భారతదేశంలో వలస యుగం (The Colonial Era in India) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భారతదేశంలో వలస యుగం (The Colonial Era in India) (8వ తరగతి సోషల్ – చరిత్ర (Class 8 Social – History)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ప్లాసీ యుద్ధంలో మీర్ జాఫర్ దళాలు నవాబు సైన్యంలో అధిక భాగం.
2. డాక్ట్రిన్ ఆఫ్ లాప్స్ దత్తత సంప్రదాయాన్ని పట్టించుకోలేదు.
సరైనవి ఏవి?
A. 1 మాత్రమే
B. 2 మాత్రమే
C. 1, 2 రెండూ
D. రెండూ కాదు
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 రెండూ
రెండు వాక్యాలూ సరైనవి. నవాబు సైన్యంలో అధిక భాగమైన మీర్ జాఫర్ దళాలు పక్కన నిలవడంతో కంపెనీ గెలిచింది. అలాగే డాక్ట్రిన్ ఆఫ్ లాప్స్ మగ వారసుడు లేని రాజ్యాన్ని విలీనం చేసి హిందూ దత్తత సంప్రదాయాన్ని ఉద్దేశపూర్వకంగా విస్మరించింది. కాబట్టి "రెండూ" సమాధానం.
కింది సంఘటనలను కాలక్రమంలో అమర్చండి.
A. ప్లాసీ యుద్ధం B. కొలాచెల్ యుద్ధం C. హైదరాబాద్ సైన్య సహాయక సంధి D. కర్నాటక యుద్ధాల ఆరంభం
A. D, B, A, C
B. B, D, A, C
C. A, B, D, C
D. D, A, B, C
Answer & explanation
Correct: B — B, D, A, C
కొలాచెల్ యుద్ధం 1741, కర్నాటక యుద్ధాల ఆరంభం 1746, ప్లాసీ 1757, హైదరాబాద్ సైన్య సహాయక సంధి 1798. కాబట్టి సరైన క్రమం B, D, A, C. ఇతర క్రమాలు కొలాచెల్‌ను, కర్నాటక యుద్ధాలను తారుమారు చేశాయి లేదా ప్లాసీని ముందు పెట్టాయి.
జతపరచండి.
A. డూప్లే B. మార్తాండ వర్మ C. రాణి అబ్బక్క D. రాబర్ట్ క్లైవ్
1. ప్లాసీ 2. కొలాచెల్ 3. ఉల్లాల్ 4. సిపాయి దళాలు
A. A-4, B-2, C-3, D-1
B. A-1, B-2, C-3, D-4
C. A-4, B-3, C-2, D-1
D. A-2, B-4, C-1, D-3
Answer & explanation
Correct: A — A-4, B-2, C-3, D-1
డూప్లే క్రమశిక్షణ గల సిపాయి దళాలను తయారుచేశాడు (A-4); మార్తాండ వర్మ 1741 కొలాచెల్‌లో డచ్చివారిని ఓడించాడు (B-2); ఉల్లాల్ పాలకురాలు రాణి అబ్బక్క (C-3); ప్లాసీ గెలుపునకు నాయకుడు రాబర్ట్ క్లైవ్ (D-1). కాబట్టి A-4, B-2, C-3, D-1 మాత్రమే సరైన జత.
A. తోలుబొమ్మ పాలకులతో పరోక్ష పాలన వ్యూహం ప్రారంభించడం
B. గోవాలో ఇంక్విజిషన్ స్థాపన
C. కార్టాజ్ అనుమతి పత్రాల వ్యవస్థ
D. ఉల్లాల్‌పై పదేపదే దాడులు
Answer & explanation
Correct: A — తోలుబొమ్మ పాలకులతో పరోక్ష పాలన వ్యూహం ప్రారంభించడం
తోలుబొమ్మ పాలకులతో పరోక్ష పాలన, సిపాయి దళాల శిక్షణ వ్యూహాలను ఫ్రెంచ్ గవర్నర్ డూప్లే ఆరంభించాడు, తర్వాత బ్రిటిష్‌వారు అనుసరించారు; అవి పోర్చుగీసు లక్షణాలు కావు. ఇంక్విజిషన్ (1560, గోవా), కార్టాజ్ అనుమతి పత్రాలు, ఉల్లాల్ రాణి అబ్బక్కపై దాడులు పోర్చుగీసువే.
అసెర్షన్ (A): కొలాచెల్ యుద్ధం భారత చరిత్రలో విశేషమైనది.
రీజన్ (R): ఆసియా శక్తి ఒకటి యూరప్ వలస సేనను భూమిపైనా, సముద్రంపైనా ఓడించిన అరుదైన సందర్భమది.
A. A, R రెండూ సరైనవి, R అనేది A కి సరైన వివరణ
B. A, R రెండూ సరైనవి, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
C. A సరైనది, R తప్పు
D. A తప్పు, R సరైనది
Answer & explanation
Correct: A — A, R రెండూ సరైనవి, R అనేది A కి సరైన వివరణ
ట్రావెన్‌కోర్ రాజు మార్తాండ వర్మ 1741లో డచ్చివారిని భూమిపైనా, సముద్రంపైనా ఓడించడం అరుదైన విజయం; అదే కారణంగా కొలాచెల్ విశేషమైనది. కాబట్టి రీజన్ అసెర్షన్‌ను సరిగ్గా వివరిస్తుంది. అదే యుద్ధంతో భారత్‌లో డచ్ ఉనికి బాగా తగ్గింది.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. 1770–72 బెంగాల్ కరువులో పంట నష్టం ఉన్నా కంపెనీ భూమిపన్నును తగ్గించలేదు, పెంచింది.
