బలం & చలన నియమాలు (Force and Laws of Motion) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for బలం & చలన నియమాలు (Force and Laws of Motion) (9వ తరగతి సైన్స్ – భౌతిక రసాయన శాస్త్రం (Class 9 Physical Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 1 of 6.
Q1Easy
బలం (Force) భావన ప్రధానంగా దేనిపై ఆధారపడి ఉంది?
A. వస్తువును తోయడం, కొట్టడం, లాగడం
B. వస్తువు రంగు, ఆకారం
C. వస్తువు ఉష్ణోగ్రత
D. వస్తువు ఉన్న ప్రదేశం పేరు
Answer & explanation
Correct: A — వస్తువును తోయడం, కొట్టడం, లాగడం
బలం అనే భావన వస్తువును తోయడం (push), కొట్టడం (hit), లాగడం (pull) అనే చర్యలపై ఆధారపడింది. బలాన్ని ఎవరూ నేరుగా చూడలేరు; అది వస్తువు చలన స్థితిలో కలిగించే ప్రభావాల ద్వారానే తెలుస్తుంది. రంగు, ఉష్ణోగ్రత, ప్రదేశం బలం భావనకు మూలం కావు.
బలాన్ని ప్రయోగించినప్పుడు వస్తువులో కలగగల మార్పు కానిది ఏది?
A. వస్తువు వేగం మారడం
B. వస్తువు కొత్త పదార్థంగా రసాయనికంగా మారడం
C. వస్తువు చలన దిశ మారడం
D. వస్తువు ఆకారం మారడం
Answer & explanation
Correct: B — వస్తువు కొత్త పదార్థంగా రసాయనికంగా మారడం
బలం వస్తువు వేగాన్ని, చలన దిశను, ఆకారం–పరిమాణాన్ని మార్చగలదు (స్ప్రింగ్ సాగడం, రబ్బరు బంతి దీర్ఘవృత్తాకారంగా మారడం ఉదాహరణలు). బలం కొత్త పదార్థాన్ని సృష్టించే రసాయన మార్పును కలిగించే ప్రభావంగా పాఠంలో చెప్పలేదు.
దిమ్మెను రెండు వైపులా సమాన బలాలతో లాగితే ఏమవుతుంది?
A. ఎడమవైపు కదులుతుంది
B. కుడివైపు కదులుతుంది
C. దిమ్మె కదలదు
D. వేగంగా తిరుగుతుంది
Answer & explanation
Correct: C — దిమ్మె కదలదు
సమాన పరిమాణం, వ్యతిరేక దిశ గల బలాలను సమతుల్య బలాలు అంటారు. ఇవి వస్తువు విరామ స్థితిని లేదా చలన స్థితిని మార్చవు. అందువల్ల రెండు వైపులా సమానంగా లాగిన దిమ్మె నిశ్చలంగానే ఉంటుంది.
వాలు తలంపై కిందికి దొర్లే గోళీ వేగం ఎలా మారుతుంది?
A. తగ్గుతుంది
B. స్థిరంగా ఉంటుంది
C. మొదట తగ్గి తర్వాత పెరుగుతుంది
D. పెరుగుతుంది
Answer & explanation
Correct: D — పెరుగుతుంది
గోళీ వాలు తలంపై కిందికి దొర్లేటప్పుడు గురుత్వ అసమతుల్య బలం వల్ల వేగం పెరుగుతుంది; పైకి ఎక్కేటప్పుడు వేగం తగ్గుతుంది. ఈ పరిశీలన ఆధారంగానే గెలీలియో చలనంపై తన నిర్ధారణకు వచ్చాడు.
వస్తువు తన విరామ లేదా ఏకరీతి చలన స్థితిలో మార్పును ప్రతిఘటిస్తుంది; ఈ ప్రవృత్తినే జడత్వం అంటారు. అందుకే మొదటి నియమాన్ని జడత్వ నియమం అని పిలుస్తారు. రెండవది F = ma నియమం, మూడవది చర్య–ప్రతిచర్య నియమం.
B. చలన లేదా విరామ స్థితి మార్పును ప్రతిఘటించే వస్తువు స్వాభావిక ప్రవృత్తి
C. వస్తువుపై పనిచేసే ఘర్షణ బలం
D. వస్తువును కదిలించే బలం
Answer & explanation
Correct: B — చలన లేదా విరామ స్థితి మార్పును ప్రతిఘటించే వస్తువు స్వాభావిక ప్రవృత్తి
ఏ ఆటంకమూ లేనప్పుడు వస్తువు విరామంలో ఉండటానికి లేదా అదే వేగంతో కదులుతూ ఉండటానికి గల సహజ ప్రవృత్తి జడత్వం. వేగం, ఘర్షణ, బలం ఇవి వేర్వేరు భావనలు. పరీక్షల్లో జడత్వాన్ని "బలం" లేదా "వేగం" తో కలిపి అడుగుతారు; జడత్వం ఒక ప్రవృత్తి మాత్రమే, బలం కాదు.
నిలబడి ఉన్నప్పుడు బస్సు ఆకస్మికంగా కదలడం మొదలుపెడితే మనం ఏ దిశలో పడతాం?
A. ముందుకు
B. కుడివైపు
C. వెనక్కి
D. పైకి
Answer & explanation
Correct: C — వెనక్కి
బస్సు కదలగానే నేలకు తాకి ఉన్న పాదాలు బస్సుతో పాటు చలనంలోకి వస్తాయి; కానీ శరీరంలోని మిగతా భాగం జడత్వం వల్ల విరామంలోనే ఉండాలనుకుంటుంది, అందుకే వెనక్కి పడతాం. కదులుతున్న బస్సు ఆగితే మాత్రం ముందుకు పడతాం.
కృత్యం 3.2లో కార్డును వేగంగా కొడితే దానిపై ఉన్న నాణెం ఏమవుతుంది?
A. కార్డుతో పాటు ఎగిరిపోతుంది
B. గాల్లో తేలుతుంది
C. పక్కకు దొర్లిపోతుంది
D. గ్లాసులో నిలువుగా పడుతుంది
Answer & explanation
Correct: D — గ్లాసులో నిలువుగా పడుతుంది
కార్డు వేగంగా తొలగినప్పుడు నాణెం జడత్వం దాని విరామ స్థితిని నిలుపుకోవాలని ప్రయత్నిస్తుంది, ఆధారం పోయాక అది నిలువుగా గ్లాసులో పడుతుంది. ఇది జడత్వానికి ప్రత్యక్ష ఉదాహరణ.
పుస్తకం ప్రకారం ఎక్కువ ద్రవ్యరాశి ఉన్న వస్తువుకు ఎక్కువ జడత్వం ఉంటుంది; ద్రవ్యరాశి జడత్వానికి కొలత. దీని SI ప్రమాణం కిలోగ్రాము. ద్రవ్యరాశి ఎక్కువైతే చలన స్థితిని మార్చడానికి ఎక్కువ బలం కావాలి; ఈ సంబంధం వల్లే రైలును కదిలించడం కష్టం.
గెలీలియో 15 ఫిబ్రవరి 1564న ఇటలీలోని పీసా నగరంలో జన్మించాడు. పాడువా విశ్వవిద్యాలయంలో అతడు 1592లో గణిత ప్రొఫెసర్గా నియమితుడయ్యాడు; వెనిస్ రిపబ్లిక్ ఆ విశ్వవిద్యాలయం ఉన్న ప్రాంతం.