బలం & చలన నియమాలు (Force and Laws of Motion) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for బలం & చలన నియమాలు (Force and Laws of Motion) (9వ తరగతి సైన్స్ – భౌతిక రసాయన శాస్త్రం (Class 9 Physical Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
1 న్యూటన్ (1 N) బలం అంటే ఏమిటి?
A. 1 kg వస్తువును 1 m s⁻¹ వేగంతో కదిలించే బలం
B. 1 g ద్రవ్యరాశిపై 1 m s⁻² త్వరణం కలిగించే బలం
C. 1 kg ద్రవ్యరాశిపై 1 m s⁻² త్వరణాన్ని కలిగించే బలం
D. 1 kg వస్తువును 1 m దూరం జరిపే బలం
Answer & explanation
Correct: C — 1 kg ద్రవ్యరాశిపై 1 m s⁻² త్వరణాన్ని కలిగించే బలం
బల ప్రమాణాన్ని k = 1 అయ్యేలా ఎంచారు: 1 kg ద్రవ్యరాశిలో 1 m s⁻² త్వరణం కలిగించే బలమే ఒక న్యూటన్ (kg m s⁻²). వేగం లేదా దూరం ఆధారంగా నిర్వచించలేదు. ఈ నిర్వచనం వల్లే F = ma లో అనులోమాన స్థిరాంకం k విలువ 1 అవుతుంది, అందుకే సూత్రంలో ఎలాంటి అదనపు గుణకం ఉండదు.
F = ma ఉత్పాదనలో ద్రవ్యవేగ మార్పు రేటుకు సరైన వ్యక్తీకరణ ఏది?
A. m(v + u)/t
B. mv/t²
C. (v − u)/mt
D. m(v − u)/t
Answer & explanation
Correct: D — m(v − u)/t
ప్రారంభ ద్రవ్యవేగం mu, తుది ద్రవ్యవేగం mv కాబట్టి మార్పు m(v − u). దీన్ని కాలం t తో భాగిస్తే ద్రవ్యవేగ మార్పు రేటు m(v − u)/t = ma వస్తుంది (a = (v − u)/t).
ఎత్తు దూకే క్రీడలో క్రీడాకారులు కుషన్ పరుపు లేదా ఇసుక పరుపుపై పడతారు. దీనికి కారణం ఏమిటి?
A. ఆగే సమయం పెరిగి ద్రవ్యవేగ మార్పు రేటు, తద్వారా బలం తగ్గుతుంది
B. ఆగే సమయం తగ్గి బలం తగ్గుతుంది
C. క్రీడాకారుడి ద్రవ్యరాశి తగ్గుతుంది
D. గురుత్వ బలం ఉండదు
Answer & explanation
Correct: A — ఆగే సమయం పెరిగి ద్రవ్యవేగ మార్పు రేటు, తద్వారా బలం తగ్గుతుంది
మెత్తని పరుపు మీద పడితే వేగం సున్నా కావడానికి ఎక్కువ సమయం పడుతుంది; అందువల్ల ద్రవ్యవేగ మార్పు రేటు, అంటే F = m(v − u)/t లోని బలం తగ్గుతుంది, గాయం ప్రమాదం తక్కువ.
5 kg వస్తువుపై స్థిర బలం 2 s పనిచేసి వేగాన్ని 3 m s⁻¹ నుంచి 7 m s⁻¹ కు పెంచింది. బలం ఎంత?
A. 20 N
B. 10 N
C. 5 N
D. 2 N
Answer & explanation
Correct: B — 10 N
F = m(v − u)/t = 5 × (7 − 3)/2 = 10 N. ఇదే బలం 5 s పనిచేస్తే తుది వేగం v = u + Ft/m = 3 + 50/5 = 13 m s⁻¹ అవుతుంది. వేగ మార్పు 4 m s⁻¹ కాగా దాన్ని 2 s తో భాగిస్తే త్వరణం 2 m s⁻²; ద్రవ్యరాశి 5 kg తో గుణిస్తే బలం వస్తుంది.
5 N బలం m₁ కు 10 m s⁻², m₂ కు 20 m s⁻² త్వరణాలు ఇస్తే m₁ మరియు m₂ విలువలు వరుసగా?
A. 50 kg, 25 kg
B. 2 kg, 4 kg
C. 0.50 kg, 0.25 kg
D. 0.25 kg, 0.50 kg
Answer & explanation
Correct: C — 0.50 kg, 0.25 kg
m = F/a: m₁ = 5/10 = 0.50 kg; m₂ = 5/20 = 0.25 kg. అదే బలానికి ఎక్కువ త్వరణం ఇచ్చిన వస్తువు ద్రవ్యరాశి తక్కువ (m₂). బలం స్థిరం కాబట్టి త్వరణం, ద్రవ్యరాశి విలోమానుపాతంలో ఉంటాయి; ఈ విలువలనే తర్వాత కలిపిన ద్రవ్యరాశి లెక్కకు వాడతారు.
