల ఖర్చు పూర్తిగా తగ్గుతుంది
B. పౌరులకు ప్రతి నిర్ణయంలో పాల్గొనే నైపుణ్యాలు ఉండకపోవడం
C. ప్రజలందరూ ఒకే చోట కూర్చుని చర్చించడం భౌతికంగా సాధ్యం కాకపోవడం
D. పౌరులకు ప్రతి నిర్ణయంలో పాల్గొనే సమయం, కోరిక లేకపోవడం
Answer & explanation
Correct: A — ప్రతినిధులను ఎన్నుకోవడం వల్ల ఎన్నికల ఖర్చు పూర్తిగా తగ్గుతుంది
పాఠం ఇచ్చిన కారణాలు: ప్రజల భారీ సంఖ్య, సమయం, కోరిక, నైపుణ్యాల లోపం. ఎన్నికల ఖర్చు తగ్గింపు అనే కారణం పాఠంలో లేదు; పైగా ఎన్నికల ఖర్చు ప్రస్తావన ఈ సందర్భంలో రాలేదు.
C. ప్రజలందరూ కలిసి కూర్చుని నేరుగా నిర్ణయాలు తీసుకోవాలి
D. సైన్యం పర్యవేక్షించాలి
Answer & explanation
Correct: C — ప్రజలందరూ కలిసి కూర్చుని నేరుగా నిర్ణయాలు తీసుకోవాలి
సమాజం చిన్నదైతే ప్రజలందరూ కలిసి కూర్చుని నేరుగా ప్రజాస్వామ్య నిర్ణయాలు తీసుకోవచ్చని పాఠం చెబుతుంది; గ్రామంలో గ్రామసభ ఇలాగే పనిచేయాలి. అందరూ నేరుగా పాల్గొనడం చిన్న సమాజాల్లో సాధ్యమయ్యే ప్రజాస్వామ్య రూపం, పెద్ద దేశాల్లో ప్రతినిధుల ద్వారా నిర్ణయాలు తీసుకుంటారు.
'ప్రజాస్వామ్య నిర్ణయం' గురించి పాఠం చెప్పిన నిర్వచనం ఏది?
A. శక్తిమంతుల సమూహం నిర్ణయించి ఇతరులపై రుద్దడం
B. సంప్రదింపులు లేకుండా మెజారిటీ ఓటు మాత్రమే వేయడం
C. ఆ నిర్ణయం ప్రభావితం చేసే అందరితో సంప్రదింపులు జరిపి వారి అంగీకారం పొందడం; శక్తిమంతులు కానివారికీ శక్తిమంతులతో సమాన వాటా ఉండటం
D. నాయకుడి కుటుంబ సభ్యులే నిర్ణయం తీసుకోవడం
Answer & explanation
Correct: C — ఆ నిర్ణయం ప్రభావితం చేసే అందరితో సంప్రదింపులు జరిపి వారి అంగీకారం పొందడం; శక్తిమంతులు కానివారికీ శక్తిమంతులతో సమాన వాటా ఉండటం
పాఠం ప్రకారం ప్రజాస్వామ్య నిర్ణయం అంటే దాని ప్రభావానికి లోనయ్యే అందరితో సంప్రదింపులు జరిపి వారి అంగీకారం పొందడం; బలహీనులకు కూడా బలవంతులతో సమాన స్వరం ఉంటుంది. ఈ సూత్రం ప్రభుత్వం, కుటుంబం లేదా ఏ సంస్థకైనా వర్తిస్తుంది.