అయస్కాంతాల అన్వేషణ (Exploring Magnets) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for అయస్కాంతాల అన్వేషణ (Exploring Magnets) (6వ తరగతి సైన్స్ (Class 6 Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
వాక్యాలు: (i) అయస్కాంత దిక్సూచి భూ అయస్కాంతత్వం ఆధారంగా పనిచేస్తుంది. (ii) పాత నావికుల అయస్కాంతాలు సహజ లోడ్‌స్టోన్ల ఆధారంగా ఉండేవి. (iii) పెన్సిల్ బాక్సులు, స్టిక్కర్లలోని అయస్కాంతాలు సహజ అయస్కాంతాలు. సరైనవి?
A. (i), (ii) మాత్రమే
B. (i), (iii) మాత్రమే
C. (ii), (iii) మాత్రమే
D. (i), (ii), (iii)
Answer & explanation
Correct: A — (i), (ii) మాత్రమే
దిక్సూచి సూది భూమి అయస్కాంతత్వం వల్ల ఉత్తర-దక్షిణ దిశలో ఆగుతుంది – (i) సరైనది. పాత నావికులు వాడిన అయస్కాంతాలు సహజంగా దొరికే లోడ్‌స్టోన్ల ఆధారంగా ఉండేవి – (ii) సరైనది. పెన్సిల్ బాక్సులు, స్టిక్కర్లు, బొమ్మల్లోని అయస్కాంతాలు మనుషులు తయారు చేసిన కృత్రిమ అయస్కాంతాలు – (iii) తప్పు.
పాత రోజుల్లో నావికులు రాత్రిపూట నక్షత్రాలతో దిక్కులు తెలుసుకునేవారు – A సరైనది. దిక్సూచి భూమి అయస్కాంతత్వం మీద ఆధారపడుతుంది, ఆకాశం మీద కాదు; కాబట్టి మేఘాలు ఉన్నా దిక్కులు చూపుతుంది – B కూడా సరైనది. అందుకే నక్షత్రాలు కనిపించనప్పుడు నావికులకు దిక్సూచే నమ్మదగిన సాధనం.
కింది వాక్యాల్లో సరైనవి: (i) లోడ్‌స్టోన్ సహజ అయస్కాంతం. (ii) ప్రయోగశాల అయస్కాంతాలు కృత్రిమమైనవి. (iii) U-ఆకార అయస్కాంతానికి ఒకే ధ్రువం ఉంటుంది.
A. (i), (iii) మాత్రమే
B. (ii), (iii) మాత్రమే
C. (i), (ii) మాత్రమే
D. (i), (ii), (iii)
Answer & explanation
Correct: C — (i), (ii) మాత్రమే
లోడ్‌స్టోన్ సహజ అయస్కాంతం – (i) సరైనది. ప్రయోగశాల, పెన్సిల్ బాక్సులు, బొమ్మల్లోని అయస్కాంతాలు కృత్రిమమైనవి – (ii) సరైనది. ఆకారం ఏదైనా ప్రతి అయస్కాంతానికి ధ్రువాలు జంటగానే ఉంటాయి; U-ఆకార అయస్కాంతానికి కూడా రెండు ధ్రువాలు ఉంటాయి – (iii) తప్పు.
పాఠంలో చెప్పిన అయస్కాంత ఆకారాల్లో భిన్నమైనది (Odd one out) ఏది?
A. దండ అయస్కాంతం
B. వలయ అయస్కాంతం
C. U-ఆకార అయస్కాంతం
D. లోడ్‌స్టోన్
Answer & explanation
Correct: D — లోడ్‌స్టోన్
దండ (Bar), వలయ (Ring), U-ఆకార అయస్కాంతాలు మనుషులు అవసరాన్ని బట్టి తయారు చేసిన కృత్రిమ అయస్కాంతాల ఆకారాలు. లోడ్‌స్టోన్ ఒక ఆకారం కాదు – ప్రకృతిలో దొరికే సహజ అయస్కాంత రాయి. అందుకే అది ఈ జాబితాలో భిన్నమైనది.
