ఋషులు, దేవతలు, ఋతం & వైదిక సమాజం (Vedic Rishis, Ritam and Society)
Free practice MCQs with answers and explanations for ఋషులు, దేవతలు, ఋతం & వైదిక సమాజం (Vedic Rishis, Ritam and Society) in భారతదేశ సాంస్కృతిక మూలాలు (Cultural Roots of India). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
వేద సూక్తాలను రచించిన స్త్రీ ద్రష్టలను ఏమని పిలుస్తారు?
A. భిక్షుణులు (bhikshunis)
B. ఋషికలు (rishikas)
C. తీర్థంకరులు
D. యోగినులు
Answer & explanation
Correct: B — ఋషికలు (rishikas)
వేద సూక్తాలను ఋషులు (పురుష ద్రష్టలు), ఋషికలు (స్త్రీ ద్రష్టలు) సంస్కృత భాష తొలి రూపంలో రచించారు. భిక్షుణులు బౌద్ధ సంఘంలోని స్త్రీ సన్యాసులు; తీర్థంకరులు జైన సంప్రదాయానికి చెందినవారు. ఉపనిషత్తుల్లోని గార్గి కూడా ఒక ఋషిక.
వైదిక కాలంలో రోజువారీ క్రతువులు ఎక్కువగా ఏ దేవుడికి ప్రార్థనలు, సమర్పణల రూపంలో ఉండేవి?
A. అగ్ని (అగ్ని దేవుడు)
B. ఇంద్రుడు
C. వరుణుడు
D. యముడు
Answer & explanation
Correct: A — అగ్ని (అగ్ని దేవుడు)
పాఠం ప్రకారం రోజువారీ క్రతువులు సాధారణంగా అగ్నికి – అంటే అగ్నితో ముడిపడిన దేవుడికి – ప్రార్థనలు, సమర్పణలు. కాలక్రమంలో ఈ క్రతువులు (యజ్ఞాలు) మరింత క్లిష్టంగా మారాయి. ఇంద్రుడు, వరుణుడు కూడా వైదిక దేవతలే కానీ రోజువారీ క్రతువులకు చెప్పినది అగ్ని; యముడు నచికేత కథలోని మృత్యు దేవుడు.
ఋతం అంటే మనిషి జీవితంలో, విశ్వంలో ఉండే సత్యం, క్రమం – సరైన జత. సభ (సమితితో పాటు) సామూహిక సమావేశం, సైన్యం కాదు; యజ్ఞం దేవతలకు చేసే క్రతువు; జనం అంటే పెద్ద ప్రజా సమూహం (clan) – సన్యాసుల సమాజం బౌద్ధ సంఘం. మిగతా జతలు అర్థాలను కలిపేశాయి.
వేదాల్లో కనిపించే 'సభ', 'సమితి' అనే పదాలు దేనిని సూచిస్తాయి?
A. సామూహిక సమావేశం లేదా సభ (assembly)
B. రాజు యొక్క సైన్యం
C. పూజారుల క్రతువులు
D. వృత్తి సమూహాలు
Answer & explanation
Correct: A — సామూహిక సమావేశం లేదా సభ (assembly)
జనాలు ఎలా పాలించుకున్నారో పెద్దగా తెలియదు; వేదాలు 'రాజ' (రాజు/పాలకుడు), 'సభ', 'సమితి' వంటి కొన్ని పదాల ద్వారా మాత్రమే ఆధారాలు (clues) ఇస్తాయి. సభ, సమితి రెండూ సామూహిక సమావేశాన్ని సూచిస్తాయి. సైన్యం, క్రతువులు, వృత్తి సమూహాలు వీటి అర్థాలు కావు.
క్రింది వాక్యాల్లో సరైనవి ఏవి?
1. ఋగ్వేదం ఒక్కటే 30కి పైగా జనాలను పేర్కొంది.
2. ప్రతి జనం ఉపఖండం వాయవ్య ప్రాంతంలోని ఒక ప్రాంతంతో ముడిపడి ఉంది.
3. జనాలు ఎలా పాలించుకున్నారో వేదాలు పూర్తి వివరాలతో చెబుతాయి.
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 2 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3 అన్నీ
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 మాత్రమే
వాక్యాలు 1, 2 సరైనవి – ఋగ్వేదం భరతులు, పురులు, కురులు, యదులు, తుర్వశులు వంటి 30కి పైగా జనాలను పేర్కొంది; ప్రతి జనం వాయవ్య ప్రాంతంతో ముడిపడి ఉంది. వాక్యం 3 తప్పు – పాలన గురించి పెద్దగా తెలియదు; 'రాజ', 'సభ', 'సమితి' వంటి కొన్ని పదాలు మాత్రమే ఆధారాలు (clues).