భూమి ఆకారం & గ్లోబు (Shape of the Earth and the Globe)
Free practice MCQs with answers and explanations for భూమి ఆకారం & గ్లోబు (Shape of the Earth and the Globe) in భూమిపై ప్రదేశాలను గుర్తించడం (Locating Places on the Earth). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
భూమికి ప్రాతినిధ్యం వహించే భౌతిక వస్తువు (physical object) ఏది?
A. అట్లాస్
B. దిక్సూచి
C. గ్లోబు
D. స్కేలు
Answer & explanation
Correct: C — గ్లోబు
గ్లోబు అంటే పటం గీసిన గోళం; భూమి ఆకారంలోనే ఉండటం వల్ల అది భూమికి నమూనా. అట్లాస్ పటాల పుస్తకం – బల్లపరుపు పేజీలు. దిక్సూచి దిశలు చూపే పరికరం, స్కేలు దూరాల నిష్పత్తి. పాఠం చివరి ప్రశ్నల్లో కూడా భూమిని సూచించే భౌతిక వస్తువు గ్లోబే అని అడుగుతారు.
B. దాదాపు గోళాకారం; ధ్రువాల వద్ద కొంచెం చదునుగా ఉంటుంది
C. పూర్తి ఖచ్చితమైన గోళం
D. స్థూపాకారం (cylinder)
Answer & explanation
Correct: B — దాదాపు గోళాకారం; ధ్రువాల వద్ద కొంచెం చదునుగా ఉంటుంది
భూమి దాదాపు గోళాకారం; పూర్తి గోళం కాదు, ధ్రువాల వద్ద కొంచెం చదునుగా ఉంటుంది. అయినా చదువులో దాన్ని గోళంగానే తీసుకుంటాం. బల్లపరుపు అనే భావన తప్పు – అందుకే భూమిని కాగితంపై గీయడం కష్టం. స్థూపాకారం అనేది భూమి ఆకారం కానే కాదు.
సుమారు 500 CE లో భూగోళం అంతరిక్షంలో నిలిచి ఉందని, గోళాకారంలో ఉందని చెప్పిన భారతీయ ఖగోళ శాస్త్రవేత్త ఎవరు?
A. ఆర్యభట
B. వరాహమిహిరుడు
C. భాస్కరాచార్యుడు
D. బ్రహ్మగుప్తుడు
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్యభట
పాఠం ప్రారంభంలో ఉన్న ఉల్లేఖనం ఆర్యభటది (సుమారు 500 CE) – భూగోళం నీరు, మట్టి, అగ్ని, గాలితో ఏర్పడి, గోళాకారంలో అంతరిక్షంలో నిలిచి ఉందని ఆయన చెప్పారు. వరాహమిహిరుడు ఉజ్జయినిలో పనిచేసిన మరో ఖగోళ శాస్త్రవేత్త; భాస్కరాచార్యుడు, బ్రహ్మగుప్తుడు కూడా ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలే కానీ ఈ ఉల్లేఖనం వారిది కాదు.
నారింజ తొక్కను 3–4 ముక్కలుగా ఒలిచి బల్లపై చదును చేయడానికి ప్రయత్నించే కృత్యం ఏమి తెలియజేస్తుంది?
A. భూమి నారింజ రంగులో ఉంటుంది
B. భూమి పూర్తిగా బల్లపరుపుగా ఉంది
C. పటాలకు స్కేలు అవసరం లేదు
D. గోళాన్ని బల్లపరుపు కాగితంపై పూర్తి ఖచ్చితత్వంతో చూపడం సాధ్యం కాదు
Answer & explanation
Correct: D — గోళాన్ని బల్లపరుపు కాగితంపై పూర్తి ఖచ్చితత్వంతో చూపడం సాధ్యం కాదు
నారింజ తొక్కను అంచుల వద్ద చిరగకుండా చదును చేయలేం. అలాగే గోళాకారమైన భూమిని బల్లపరుపు కాగితంపై ఎలాంటి మార్పు లేకుండా చూపలేం. అందుకే గ్లోబు భూమిని మెరుగ్గా చూపుతుంది. ఈ కృత్యం భూమి రంగు గురించి గానీ, స్కేలు గురించి గానీ కాదు; భూమి బల్లపరుపు అనే భావనను ఇది తిరస్కరిస్తుంది.
క్రింది వాక్యాలలో సరైనవి ఏవి?
I. గ్లోబు సాధారణంగా లోహం, ప్లాస్టిక్ లేదా అట్టతో తయారవుతుంది.
II. గ్లోబు ఎల్లప్పుడూ భూమిదే అయి ఉంటుంది.
III. భూమి, గ్లోబు రెండూ గోళాకారం కాబట్టి గ్లోబు బల్లపరుపు పటం కంటే భూమిని మెరుగ్గా చూపుతుంది.
A. I, II మాత్రమే
B. II, III మాత్రమే
C. III మాత్రమే
D. I, III మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — I, III మాత్రమే
I సరైనది – గ్లోబు లోహం, ప్లాస్టిక్ లేదా అట్టతో చేసిన గోళం. II తప్పు – గ్లోబు చంద్రుడు, అంగారకుడు, నక్షత్రాలు–నక్షత్ర రాశులది కూడా కావచ్చు. III సరైనది – ఒకే ఆకారం కావడంతో గ్లోబు భూమిని మెరుగ్గా చూపుతుంది. కాబట్టి I, III మాత్రమే.
ప్రతిపాదన (A): బల్లపరుపు పటం కంటే గ్లోబు భూమి భౌగోళిక స్వరూపాన్ని మెరుగ్గా చూపుతుంది.
కారణం (R): గ్లోబు, భూమి రెండూ ఒకే గోళాకారంలో ఉంటాయి.
A. A, R రెండూ సరైనవి; కానీ R అనేది A కు సరైన వివరణ కాదు
B. A సరైనది, R తప్పు
C. A, R రెండూ సరైనవి; R అనేది A కు సరైన వివరణ
D. A తప్పు, R సరైనది
Answer & explanation
Correct: C — A, R రెండూ సరైనవి; R అనేది A కు సరైన వివరణ
భూమి గోళాకారం కాబట్టి దాన్ని బల్లపరుపు కాగితంపై గీస్తే ఆకారాలు, దూరాల్లో మార్పు వస్తుంది. గ్లోబు కూడా గోళం కాబట్టి ఆ సమస్య ఉండదు – అదే గ్లోబు మెరుగ్గా ఉండటానికి కారణం. కాబట్టి A, R రెండూ నిజం, R నేరుగా A ను వివరిస్తుంది. మిగతా ఎంపికలు ఈ కారణ సంబంధాన్ని తప్పుగా చూపుతాయి.