వనరులు & అభివృద్ధి (Resources and Development) · Practice MCQs

Correct: A — 2 మాత్రమే సరైనది

పుస్తకం ప్రకారం వనరులు ఉచిత బహుమతులు కావు; అవి మానవ కార్యకలాపాల ఫలితం. మానవులు పర్యావరణంలోని పదార్థాలను వనరులుగా మార్చి వాడుకుంటారు కాబట్టి వారే వనరులలో ముఖ్య భాగం. అందువల్ల మొదటి ప్రకటన తప్పు, రెండవది సరైనది.

Correct: B — 1–ఆ, 2–ఇ, 3–అ

సంభావ్య వనరులు ఒక ప్రాంతంలో సామర్థ్యంగా ఉండి ఇంకా వాడనివి (ఆ). నిల్వ అంటే అవసరం తీర్చగలిగినా సాంకేతికత లేక వాడలేనివి (ఇ). రిజర్వులు ఇప్పటి సాంకేతికతతో వాడదగినవి, కానీ ఇంకా వినియోగంలోకి రానివి (అ). ఈ క్రమానికి సరిపోయే జత ఒక్కటే.

Correct: C — తీరం నుంచి 200 నాటికల్ మైళ్ల ప్రత్యేక ఆర్థిక మండలి (EEZ) దాటిన సముద్ర వనరులు

శ్మశానవాటిక, చెరువు, మేత భూమి గ్రామ సమాజం ఉమ్మడిగా వాడే సామాజిక వనరులు. EEZ దాటిన బహిరంగ సముద్ర వనరులు ఏ ఒక్క దేశానికీ చెందవు, అంతర్జాతీయ సంస్థల అనుమతితోనే వాడాలి కాబట్టి అవి అంతర్జాతీయ వర్గం.

Correct: D — ప్రపంచ అటవీ సూత్రాలను ఆమోదించి, 21వ శతాబ్దపు సుస్థిర అభివృద్ధికి ఎజెండా 21ను స్వీకరించింది

రియో కన్వెన్షన్ భూతాప, జీవ వైవిధ్య ప్రకటనలపై సంతకాలు చేయించి, ప్రపంచ అటవీ సూత్రాలను ఆమోదించి, ఎజెండా 21ను స్వీకరించింది. పంచవర్ష ప్రణాళికలు భారత విషయం; బ్రండ్‌ట్‌లాండ్ నివేదిక 1987లోనే వచ్చింది.

Correct: A — 1, 2 రెండూ సరైనవే

ఎజెండా 21 UNCED సదస్సులో సంతకం చేసిన ప్రకటన; ఉమ్మడి ప్రయోజనాలు, పరస్పర అవసరాలు, ఉమ్మడి బాధ్యతలతో పర్యావరణ నష్టం, పేదరికం, వ్యాధులపై అంతర్జాతీయ సహకారం దీని లక్ష్యం. స్థానిక ఎజెండా 21 రూపొందించడం దాని ముఖ్య లక్ష్యం. కాబట్టి రెండూ సరైనవి.

Correct: B — 1–ఆ, 2–అ, 3–ఇ

పుస్తకంలో రాజస్థాన్ సౌర, పవన శక్తితో సంపన్నం కానీ నీటి కొరత ఉన్నది; అరుణాచల్ ప్రదేశ్ నీటి వనరులు ఎక్కువైనా మౌలిక సదుపాయాలు లేనిది; లడఖ్ చల్లని ఎడారి, గొప్ప సంస్కృతి కానీ నీరు, సదుపాయాల లోటు. ఈ జతలే సరైనవి.

Correct: C — వనరుల జాబితా తయారీ → అమలు వ్యవస్థ రూపకల్పన → జాతీయ ప్రణాళికతో సమన్వయం

ప్రణాళిక మొదట దేశంలో ఏ వనరు ఎక్కడ ఎంత ఉందో సర్వే చేసి గుర్తించడంతో మొదలవుతుంది. తర్వాత సాంకేతికత, నైపుణ్యం, సంస్థాగత ఏర్పాట్లతో కూడిన అమలు వ్యవస్థను రూపొందిస్తారు, చివరగా వాటిని జాతీయ అభివృద్ధి ప్రణాళికలతో సమన్వయం చేస్తారు.

Correct: D — క్లబ్ ఆఫ్ రోమ్ → షూమేకర్ పుస్తకం → బ్రండ్‌ట్‌లాండ్ నివేదిక → రియో సమ్మిట్

క్లబ్ ఆఫ్ రోమ్ 1968లో, షూమేకర్ పుస్తకం 1974లో, బ్రండ్‌ట్‌లాండ్ నివేదిక 1987లో, రియో ఎర్త్ సమ్మిట్ 1992లో వచ్చాయి. ఈ సంవత్సరాల క్రమాన్ని అనుసరించిన అమరిక ఒక్కటే సరైనది.

Correct: A — అత్యాశతో కూడిన స్వార్థపరులు, ఆధునిక సాంకేతికత దోపిడీ స్వభావం

గాంధీజీ ప్రకృతిలో అందరి అవసరాలకు సరిపడా వనరులు ఉన్నాయి కానీ ఎవరి అత్యాశకూ కాదని చెప్పారు. స్వార్థపరుల అత్యాశ, ఆధునిక సాంకేతికత దోపిడీ స్వభావం వనరుల క్షీణతకు కారణమని, అందుకే భారీ ఉత్పత్తికి బదులు ప్రజల చేత ఉత్పత్తి కావాలని వాదించారు.

Correct: B — 1 మాత్రమే సరైనది

పర్వతాలు నిరంతర నదీ ప్రవాహం, పర్యాటకం, పర్యావరణ ప్రయోజనాలను ఇస్తాయి, కాబట్టి మొదటి ప్రకటన సరైనది. వ్యవసాయం, పరిశ్రమలకు అనుకూలత ఇచ్చేవి మైదానాలు; పీఠభూములు ఖనిజాలు, శిలాజ ఇంధనాలు, అడవులకు నిలయం. అందువల్ల రెండవది తప్పు.