సామ్రాజ్యాల ఆవిర్భావం (The Rise of Empires) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for సామ్రాజ్యాల ఆవిర్భావం (The Rise of Empires) (7వ తరగతి సోషల్ – చరిత్ర (Class 7 Social – History)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. సామ్రాజ్యంలోని చిన్న ప్రాంతాలకు తమ సొంత పాలకులు ఉండేవారు.
2. కప్పం, విధేయతకు బదులుగా ప్రాంతీయ రాజులు తమ ప్రాంతాలను పాలించడానికి చక్రవర్తులు అనుమతించేవారు.
3. సామంత రాజ్యాలు కప్పంగా కేవలం బంగారం మాత్రమే చెల్లించాలి.
సరైనవి ఏవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
సామ్రాజ్యంలోని చిన్న ప్రాంతాలకు సొంత పాలకులు ఉన్నా అవి చక్రవర్తికి సామంతులు (1 సరైనది); కప్పం, విధేయతకు ప్రతిఫలంగా ప్రాంతీయ రాజులు తమ ప్రాంతాలను పాలించడం కొనసాగించేవారు (2 సరైనది). కప్పంగా డబ్బు, బంగారం, ధాన్యం, పశువులు, ఏనుగులు, ఇతర విలువైన వస్తువులు చెల్లించేవారు – కేవలం బంగారం కాదు (3 తప్పు).
చక్రవర్తికి సంస్కృత పదాలు – అర్థాలు జతపరచండి:
A. సమ్రాట్ B. అధిరాజ C. రాజాధిరాజ
1. రాజులకు రాజు 2. అందరికీ అధిపతి / సర్వోన్నత పాలకుడు 3. సర్వాధిపతి (Overlord)
A. A-1, B-3, C-2
B. A-2, B-3, C-1
C. A-3, B-2, C-1
D. A-2, B-1, C-3
Answer & explanation
Correct: B — A-2, B-3, C-1
పాఠం ప్రకారం సమ్రాట్ అంటే అందరికీ అధిపతి లేదా సర్వోన్నత పాలకుడు (A-2); అధిరాజ అంటే ఉన్నత స్థాయి రాజు లేదా సర్వాధిపతి (B-3); రాజాధిరాజ అంటే రాజులకు రాజు (C-1). ఈ మూడూ చక్రవర్తి అనేక రాజ్యాలపై సర్వోన్నత అధికారం కలిగి ఉంటాడని స్పష్టం చేస్తాయి.
ప్రాచీన శ్రేణులు నేటి ట్రేడ్ యూనియన్లు, FICCI, CII, అమూల్ సహకార సంఘాలు, SHG ల మాదిరి అని చూపే ప్రకటన ఏది?
A. ఒకే వ్యాపారానికి చెందినవారిని ఏకం చేసి నియమాలు రూపొందించి సభ్యులకు మద్దతు ఇచ్చాయి
B. అన్ని సమయాల్లో రాజు పూర్తి నియంత్రణలో పనిచేశాయి
C. స్థిరమైన నియమాలు లేకుండా అనేక వృత్తులవారిని ఒకచోట చేర్చాయి
D. సాధారణ క్రతువులు నిర్వహించే మతపరమైన సంస్థలుగా వ్యవహరించాయి
Answer & explanation
Correct: A — ఒకే వ్యాపారానికి చెందినవారిని ఏకం చేసి నియమాలు రూపొందించి సభ్యులకు మద్దతు ఇచ్చాయి
శ్రేణులు ఒకే వ్యాపారం లేదా వృత్తికి చెందినవారిని ఏకం చేసి, తమ అంతర్గత నియమాలను తామే రూపొందించి, వనరులు-సమాచారం పంచుకుని సభ్యులకు మద్దతు ఇచ్చాయి – నేటి సంఘాలు కూడా ఇలాగే పనిచేస్తాయి. శ్రేణుల్లో రాజు జోక్యం లేదు; వాటికి నియమాలు ఉన్నాయి; అవి మత సంస్థలు కావు.
కింది వాటిని కాలక్రమంలో అమర్చండి:
1. చంద్రగుప్త మౌర్యుడు మౌర్య సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించడం
2. అజాతశత్రు మగధను శక్తి కేంద్రంగా నిలపడం
3. మహాపద్మ నందుడు నంద వంశాన్ని స్థాపించడం
4. అశోకుని పాలన
A. 3, 2, 1, 4
B. 2, 1, 3, 4
C. 3, 1, 2, 4
D. 2, 3, 1, 4
Answer & explanation
Correct: D — 2, 3, 1, 4
కాలరేఖ (చిత్రం 5.30) ప్రకారం అజాతశత్రు సుమారు 500 BCE ప్రాంతంలో (బుద్ధుడు, మహావీరుల కాలం), తర్వాత మహాపద్మ నందుడు నంద వంశం (సుమారు 400 BCE ప్రాంతం), ఆ తర్వాత చంద్రగుప్త మౌర్యుడు సుమారు 321 BCE, చివరగా అశోకుడు 268–232 BCE. కాబట్టి క్రమం 2, 3, 1, 4.
మహాపద్మ నందుని గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. అనేక చిన్న రాజ్యాలను ఏకం చేశాడు.
2. ఆర్థిక శక్తికి సూచనగా నాణేలు జారీ చేశాడు.
3. అతను నంద వంశపు చివరి రాజు.
సరైనవి ఏవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
మహాపద్మ నందుడు సుమారు 5వ శతాబ్దం BCE లో నంద వంశాన్ని స్థాపించి అనేక చిన్న రాజ్యాలను ఏకం చేశాడు (1 సరైనది), ఆర్థిక వృద్ధితో నాణేలు జారీ చేశాడు – అతని వెండి పంచ్-మార్క్డ్ నాణెం పాఠంలో ఉంది (2 సరైనది). నంద వంశపు చివరి రాజు ధన నందుడు, మహాపద్మ కాదు (3 తప్పు).
