వలస నియంత్రణ, యూరోపియన్ మేనేజింగ్ ఏజెన్సీలు, భారీ పరిశ్రమల పరిమితి (Managing Agencies)
Free practice MCQs with answers and explanations for వలస నియంత్రణ, యూరోపియన్ మేనేజింగ్ ఏజెన్సీలు, భారీ పరిశ్రమల పరిమితి (Managing Agencies) in పారిశ్రామికీకరణ యుగం (The Age of Industrialisation). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం వరకు భారత పరిశ్రమల్లో పెద్ద భాగాన్ని నియంత్రించినవి ఏవి?
A. భారత వ్యాపార మండళ్లు
B. చేనేత సహకార సంఘాలు
C. యూరోపియన్ మేనేజింగ్ ఏజెన్సీలు
D. గ్రామ పంచాయతీలు
Answer & explanation
Correct: C — యూరోపియన్ మేనేజింగ్ ఏజెన్సీలు
బర్డ్ హైగ్లర్స్ & కో., ఆండ్రూ యూల్, జార్డిన్ స్కిన్నర్ & కో. వంటి యూరోపియన్ ఏజెన్సీలు మూలధనం సమీకరించి జాయింట్-స్టాక్ కంపెనీలను ఏర్పరచి నిర్వహించాయి. అనేక సందర్భాల్లో భారతీయులు మూలధనం ఇస్తే నిర్ణయాలు ఏజెన్సీలే తీసుకున్నాయి.
వలస నియంత్రణలో భారత వ్యాపారులు యూరప్‌కు ఏ రకమైన సరకులను ఎగుమతి చేయాల్సి వచ్చింది?
A. తయారీ వస్త్రాలు, ఇనుప వస్తువులు
B. ముడి పత్తి, నల్లమందు, గోధుమ, నీలిమందు వంటి ముడి సరకులు, ఆహార ధాన్యాలు
C. యంత్రాలు, లోకోమోటివ్‌లు
D. చేనేత చీరలు, లుంగీలు మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — ముడి పత్తి, నల్లమందు, గోధుమ, నీలిమందు వంటి ముడి సరకులు, ఆహార ధాన్యాలు
వలస పాలనలో భారత వ్యాపారులు యూరప్‌తో తయారీ వస్తువుల వాణిజ్యం చేయకుండా నిషేధించబడి, బ్రిటిష్ వారికి కావాల్సిన ముడి సరకులు, ఆహార ధాన్యాలనే ఎగుమతి చేయాల్సి వచ్చింది; షిప్పింగ్ నుంచి కూడా క్రమంగా తొలగించబడ్డారు.
వలస భారతదేశంలో స్వాతంత్ర్యం వరకు మూలధన వస్తు (capital goods) పరిశ్రమలు గణనీయంగా ఎందుకు అభివృద్ధి చెందలేదు?
A. భారతదేశంలో ఇనుము అసలు లేకపోవడం వల్ల
B. పారిశ్రామిక యంత్రాలు, రైల్వేలు, లోకోమోటివ్‌లు ఎక్కువగా దిగుమతి అవడం వల్ల
C. భారతీయులు పరిశ్రమలు పెట్టడానికి ఇష్టపడకపోవడం వల్ల
D. వస్త్ర పరిశ్రమ వల్ల
Answer & explanation
Correct: B — పారిశ్రామిక యంత్రాలు, రైల్వేలు, లోకోమోటివ్‌లు ఎక్కువగా దిగుమతి అవడం వల్ల
వలస కాలంలో యంత్రాలు, రైల్వేలు, లోకోమోటివ్‌లు ఎక్కువగా విదేశాల నుంచి దిగుమతి అయ్యాయి. దేశీయంగా యంత్రాలు తయారు చేసే పరిశ్రమలకు అవకాశం రాలేదు; ఇనుము–ఉక్కు పరిశ్రమ కూడా వస్త్రాల కన్నా చాలా ఆలస్యంగా, 1912లో జంషెడ్‌పూర్‌లో మొదలైంది.
యూరోపియన్ మేనేజింగ్ ఏజెన్సీల గురించి ఈ ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. చాలా సందర్భాల్లో మూలధనం భారత ఫైనాన్షియర్లు ఇవ్వగా, పెట్టుబడి, వ్యాపార నిర్ణయాలన్నీ ఏజెన్సీలే తీసుకున్నాయి.
2. యూరోపియన్ వ్యాపారుల వాణిజ్య మండళ్లలో భారతీయులను చేర్చుకున్నారు.
ఏది సరైనది?
A. 1 మాత్రమే సరైనది
B. 2 మాత్రమే సరైనది
C. 1, 2 రెండూ సరైనవి
D. 1, 2 రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: A — 1 మాత్రమే సరైనది
భారతీయులు మూలధనం ఇచ్చినా నియంత్రణ యూరోపియన్ ఏజెన్సీల చేతిలోనే ఉంది. యూరోపియన్ వ్యాపారులకు సొంత వాణిజ్య మండళ్లు ఉండేవి, వాటిలో భారతీయులు చేరకుండా నిరోధించారు; కాబట్టి రెండో వాక్యం తప్పు.