పటంలో చిహ్నాలు & రంగులు (Map Symbols and Survey of India)
Free practice MCQs with answers and explanations for పటంలో చిహ్నాలు & రంగులు (Map Symbols and Survey of India) in భూమిపై ప్రదేశాలను గుర్తించడం (Locating Places on the Earth). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
భారతదేశ పటాల కోసం చిహ్నాల సమితిని నిర్ణయించిన ప్రభుత్వ సంస్థ ఏది?
A. భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ (ISRO)
B. జాతీయ విపత్తు నిర్వహణ సంస్థ (NDMA)
C. సర్వే ఆఫ్ ఇండియా (Survey of India)
D. భారత వాతావరణ శాఖ (IMD)
Answer & explanation
Correct: C — సర్వే ఆఫ్ ఇండియా (Survey of India)
భారతదేశం లేదా దాని భాగాల పటాలకు ఉపయోగించే ప్రామాణిక చిహ్నాలను సర్వే ఆఫ్ ఇండియా అనే ప్రభుత్వ సంస్థ నిర్ణయించింది. ISRO ఉపగ్రహాలు, అంతరిక్ష కార్యక్రమాలు; NDMA విపత్తుల నిర్వహణ; IMD వాతావరణ అంచనాలు చూస్తాయి. పటాల చిహ్నాలు వీటి పని కాదు.
పటాలలో నీలి రంగు నీటిని సూచిస్తుంది – పాఠంలోని చిన్న నగర పటంలో నీలి ప్రాంతాలు సరస్సు వంటి నీటి వనరులే. పర్వతాలకు సాధారణంగా గోధుమ రంగు, మైదానాలకు ఆకుపచ్చ రంగు వాడతారు. రోడ్లను ప్రత్యేక గీతలతో చూపుతారు, నీలి రంగుతో కాదు.
పటాలలో చిహ్నాలు (Symbols) వాడటానికి ముఖ్య కారణం ఏమిటి?
A. పటాన్ని అందంగా కనిపించేలా చేయడం మాత్రమే
B. పరిమిత స్థలంలో ఎక్కువ వివరాలు చూపడం
C. రెండు ప్రదేశాల మధ్య దూరం కొలవడం
D. ఉత్తర దిశను గుర్తించడం
Answer & explanation
Correct: B — పరిమిత స్థలంలో ఎక్కువ వివరాలు చూపడం
పెద్ద నగరం లేదా దేశం పటంలో ప్రతి భవనాన్ని బొమ్మగా గీయడానికి స్థలం సరిపోదు; అందుకే చిన్న చిహ్నాలతో పాఠశాల, తపాలా కార్యాలయం, నది, అడవి వంటివి చూపుతారు. దూరం కొలవడానికి స్కేలు, దిశ కోసం 'N' బాణం వాడతారు. అందం అనేది ముఖ్య ఉద్దేశం కాదు.
పటాల చిహ్నాల గురించి క్రింది వాటిలో సరైన వాక్యం ఏది?
A. వేర్వేరు దేశాలు వేర్వేరు చిహ్నాల సమితులను వాడతాయి
B. ప్రపంచంలోని అన్ని దేశాలు తప్పనిసరిగా ఒకే చిహ్నాలు వాడతాయి
C. చిహ్నాలు కేవలం భవనాలకు మాత్రమే వాడతారు
D. చిహ్నాలు చిన్న గ్రామ పటాల్లో మాత్రమే ఉంటాయి
Answer & explanation
Correct: A — వేర్వేరు దేశాలు వేర్వేరు చిహ్నాల సమితులను వాడతాయి
పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం వేర్వేరు దేశాలు వేర్వేరు చిహ్నాల సమితులు వాడతాయి; భారతదేశానికి సర్వే ఆఫ్ ఇండియా చిహ్నాలను నిర్ణయించింది. చిహ్నాలు భవనాలకే కాకుండా రోడ్లు, రైలు మార్గాలు, నది, చెరువు, అడవి వంటి సహజ అంశాలకూ ఉంటాయి. పెద్ద ప్రాంతాల పటాల్లోనే చిహ్నాల అవసరం ఎక్కువ.
పటాల్లో సాధారణంగా వాడే రంగులు–అవి సూచించే అంశాల జతలలో సరికానిది ఏది?
A. నీలం – నీటి వనరులు
B. గోధుమ – పర్వతాలు
C. ఆకుపచ్చ – మైదానాలు
D. పసుపు – సముద్రాలు
Answer & explanation
Correct: D — పసుపు – సముద్రాలు
పటాల్లో సముద్రాలు, సరస్సులు, నదులను నీలి రంగుతో చూపుతారు, పసుపుతో కాదు – కాబట్టి 'పసుపు – సముద్రాలు' తప్పు జత. నీలం – నీరు, గోధుమ – పర్వతాలు, ఆకుపచ్చ – మైదానాలు అనేవి పటాలలో సాధారణంగా పాటించే రంగుల సంప్రదాయాలు. రంగులు కూడా చిహ్నాల్లాగే సమాచారం ఇస్తాయి.
క్రింది వాక్యాలలో సరైనవి ఏవి?
I. చిహ్నాలను భవనాలు, రోడ్లు, సహజ అంశాలు అన్నింటికీ వాడతారు.
II. సర్వే ఆఫ్ ఇండియా ఒక ప్రైవేట్ సంస్థ.
III. పెద్ద దేశ పటంలో ప్రతి భవనాన్ని బొమ్మగా గీయడానికి స్థలం సరిపోదు.
A. I, II మాత్రమే
B. II, III మాత్రమే
C. I, III మాత్రమే
D. I, II, III
Answer & explanation
Correct: C — I, III మాత్రమే
I సరైనది – రైల్వే స్టేషన్, పాఠశాల వంటి భవనాలకు, రోడ్లు–రైలు మార్గాలకు, నది–అడవి వంటి సహజ అంశాలకు చిహ్నాలు ఉంటాయి. II తప్పు – సర్వే ఆఫ్ ఇండియా ఒక ప్రభుత్వ సంస్థ. III సరైనది – అందుకే చిహ్నాల అవసరం వచ్చింది. కాబట్టి I, III మాత్రమే సరైనవి.