అట్టడుగుతనాన్ని అర్థం చేసుకోవడం (Understanding Marginalisation) · Practice MCQs

Correct: C — వారు వేలాది మొక్కలను ఔషధం, ఆహారం, పీచు, పురుగుమందులుగా వాడే సంప్రదాయ జ్ఞానం కలిగి ఉన్నారు కాబట్టి

ఆదివాసీలు సుమారు 10,000 మొక్క జాతులను – 8,000 ఔషధాలకు, 3,500 ఆహారంగా, 550 పీచులుగా, 325 పురుగుమందులుగా, 425 గోండ్లు–రెసిన్లు–రంగులుగా – వాడతారు. అడవిపై హక్కు పోతే ఈ సంప్రదాయ జ్ఞానం కొనసాగదు.

Correct: D — భూమి/అడవి నష్టం → జీవనోపాధి నష్టం → నగరాలకు వలస → తక్కువ వేతనం → పేదరికం, పోషకాహార లోపం

పాఠం ప్రకారం భూమి, అడవి ప్రవేశం పోతే జీవనోపాధి, ఆహారం పోతాయి; అందువల్ల పనికోసం నగరాలకు వలసపోయి తక్కువ వేతనంతో పనిచేసి పేదరికం, పోషకాహార లోపం, తక్కువ అక్షరాస్యత చక్రంలో చిక్కుకుంటారు.

Correct: A — A, B మాత్రమే

మెజారిటీ సంస్కృతి ప్రభావం వల్ల చిన్న సముదాయాలకు ప్రతికూలత ఏర్పడవచ్చు (A సరైనది); రాజ్యాంగం సాంస్కృతిక వైవిధ్యాన్ని కాపాడటానికే రక్షణలు ఇస్తుంది (B సరైనది). ప్రతి పౌరుడు ప్రాథమిక హక్కులు ఉల్లంఘనకు గురైతే కోర్టును ఆశ్రయించవచ్చు; C తప్పు.

Correct: B — కొళాయి నీరు విషయంలో ముస్లింలకు (35.8) హిందువుల (43.7) కంటే కూడా తక్కువ ప్రవేశం ఉంది

కొళాయి నీరు: హిందూ 43.7, ముస్లిం 35.8, క్రైస్తవ 48.0, సిక్కు 49.3 – ముస్లింలకు అత్యల్పం. విద్యుత్ అత్యల్పం ముస్లింలకే (67.5) కాని క్రైస్తవులకు (86.2) కాదు; పక్కా ఇల్లు అత్యధికం సిక్కులకే (91.3).

Correct: C — అసలు బడిలో చేరలేదు లేదా మధ్యలో మానేశారు; ఇది ఇతర ఏ సామాజిక–మత సముదాయం కంటే ఎక్కువ

సచార్ కమిటీ ప్రకారం 6–14 ఏళ్ల ముస్లిం పిల్లల్లో 25 శాతం చేరలేదు లేదా మానేశారు. మదర్సాల్లో 4%, ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో 66%, ప్రైవేటులో 30% మంది ఉన్నారు; 25% అనే సంఖ్య చదువుకు దూరమైనవారిది.

Correct: D — ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో 66%, ప్రైవేటులో 30%, మదర్సాల్లో కేవలం 4%

సచార్ గణాంకాలు మదర్సాల్లో 4 శాతమేనని, 66 శాతం ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో, 30 శాతం ప్రైవేటు పాఠశాలల్లో ఉన్నారని చూపి, మదర్సా నమ్మకాన్ని అపోహగా తేల్చాయి. మిగిలిన ఎంపికలు సంఖ్యలను తారుమారు చేశాయి.

Correct: A — సామాజిక వెలివేత వల్ల వలసపోవడం, భయం, శత్రుత్వం వల్ల తమ సముదాయంతోనే కలిసి ఉండటం

పాఠం ప్రకారం సామాజిక వెలివేత కొన్నిసార్లు వలసలకు, ఘెట్టోకరణకు దారితీస్తుంది; పదకోశం భయం, శత్రుత్వం వల్ల తమ సముదాయంతో కలిసి ఉండటం, బయటికి వెళ్లే అవకాశం తక్కువ కావడంతో పరాయీకరణ జరగడాన్ని వివరిస్తుంది.

Correct: B — శ్రేణి వ్యవస్థ (Hierarchy); దళితులు

పదకోశంలో hierarchy అంటే అంచెల అమరిక; కుల వ్యవస్థ శ్రేణి వ్యవస్థ అని, దళితులు దాని అట్టడుగున ఉన్నారని చెప్పారు. ఆదివాసీ సమాజాల్లో మాత్రం hierarchy చాలా తక్కువ కాబట్టి ఆదివాసీలు ఇక్కడ సమాధానం కాదు.

Correct: C — అంచులకు నెట్టబడినవారు ఎప్పుడూ ఒకేలా ఉండరు; వారికి పోరాట చరిత్ర ఉంది; సాంస్కృతిక విశిష్టతను కాపాడుకుంటూ హక్కులు, అవకాశాలు కోరుకుంటారు

ముగింపు ప్రకారం ప్రతి సముదాయం అంచులకు నెట్టబడటానికి వేర్వేరు కారణాలున్నాయి; ఎవరూ ఎల్లప్పుడూ ఒకేలా అంచులకు నెట్టబడరు; ఈ సముదాయాలు సాంస్కృతిక విశిష్టతను కాపాడుకుంటూ హక్కులు, అభివృద్ధిని కోరుకుంటాయి.

Correct: D — నిరూపణ, కారణం రెండూ సరైనవి; కారణం నిరూపణను వివరిస్తుంది

రిఫైనరీ ప్రాజెక్టుతో నిర్వాసితుడైన వ్యక్తి సాగు భూమితో పాటు శ్మశానం, గుడి, బావి, చెరువును కూడా కోల్పోయానని చెప్పాడు. పాఠం ప్రకారం నిర్వాసితులు జీవన విధానం, సంప్రదాయాలను కోల్పోతారు; ఆర్థిక, సామాజిక కోణాలు ముడిపడి ఉంటాయి.