మరాఠాల ఉద్భవం (The Rise of the Marathas) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for మరాఠాల ఉద్భవం (The Rise of the Marathas) (8వ తరగతి సోషల్ – చరిత్ర (Class 8 Social – History)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
1. 1775–1782 మొదటి ఆంగ్లో–మరాఠా యుద్ధంలో మరాఠాలు గెలిచారు. 2. 1761లో పానిపట్ విజయంతో మరాఠాలు ఆఫ్ఘన్లను ఓడించారు. సరైనది ఏది?
A. 2 మాత్రమే
B. 1, 2 రెండూ
C. 1 మాత్రమే
D. రెండూ కావు
Answer & explanation
Correct: C — 1 మాత్రమే
మొదటి ఆంగ్లో–మరాఠా యుద్ధం (1775–1782) మరాఠా విజయంతో ముగిసింది, కాబట్టి 1 సరైనది. 1761 పానిపట్లో మరాఠాలే ఆఫ్ఘన్ల చేతిలో ఘోరంగా ఓడిపోయారు (తర్వాత మాధవరావు I కాలంలో కోలుకున్నారు); అందువల్ల 2 తప్పు.
శివాజీ వారసత్వ పదవులను రద్దు చేశారు; అధికారులకు ఖజానా నుంచి జీతాలిచ్చారు, సైనికుల వితంతువులకు పింఛన్లు ఇచ్చారు, సొంత పేరుతో బంగారు, రాగి నాణేలు ముద్రించారు. కాబట్టి వారసత్వ పదవుల కొనసాగింపు ఆయన పాలనా లక్షణం కాదు.
1. చౌత్ 25 శాతం. 2. సర్దేశ్ముఖి చౌత్కు అదనంగా 10 శాతం. 3. మొఘలులు ఈ వసూళ్లను ఎప్పుడూ ఆమోదించలేదు. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 2, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మాత్రమే
చౌత్ 25 శాతం, సర్దేశ్ముఖి చౌత్ పైన మరో 10 శాతం; కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. మొఘలులు ఈ ఏర్పాటును వివిధ ఒప్పందాల ద్వారా ఆమోదించారు, అందువల్ల 3 తప్పు. పన్ను వసూలుకు బదులుగా మరాఠాలు ఆ ప్రాంతాలను రక్షించేవారు.
శివాజీ చెట్ల విషయంలో ఇచ్చిన ఆదేశం నుంచి తెలిసే ఆయన విలువ ఏది?
A. అన్ని చెట్లనూ ఇష్టానుసారం నరికే స్వేచ్ఛ
B. నౌకాదళ అవసరాలకు టేకు నరకడానికి అనుమతి కావాలి, మామిడి పనస వంటి ఫలవృక్షాలను ముట్టకూడదు – ప్రజల పట్ల కరుణ
C. శత్రు రాజ్య చెట్లను నాశనం చేయడం
D. రాజ్య ఆదాయం కోసం ఫలవృక్షాలపై పన్ను
Answer & explanation
Correct: B — నౌకాదళ అవసరాలకు టేకు నరకడానికి అనుమతి కావాలి, మామిడి పనస వంటి ఫలవృక్షాలను ముట్టకూడదు – ప్రజల పట్ల కరుణ
శివాజీ ఆదేశం ప్రకారం నౌకాదళానికి అవసరమైన టేకు వంటి చెట్లను అటవీ అనుమతి తీసుకున్నాకే నరకాలి; పిల్లల్లా పెంచుకునే మామిడి, పనస చెట్లను ముట్టకూడదు, ఎందుకంటే అవి ఎదగడానికి ఏళ్లు పడతాయి. ఇది ప్రజల పట్ల కరుణను, బలప్రయోగం లేని పాలనను చూపుతుంది; ఇష్టానుసార నరకడం, శత్రు చెట్ల నాశనం, పండ్ల చెట్లపై పన్ను ఆ ఆదేశంలో లేవు.
A. (a) స్వంత ఖర్చుతో గుర్రాలు సమకూర్చుకున్న సైనికులు (b) రాజ్యం ఖర్చుతో గుర్రాలు పొందిన సైనికులు (c) పట్టణ పోలీసు
B. (a) పట్టణ పోలీసు (b) రాజ్యం ఖర్చుతో సైనికులు (c) స్వంత ఖర్చుతో సైనికులు
C. (a) రాజ్యం ఖర్చుతో గుర్రాలు పొందిన అశ్విక సైనికులు (b) స్వంత ఖర్చుతో గుర్రాలు సమకూర్చుకున్న అశ్విక సైనికులు (c) పట్టణ పోలీసు
D. (a) రాజ్యం ఖర్చుతో సైనికులు (b) పట్టణ పోలీసు (c) స్వంత ఖర్చుతో సైనికులు
Answer & explanation
Correct: C — (a) రాజ్యం ఖర్చుతో గుర్రాలు పొందిన అశ్విక సైనికులు (b) స్వంత ఖర్చుతో గుర్రాలు సమకూర్చుకున్న అశ్విక సైనికులు (c) పట్టణ పోలీసు
బార్గిర్ల గుర్రాలు, సామగ్రిని రాజ్యం సమకూర్చేది; శిలేదార్లు స్వయంగా సమకూర్చుకునేవారు; కొత్వాల్ పుణె, ఇండోర్ వంటి నగరాల్లో శాంతిభద్రతల కోసం ఉండే పోలీసు. ఇతర జతల్లో ఈ మూడూ తారుమారయ్యాయి.