రెండు స్ప్రింగ్ త్రాసులు కలిపి, B ని గోడకు బిగించి A ద్వారా బలం ప్రయోగిస్తే ఏం కనిపిస్తుంది?
A. A ఎక్కువ రీడింగ్ చూపుతుంది
B. B ఎక్కువ రీడింగ్ చూపుతుంది
C. B రీడింగ్ సున్నా
D. రెండు త్రాసులూ ఒకే రీడింగ్ చూపుతాయి
Answer & explanation
Correct: D — రెండు త్రాసులూ ఒకే రీడింగ్ చూపుతాయి
A, B త్రాసుల బలాలు పరిమాణంలో సమానం, దిశలో వ్యతిరేకం (చర్య–ప్రతిచర్య); అందువల్ల రెండూ ఒకే రీడింగ్ చూపుతాయి. ఇది మూడవ నియమం యొక్క ప్రయోగాత్మక నిరూపణ. ఈ ప్రయోగం చర్య, ప్రతిచర్య ఒకే పరిమాణంలో ఉంటాయని చూపుతుంది; B గోడకు బిగించినా ప్రతిచర్య అంతే ఉంటుంది.
తుపాకీ త్వరణం బుల్లెట్ త్వరణం కంటే చాలా తక్కువగా ఉండటానికి కారణం ఏమిటి?
A. తుపాకీ ద్రవ్యరాశి బుల్లెట్ ద్రవ్యరాశి కంటే చాలా ఎక్కువ
B. తుపాకీపై బలం తక్కువ ఉండటం
C. బుల్లెట్‌పై బలం ఎక్కువ ఉండటం
D. తుపాకీకి జడత్వం లేకపోవడం
Answer & explanation
Correct: A — తుపాకీ ద్రవ్యరాశి బుల్లెట్ ద్రవ్యరాశి కంటే చాలా ఎక్కువ
చర్య, ప్రతిచర్య బలాలు సమానం; కానీ a = F/m కాబట్టి ఎక్కువ ద్రవ్యరాశి గల తుపాకీ త్వరణం తక్కువగా ఉంటుంది, తక్కువ ద్రవ్యరాశి గల బుల్లెట్ త్వరణం ఎక్కువగా ఉంటుంది.
B. మనం రోడ్డును వెనక్కి తోస్తే రోడ్డు సమాన, వ్యతిరేక బలంతో మన పాదాలను ముందుకు తోస్తుంది
C. రోడ్డు మనల్ని వెనక్కి లాగుతుంది
D. శరీరం జడత్వం ముందుకు నెడుతుంది
Answer & explanation
Correct: B — మనం రోడ్డును వెనక్కి తోస్తే రోడ్డు సమాన, వ్యతిరేక బలంతో మన పాదాలను ముందుకు తోస్తుంది
మూడవ నియమం ప్రకారం మనం రోడ్డును వెనక్కి తోసే బలం (చర్య)కు సమాన, వ్యతిరేక బలం (ప్రతిచర్య) రోడ్డు నుంచి మన పాదాలపై వస్తుంది; ఆ ప్రతిచర్య మనల్ని ముందుకు కదిలిస్తుంది.
సరిగ్గా జతపరచిన వాటిని గుర్తించండి.
(a) మొదటి నియమం (b) రెండవ నియమం (c) మూడవ నియమం
(i) F = ma (ii) చర్య–ప్రతిచర్య (iii) జడత్వం
A. (a)-(i), (b)-(ii), (c)-(iii)
B. (a)-(ii), (b)-(iii), (c)-(i)
C. (a)-(iii), (b)-(i), (c)-(ii)
D. (a)-(iii), (b)-(ii), (c)-(i)
Answer & explanation
Correct: C — (a)-(iii), (b)-(i), (c)-(ii)
మొదటి నియమం జడత్వ నియమం; రెండవ నియమం బలం = ద్రవ్యరాశి × త్వరణం (F = ma) ఇస్తుంది; మూడవ నియమం చర్యకు సమాన, వ్యతిరేక ప్రతిచర్యను చెబుతుంది. ఈ మూడింటినీ గుర్తుంచుకోవడం పరీక్షకు కీలకం: జడత్వం, బలం–త్వరణం సంబంధం, చర్య–ప్రతిచర్య జతలు.
1500 kg వాహనాన్ని −1.7 m s⁻² త్వరణంతో ఆపడానికి రోడ్డు, వాహనం మధ్య ఎంత బలం కావాలి?
A. 882 N
B. 1501.7 N
C. 25500 N
D. 2550 N
Answer & explanation
Correct: D — 2550 N
F = ma = 1500 × 1.7 = 2550 N (పరిమాణం); రుణ గుర్తు బలం చలనానికి వ్యతిరేకమని సూచిస్తుంది. 1500 + 1.7 అని కూడటం తప్పు. ఇక్కడ రుణ గుర్తు కేవలం దిశను చూపుతుంది; బలం పరిమాణం ఎప్పుడూ ధనాత్మకంగానే చెబుతారు, కాబట్టి సమాధానం 2550 N.