వాక్యం: "లోహంతో చేసిన ప్రతి వస్తువూ అయస్కాంతానికి అతుక్కుంటుంది." ఈ వాక్యం గురించి సరైనది ఏది?
A. తప్పు – ఇనుము, నికెల్, కోబాల్ట్, వాటి కొన్ని మిశ్రమాలు మాత్రమే ఆకర్షించబడతాయి
B. సరైనది – అన్ని లోహాలూ అయస్కాంత పదార్థాలే
C. సరైనది – లోహాలు విద్యుత్ వాహకాలు కాబట్టి
D. తప్పు – ఏ లోహమూ అయస్కాంతానికి ఆకర్షించబడదు
Answer & explanation
Correct: A — తప్పు – ఇనుము, నికెల్, కోబాల్ట్, వాటి కొన్ని మిశ్రమాలు మాత్రమే ఆకర్షించబడతాయి
పాఠం ప్రకారం ఇనుము, నికెల్, కోబాల్ట్ మరియు వాటిని ఇతర లోహాలతో కలిపిన కొన్ని మిశ్రమాలు మాత్రమే అయస్కాంతానికి ఆకర్షించబడతాయి. కాబట్టి "ప్రతి లోహం" అనడం తప్పు. అలాగని ఏ లోహమూ ఆకర్షించబడదనడం కూడా తప్పు; విద్యుత్ వాహకత్వానికి అయస్కాంత ఆకర్షణకు సంబంధం లేదు.
మెకానిక్ గ్యాడ్జెట్ రిపేర్ చేస్తుంటే ఉక్కు స్క్రూలు పదే పదే కింద పడుతున్నాయి. పాఠం ఆధారంగా సరైన పరిష్కారం ఏది?
A. స్క్రూలకు జిగురు పూయడం
B. స్క్రూడ్రైవర్ కొనకు అయస్కాంతం తగిలించడం
C. ప్లాస్టిక్ స్క్రూడ్రైవర్ వాడటం
D. స్క్రూలను వేడి చేయడం
Answer & explanation
Correct: B — స్క్రూడ్రైవర్ కొనకు అయస్కాంతం తగిలించడం
ఉక్కు ఇనుము ఆధారిత మిశ్రమం కాబట్టి అయస్కాంత పదార్థం. స్క్రూడ్రైవర్ కొనకు అయస్కాంతం ఉంటే స్క్రూ దానికి అతుక్కుని పడిపోదు – పాఠ్యపుస్తక అభ్యాసంలో ఇదే ప్రశ్న. ప్లాస్టిక్ అనయస్కాంతం, ఆకర్షించదు; జిగురు, వేడి చేయడం అయస్కాంత ధర్మాన్ని ఉపయోగించుకునే పరిష్కారాలు కావు.
వాక్యాలు: (i) అయస్కాంతాన్ని విరగ్గొట్టి ఒంటరి ధ్రువం పొందవచ్చు. (ii) ఇనుప రజను ఎక్కువగా దండ అయస్కాంతం మధ్యలో అతుక్కుంటుంది. (iii) ఏ ఆకారపు అయస్కాంతానికైనా ధ్రువాలు జంటగా ఉంటాయి. సరైనది?
A. (i) మాత్రమే
B. (i), (ii) మాత్రమే
C. (iii) మాత్రమే
D. (ii), (iii) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: C — (iii) మాత్రమే
అయస్కాంతాన్ని ఎంత చిన్న ముక్కలు చేసినా ప్రతి ముక్కకు రెండు ధ్రువాలు వస్తాయి – (i) తప్పు. ఇనుప రజను ఎక్కువగా చివర్ల (ధ్రువాల) దగ్గర అతుక్కుంటుంది, మధ్యలో కాదు – (ii) తప్పు. ఆకారం ఏదైనా ధ్రువాలు జంటగానే – (iii) సరైనది. ఇవి పాఠ్యపుస్తకపు ఒప్పు/తప్పు ప్రశ్నలే.