అలెగ్జాండర్ జీవితంలోని సంఘటనలను కాలక్రమంలో అమర్చండి:
1. బాబిలోన్‌లో మరణం
2. పర్షియన్ సామ్రాజ్యాన్ని జయించడం
3. పంజాబ్‌లో పోరస్‌ను ఓడించడం
A. 3, 2, 1
B. 2, 1, 3
C. 2, 3, 1
D. 3, 1, 2
Answer & explanation
Correct: C — 2, 3, 1
పాఠంలోని కాలరేఖ ప్రకారం 334–331 BCE లో అలెగ్జాండర్ పర్షియన్ సామ్రాజ్యాన్ని జయించాడు; 327–325 BCE లో భారత్‌కు వచ్చి పంజాబ్‌లో పోరస్‌ను ఓడించాడు; 324–323 BCE లో పర్షియాలో తిరుగుబాట్లు ఎదుర్కొని 32 ఏళ్ల వయసులో బాబిలోన్‌లో మరణించాడు. కాబట్టి క్రమం 2, 3, 1.
B. అలెగ్జాండర్ గంగా మైదానాలను జయించి మగధను ఆక్రమించాడు
C. ఇది ఇండో-గ్రీకు సాంస్కృతిక సంబంధాలకు ద్వారాలు తెరిచింది
D. కొన్ని యుద్ధాల్లో స్త్రీలు పురుషులతో కలిసి పోరాడారని గ్రీకు రికార్డులు చెబుతాయి
Answer & explanation
Correct: B — అలెగ్జాండర్ గంగా మైదానాలను జయించి మగధను ఆక్రమించాడు
అలెగ్జాండర్ సైనికులు గంగా నది వైపు భారత్ లోపలికి వెళ్లడానికి నిరాకరించారు; కాబట్టి అతను మగధను ఆక్రమించలేదు – ఆ ప్రకటన సరికానిది. దండయాత్ర రాజకీయంగా పరిమిత ప్రభావం చూపినా ఇండో-గ్రీకు సాంస్కృతిక సంబంధాలకు ద్వారాలు తెరిచింది; స్త్రీలు కూడా పోరాడారని గ్రీకు రికార్డులు చెబుతాయి.
చంద్రగుప్త మౌర్యుని గురించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. వాయువ్యంలో అలెగ్జాండర్ వదిలిన గ్రీకు సత్రాప్‌లను ఓడించాడు.
2. గ్రీకులను ఓడించిన తర్వాత వారితో దౌత్య సంబంధాలు తెంచుకున్నాడు.
3. అతని సామ్రాజ్యం ఉత్తర మైదానాల నుండి దక్కన్ పీఠభూమి వరకు విస్తరించింది.
సరైనవి ఏవి?
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 1, 2 మాత్రమే
C. 2, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: A — 1, 3 మాత్రమే
చంద్రగుప్తుడు వాయువ్యంలో గ్రీకు సత్రాప్‌లను ఓడించి ఆ ప్రాంతాన్ని కలుపుకున్నాడు (1 సరైనది); అతని సామ్రాజ్యం ఉత్తర మైదానాల నుండి దక్కన్ పీఠభూమి వరకు విస్తరించింది (3 సరైనది). గ్రీకులను ఓడించిన తర్వాత కూడా వారితో దౌత్య సంబంధాలు కొనసాగించి మెగస్తనీస్‌కు తన సభలో ఆతిథ్యం ఇచ్చాడు – కాబట్టి 2 తప్పు.
సప్తాంగాలు – అర్థాలు జతపరచండి:
A. అమాత్య B. జనపద C. దుర్గ D. మిత్ర
1. కోటలున్న పట్టణాలు, నగరాలు 2. మిత్రులు 3. మంత్రులు, ఉన్నతాధికారులు 4. భూభాగం, జనాభా
A. A-3, B-4, C-1, D-2
B. A-4, B-3, C-1, D-2
C. A-3, B-1, C-4, D-2
D. A-3, B-4, C-2, D-1
Answer & explanation
Correct: A — A-3, B-4, C-1, D-2
కౌటిల్యుని సప్తాంగాల్లో అమాత్య = కౌన్సిలర్లు, మంత్రులు, ఉన్నతాధికారులు (A-3); జనపద = రాజ్య భూభాగం, దానిలోని జనాభా (B-4); దుర్గ = కోటలతో రక్షించిన పట్టణాలు, నగరాలు (C-1); మిత్ర = మిత్రులు (D-2). మిగిలిన మూడు అంగాలు స్వామి (రాజు), కోశ (ఖజానా), దండ (రక్షణ దళాలు).
సప్తాంగాలు ఏడు: స్వామి (రాజు), అమాత్య (మంత్రులు), జనపద (భూభాగం-జనాభా), దుర్గ (కోటలున్న నగరాలు), కోశ (ఖజానా), దండ (రక్షణ, శాంతిభద్రతల దళాలు), మిత్ర (మిత్రులు). శ్రేణి అంటే వ్యాపారులు, చేతివృత్తుల సంఘం – అది సప్తాంగాల్లో లేదు.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి:
1. సామ్రాజ్యంలోని చిన్న ప్రాంతాలకు తమ సొంత పాలకులు ఉండేవారు.
2. కప్పం, విధేయతకు బదులుగా ప్రాంతీయ రాజులు తమ ప్రాంతాలను పాలించడానికి చక్రవర్తులు అనుమతించేవారు.
3. సామంత రాజ్యాలు కప్పంగా కేవలం బంగారం మాత్రమే చెల్లించాలి.
సరైనవి ఏవి?