2. 1876–78 మహా కరువులో బ్రిటన్‌కు ధాన్యం ఎగుమతి నిలిపివేశారు.
సరైనది ఏది?
A. 1 మాత్రమే
B. 2 మాత్రమే
C. 1, 2 రెండూ
D. ఏదీ కాదు
Answer & explanation
Correct: A — 1 మాత్రమే
బెంగాల్ కరువులో కంపెనీ కఠిన వసూలు లక్ష్యాలను కొనసాగించి, భూమిపన్ను కూడా పెంచింది, కాబట్టి 1 సరైనది. మహా కరువులో బ్రిటన్‌కు ధాన్యం ఎగుమతి కొనసాగింది (ఏటా సుమారు పది లక్షల టన్నుల బియ్యం), కాబట్టి 2 తప్పు.
కింది వాటిలో "సంపద తరలింపు (Drain of Wealth)" సిద్ధాంతంతో సంబంధం లేని రచయిత/రచన ఏది?
A. దాదాభాయ్ నౌరోజీ – పావర్టీ అండ్ అన్‌బ్రిటిష్ రూల్ ఇన్ ఇండియా
B. చార్లెస్ విల్కిన్స్ – భగవద్గీత అనువాదం
C. R.C. దత్ – ఎకనామిక్ హిస్టరీ ఆఫ్ ఇండియా
D. బ్రూక్స్ ఆడమ్స్ – పారిశ్రామిక విప్లవం, భారత దోపిడీ
Answer & explanation
Correct: B — చార్లెస్ విల్కిన్స్ – భగవద్గీత అనువాదం
విల్కిన్స్ 1785లో భగవద్గీతను ఇంగ్లీషులోకి అనువదించాడు – ఇది సాంస్కృతిక ప్రభావానికి సంబంధించినది, సంపద తరలింపుకు కాదు. నౌరోజీ, దత్ తరలిన సంపదను లెక్కించారు; ఆడమ్స్ ఈ దోపిడీ బ్రిటన్ పారిశ్రామిక విప్లవానికి దోహదపడిందన్నాడు.
రైల్వేల గురించి పాఠం చెప్పిన విషయాల్లో కింది వాటిలో సరైనది ఏది?
A. మార్గాలు ముందున్న వాణిజ్య మార్గాలనే అనుసరించాయి
B. ప్రధాన ఉద్దేశం భారతీయుల ప్రయాణ సౌకర్యం మాత్రమే
C. ఖర్చులో ఎక్కువ భాగం భారతీయ పన్ను ఆదాయంతోనే జరిగింది
D. ఖర్చు మొత్తం బ్రిటన్ భరించింది
Answer & explanation
Correct: C — ఖర్చులో ఎక్కువ భాగం భారతీయ పన్ను ఆదాయంతోనే జరిగింది
పాఠం ప్రకారం రైల్వే, టెలిగ్రాఫ్ నిర్మాణ వ్యయంలో అధిక భాగం భారతీయ పన్ను ఆదాయమే; ఉద్దేశం ముడి సరుకులను ఎగుమతి ఓడరేవులకు చేర్చడం, బ్రిటిష్ వస్తువులను పంచడం, సైన్యాన్ని తరలించడం. మార్గాలు పాత వాణిజ్య మార్గాలను పెద్దగా పట్టించుకోలేదు కాబట్టి మిగతా ప్రకటనలు తప్పు.
కింది సంఘటనలను కాలక్రమంలో అమర్చండి.
A. ఖాసీ తిరుగుబాటు ఆరంభం B. మెకాలే మినిట్ C. పంజాబ్ విలీనం D. వెల్లూరు తిరుగుబాటు
A. A, D, B, C
B. D, B, A, C
C. A, B, D, C
D. D, A, B, C
Answer & explanation
Correct: D — D, A, B, C
వెల్లూరు తిరుగుబాటు 1806, ఖాసీ తిరుగుబాటు ఆరంభం 1829, మెకాలే మినిట్ 1835, పంజాబ్ విలీనం 1848–49 కాబట్టి సరైన క్రమం D, A, B, C. ఖాసీని వెల్లూరు కన్నా ముందు, లేదా మెకాలే మినిట్‌ను ఖాసీ కన్నా ముందు పెట్టిన క్రమాలన్నీ తప్పు.
కింది వాటిని జతపరచండి.
A. విలియం బెంటింక్ B. చార్లెస్ మెట్‌కాఫ్ C. థామస్ మెకాలే D. చార్లెస్ విల్కిన్స్
1. చిన్న గణతంత్రాలు 2. నేతగాళ్ల ఎముకలు 3. ఇంగ్లీషు విద్య మినిట్ 4. భగవద్గీత అనువాదం
A. A-2, B-1, C-3, D-4
B. A-1, B-2, C-3, D-4
C. A-2, B-1, C-4, D-3
D. A-3, B-1, C-2, D-4
Answer & explanation
Correct: A — A-2, B-1, C-3, D-4
బెంటింక్ నేతగాళ్ల ఎముకల వ్యాఖ్య చేశాడు (A-2); మెట్‌కాఫ్ గ్రామాలను చిన్న గణతంత్రాలన్నాడు (B-1); మెకాలే 1835 మినిట్ రాశాడు (C-3); విల్కిన్స్ గీతను అనువదించాడు (D-4). కాబట్టి సరైన జత ఇదే.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ప్లాసీ యుద్ధంలో మీర్ జాఫర్ దళాలు నవాబు సైన్యంలో అధిక భాగం.
2. డాక్ట్రిన్ ఆఫ్ లాప్స్ దత్తత సంప్రదాయాన్ని పట్టించుకోలేదు.
సరైనవి ఏవి?