ఒక దండ అయస్కాంతాన్ని ఉక్కు U-క్లిప్పుల కుప్పపై దొర్లించారు. A (ఒక చివర), B (మధ్య), C (మరో చివర) స్థానాల్లో అతుక్కునే క్లిప్పుల గురించి సరైన పరిశీలన ఏది?
A. B లో ఎక్కువ; A, C లలో తక్కువ
B. A, B, C మూడింటిలో సమానం
C. A లో మాత్రమే; B, C లలో అసలు లేవు
D. A, C లలో ఎక్కువ; B లో చాలా తక్కువ
Answer & explanation
Correct: D — A, C లలో ఎక్కువ; B లో చాలా తక్కువ
అయస్కాంత ఆకర్షణ ధ్రువాల (చివర్ల) దగ్గర ఎక్కువ, మధ్యలో చాలా తక్కువ. కాబట్టి A, C చివర్లలో ఎక్కువ క్లిప్పులు, B మధ్యలో చాలా తక్కువ అతుక్కుంటాయి. రెండు చివర్లూ ధ్రువాలే కాబట్టి ఒక చివర మాత్రమే ఆకర్షిస్తుందనడం తప్పు.
అయస్కాంతాల గురించి "నన్ను మనుషులు వేర్వేరు ఆకారాల్లో చేశారు, కానీ నా ధ్రువాలు ఎప్పుడూ ___ ఉంటాయి" – ఖాళీని పూరించండి.
A. జంటగా
B. ఒంటరిగా
C. మధ్యలో
D. మూడుగా
Answer & explanation
Correct: A — జంటగా
పాఠం చివర అయస్కాంతం "ఆకారం ఏదైనా నా ధ్రువాలు ఎప్పుడూ జంటగానే ఉంటాయి" అని చెబుతుంది. దండ, డిస్క్, స్థూపాకార, వలయ, గోళాకార – ఏ ఆకారమైనా ఉత్తర, దక్షిణ ధ్రువాలు రెండూ ఉంటాయి. ఒంటరి ధ్రువం సాధ్యం కాదు; ధ్రువాలు సాధారణంగా చివర్లలో ఉంటాయి, మధ్యలో కాదు.
ఒక దండ అయస్కాంతంపై ధ్రువ గుర్తులు లేవు. ఇంకో అయస్కాంతం వాడకుండా దాని ఉత్తర ధ్రువాన్ని ఎలా కనుక్కోవచ్చు?
A. ఇనుప రజనులో ముంచి ఎక్కువ రజను అతుక్కున్న చివరను గుర్తించడం
B. దారంతో స్వేచ్ఛగా వేలాడదీసి, ఉత్తరం వైపు ఆగిన చివరను గుర్తించడం
C. దాన్ని నీటిలో ముంచడం
D. దాన్ని రెండు ముక్కలు చేయడం
Answer & explanation
Correct: B — దారంతో స్వేచ్ఛగా వేలాడదీసి, ఉత్తరం వైపు ఆగిన చివరను గుర్తించడం
స్వేచ్ఛగా వేలాడదీసిన అయస్కాంతం ఉత్తర-దక్షిణ దిశలో ఆగుతుంది; ఉత్తరం వైపు ఆగిన చివరే ఉత్తర ధ్రువం (North-seeking pole). ఇనుప రజను రెండు ధ్రువాలకూ సమానంగా అతుక్కుంటుంది కాబట్టి అది ఉత్తరం, దక్షిణం తేడా చెప్పదు. ముక్కలు చేయడం సమస్యను పరిష్కరించదు.
వాక్యాలు: (i) అయస్కాంత దిక్సూచి భూ అయస్కాంతత్వం ఆధారంగా పనిచేస్తుంది. (ii) పాత నావికుల అయస్కాంతాలు సహజ లోడ్‌స్టోన్ల ఆధారంగా ఉండేవి. (iii) పెన్సిల్ బాక్సులు, స్టిక్కర్లలోని అయస్కాంతాలు సహజ అయస్కాంతాలు. సరైనవి?