Free practice MCQs with answers and explanations for ధ్వని (Sound) (8వ తరగతి సైన్స్ – భౌతికశాస్త్రం (Class 8 Physical Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
పౌనఃపున్యం (Frequency) ప్రమాణం ఏమిటి?
A. సెకను
B. డెసిబెల్
C. హెర్ట్జ్ (Hz)
D. మీటరు
Answer & explanation
Correct: C — హెర్ట్జ్ (Hz)
పౌనఃపున్యం అంటే సెకనుకు జరిగే డోలనాల సంఖ్య; ప్రమాణం హెర్ట్జ్. సెకను ఆవర్తన కాలం ప్రమాణం, డెసిబెల్ తీవ్రత ప్రమాణం, మీటరు పొడవు ప్రమాణం. డోలనాల సంఖ్యను కాలంతో భాగిస్తే వచ్చే రాశికి, ఒక్క సెకనులో ఎన్ని సార్లు కంపనం జరిగిందో చెప్పే హెర్ట్జ్ మాత్రమే సరిపోతుంది; 20 డోలనాలు/సెకను = 20 Hz.
నిర్వచనం ప్రకారం ఒక పూర్తి డోలనానికి పట్టే సమయం ఆవర్తన కాలం. పౌనఃపున్యం సెకనుకు డోలనాల సంఖ్య, ఆయామం గరిష్ఠ స్థానభ్రంశం, పిచ్ కీచుదనాన్ని సూచిస్తాయి. ఒక డోలనం సమయమే ఆవర్తన కాలం, సెకనుకు ఎన్ని డోలనాలు అనేది పౌనఃపున్యం — రెండూ పరస్పర విలోమాలు, కానీ ప్రశ్నలో "సమయం" అడిగారు కాబట్టి ఆవర్తన కాలమే సమాధానం.
తీవ్రత (Loudness) ప్రమాణం డెసిబెల్. హెర్ట్జ్ పౌనఃపున్యం ప్రమాణం, న్యూటన్ బలం ప్రమాణం, పాస్కల్ పీడనం ప్రమాణం. ఆయామం పెరిగితే ధ్వని గట్టిదనం పెరుగుతుంది, ఆ గట్టిదనాన్ని కొలిచేందుకు డెసిబెల్ వాడతారు; శ్వాస 10 dB నుంచి కర్మాగారం 80 dB వరకు పట్టికలో ఇచ్చారు.
ధ్వని ఎంత గట్టిగా ఉంటుందో నిర్ణయించే కంపన లక్షణం ఏది?
A. ఆవర్తన కాలం
B. ఆయామం (Amplitude)
C. పౌనఃపున్యం
D. తరంగ దైర్ఘ్యం
Answer & explanation
Correct: B — ఆయామం (Amplitude)
తీవ్రత ఆయామంపై ఆధారపడుతుంది; ఆయామం ఎక్కువైతే ధ్వని గట్టిగా ఉంటుంది. పౌనఃపున్యం పిచ్ను నిర్ణయిస్తుంది. తరంగ దైర్ఘ్యం ఈ అధ్యాయంలో తీవ్రతను నిర్ణయించే అంశంగా చెప్పలేదు.
మానవులకు వినబడే ధ్వనుల పౌనఃపున్య పరిధి సుమారుగా ఎంత?
A. 2 Hz నుంచి 200 Hz
B. 200 Hz నుంచి 2,000 Hz
C. 20,000 Hz నుంచి 2,00,000 Hz
D. 20 Hz నుంచి 20,000 Hz
Answer & explanation
Correct: D — 20 Hz నుంచి 20,000 Hz
మానవ చెవి సుమారు 20 Hz కంటే తక్కువ, 20,000 Hz కంటే ఎక్కువ పౌనఃపున్యాలను వినలేదు; కాబట్టి శ్రవణ పరిధి 20–20,000 Hz. ఇతర ఎంపికలు తప్పు పరిధులను ఇస్తున్నాయి.
20,000 Hz కంటే ఎక్కువ పౌనఃపున్యం ఉన్న ధ్వనులను వినగలిగే జంతువు ఏది?
A. కుక్క
B. ఆవు
C. చేప
D. పాము
Answer & explanation
Correct: A — కుక్క
పాఠ్యపుస్తకం కుక్కలకు 20,000 Hz కంటే ఎక్కువ పౌనఃపున్యాలను వినే సామర్థ్యం ఉందని చెబుతుంది; అందుకే పోలీసు విజిల్ కుక్కలకు వినబడుతుంది. ఆవు, చేప, పాముల గురించి అలా పేర్కొనలేదు.
చెవికి ఇంపుగా లేని, అసౌకర్యం కలిగించే ధ్వనులను ఏమంటారు?
A. సంగీతం
B. శబ్దం (Noise)
C. ప్రతిధ్వని
D. స్వరం
Answer & explanation
Correct: B — శబ్దం (Noise)
అప్రియమైన ధ్వనులను శబ్దం అంటారు (ఉదా: హారన్లు, నిర్మాణ స్థల ధ్వనులు). చెవికి ఇంపైన ధ్వని సంగీతం. ప్రతిధ్వని ధ్వని తిరిగి వినబడటం; స్వరం గొంతు ధ్వని. ఇక్కడ ప్రమాణం చెవికి ఇంపుగా ఉందా లేదా అనేదే; ఇంపు కానిది శబ్దం, ఇంపైనది సంగీతం.
చెట్లు నాటడం శబ్దాన్ని తగ్గించే నియంత్రణ చర్య. లౌడ్స్పీకర్లు, టపాసుల పేలుళ్లు, ఎక్కువ వాల్యూమ్ టీవీ అన్నీ శబ్ద కాలుష్యానికి కారణాలుగా పాఠ్యపుస్తకం పేర్కొన్నది.
వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలు సమర్థంగా సంభాషించడానికి ఏమి నేర్చుకోవచ్చు?
A. ఉరుము భాష
B. వాల్యూమ్ నియంత్రణ
C. శ్వాస వ్యాయామం
D. సంజ్ఞా భాష (Sign language)
Answer & explanation
Correct: D — సంజ్ఞా భాష (Sign language)
పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం సంజ్ఞా భాష నేర్చుకుంటే వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలు సమర్థంగా సంభాషించగలరు. మిగతా ఎంపికలను పాఠ్యాంశం సూచించలేదు. వినికిడి లేనప్పుడు మాట్లాడే భాషకు బదులుగా చేతి సంజ్ఞలతో భావాలు పంచుకోవడం వీలవుతుంది, అందుకే సంజ్ఞా భాష సహాయకారి.