1. మరాఠా నౌకలు యూరోపియన్ నౌకల అంత ఆధునికం కావు. 2. కన్హోజీ ఆంగ్రే భౌగోళికతను వాడి నౌకా యుద్ధాలు గెలిచారు. 3. 1665లో మస్కట్ పాలకుడు శివాజీ నౌకలకు సహాయం చేశాడు. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
మరాఠా నౌకలు సాంకేతికంగా యూరోపియన్ నౌకలంత అభివృద్ధి చెందలేదు, అయినా ఆంగ్రే భౌగోళిక వాడకం, యుద్ధ తంత్రాలతో గెలిచారు; కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. మస్కట్ పాలకుడు శివాజీ నాలుగు ఓడలను పట్టుకుని సిబ్బందిని బంధించాడు, సహాయం చేయలేదు; అందుకే 3 తప్పు.
A. రాజ్య వ్యవహార కోశం – పర్షియన్ పదాలకు సంస్కృత సమానార్థాలు
B. సంస్కృతాన్ని నిషేధించడం
C. పర్షియన్ భాషను అధికార భాషగా చేయడం
D. దేవాలయాల ధ్వంసం
Answer & explanation
Correct: A — రాజ్య వ్యవహార కోశం – పర్షియన్ పదాలకు సంస్కృత సమానార్థాలు
శివాజీ మరాఠీని ప్రోత్సహించడానికి రాజ్య వ్యవహార కోశం రూపొందించారు; దౌత్యంలో వాడే పర్షియన్ పదాలకు సంస్కృత సమానార్థాలు ఇచ్చి విదేశీ పదాల శాతం తగ్గించారు. ఆయన ధ్వంసమైన దేవాలయాలను పునర్నిర్మించి సంస్కృత, మరాఠీ సాహిత్యాన్ని ప్రోత్సహించారు.
Correct: B — పూరీ జగన్నాథ ఆరాధన పునరుద్ధరణకు మద్దతిచ్చారు
మొఘల్ పాలనలో తరచూ ఆగిపోయిన పూరీ (ఒడిశా) జగన్నాథ ఆరాధన నాగపూర్ భోంస్లేల మద్దతుతో పునరుద్ధరించబడింది. తంజావూరులో మరాఠా పాలన ప్రారంభించింది ఏకోజీ, ఢిల్లీ స్వాధీనం మహాద్జీ షిండే, మహేశ్వర్ చేనేత ప్రోత్సాహం అహల్యాబాయి హోల్కర్ ఘనత.
1. అహల్యాబాయి కాశీ విశ్వనాథ ఆలయాన్ని పునర్నిర్మించారు. 2. సోమనాథ ఆలయ పునర్నిర్మాణం కూడా ఆమె చేశారు. 3. ఆమె ఉత్తరాన బద్రీనాథ్ నుంచి దక్షిణాన కన్యాకుమారి వరకు మాత్రమే నిర్మాణాలు చేశారు. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
ఔరంగజేబు ధ్వంసం చేసిన కాశీ విశ్వనాథ ఆలయాన్ని, గజ్నీ ధ్వంసం చేసిన సోమనాథ ఆలయాన్ని అహల్యాబాయి పునర్నిర్మించారు; కాబట్టి 1, 2 సరైనవి. ఆమె నిర్మాణాలు కేదార్నాథ్ నుంచి రామేశ్వరం వరకు విస్తరించాయి, కాబట్టి 3 తప్పు.
D. ధన్వంతరి మహల్ స్థాపించి ఉచిత వైద్యం అందించారు, భారతదేశంలో స్వదేశీ పాలకుడి మొదటి ముద్రణాలయం ప్రారంభించారు
Answer & explanation
Correct: D — ధన్వంతరి మహల్ స్థాపించి ఉచిత వైద్యం అందించారు, భారతదేశంలో స్వదేశీ పాలకుడి మొదటి ముద్రణాలయం ప్రారంభించారు
తంజావూరు పాలకుడు రెండో సెర్ఫోజీ ధన్వంతరి మహల్ ద్వారా భారతీయ, పాశ్చాత్య వైద్యంతో ఉచిత చికిత్స ఇచ్చారు; ఒక స్వదేశీ పాలకుడు ప్రారంభించిన భారతదేశపు మొదటి ముద్రణాలయం ఆయనదే; దేవేంద్ర కురవంజి అనే నాటకం కూడా రాశారు. తారాబాయి భర్త రాజారాం, శివాజీ సవతి సోదరుడు ఏకోజీ.