విదేశీ వాణిజ్య సరళీకరణ – వాణిజ్య అవరోధాలు, 1991 సంస్కరణలు (Liberalisation)
Free practice MCQs with answers and explanations for విదేశీ వాణిజ్య సరళీకరణ – వాణిజ్య అవరోధాలు, 1991 సంస్కరణలు (Liberalisation) in ప్రపంచీకరణ & భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ (Globalisation and the Indian Economy). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
దిగుమతి చేసుకునే వస్తువులపై పన్ను విధించడం దేనికి ఉదాహరణ?
A. విదేశీ పెట్టుబడి
B. సరళీకరణ
C. వస్తు మార్పిడి
D. వాణిజ్య అవరోధం (Trade barrier)
Answer & explanation
Correct: D — వాణిజ్య అవరోధం (Trade barrier)
దిగుమతి పన్ను విదేశీ వాణిజ్యంపై పెట్టిన ఆంక్ష కాబట్టి వాణిజ్య అవరోధం. ఇది దిగుమతి వస్తువుల ధర పెంచి దిగుమతులను తగ్గిస్తుంది. సరళీకరణ అంటే ఇలాంటి ఆంక్షల తొలగింపు, అంటే దీనికి వ్యతిరేకం. విదేశీ పెట్టుబడి, వస్తు మార్పిడి వేరు.
ప్రభుత్వం దిగుమతి చేసుకోగల వస్తువుల సంఖ్యపై పెట్టే పరిమితిని ఏమంటారు?
A. కోటా (Quota)
B. సబ్సిడీ
C. డివిడెండ్
D. సరళీకరణ
Answer & explanation
Correct: A — కోటా (Quota)
కోటా అంటే దిగుమతి అయ్యే వస్తువుల పరిమాణంపై ప్రభుత్వం విధించే గరిష్ట పరిమితి; ఇది కూడా వాణిజ్య అవరోధమే. సబ్సిడీ అంటే ప్రభుత్వ ఆర్థిక సహాయం; డివిడెండ్ కంపెనీ లాభాల్లో వాటాదారుల వాటా; సరళీకరణ అంటే అవరోధాల తొలగింపు.
స్వాతంత్ర్యం తర్వాత భారత ప్రభుత్వం విదేశీ వాణిజ్యంపై అవరోధాలు పెట్టడానికి ప్రధాన కారణం ఏమిటి?
A. విదేశీ కంపెనీలను శాశ్వతంగా దేశం నుంచి పంపేయడం
B. 1950లు, 1960లలో కొత్తగా ఏర్పడుతున్న దేశీయ పరిశ్రమలను విదేశీ పోటీ నుంచి రక్షించడం
C. ఎగుమతులను పూర్తిగా పెంచడం
D. వినియోగదారులకు విదేశీ వస్తువులు చౌకగా అందించడం
Answer & explanation
Correct: B — 1950లు, 1960లలో కొత్తగా ఏర్పడుతున్న దేశీయ పరిశ్రమలను విదేశీ పోటీ నుంచి రక్షించడం
ఆ దశలో పరిశ్రమలు ఇప్పుడిప్పుడే ఏర్పడుతున్నాయి; దిగుమతులతో పోటీ ఉంటే అవి ఎదిగేవి కావు. అందుకే యంత్రాలు, ఎరువులు, పెట్రోలియం వంటి అత్యవసర వస్తువుల దిగుమతులనే అనుమతించి దేశీయ ఉత్పత్తిదారులను రక్షించారు. దిగుమతులు చౌకగా ఇవ్వడం ఈ విధానానికి వ్యతిరేకం.
A. విదేశీ కంపెనీలు కర్మాగారాలు పెట్టడానికి అనుమతించడం
B. దిగుమతి పన్నులను తగ్గించడం
C. ఒక వస్తువు దిగుమతులపై కోటా విధించడం
D. ఏమి దిగుమతి, ఎగుమతి చేయాలో వ్యాపారాలకే వదిలేయడం
Answer & explanation
Correct: C — ఒక వస్తువు దిగుమతులపై కోటా విధించడం
సరళీకరణ అంటే ప్రభుత్వం పెట్టిన ఆంక్షలను తొలగించడం. కోటా విధించడం అంటే దిగుమతులపై కొత్తగా పరిమితి పెట్టడం, ఇది వాణిజ్య అవరోధం కాబట్టి సరళీకరణకు వ్యతిరేకం. మిగిలిన మూడు ఆంక్షలను తగ్గించే లేదా వ్యాపారాలకు స్వేచ్ఛ ఇచ్చే చర్యలు.
ఈ ప్రకటనలను పరిశీలించండి. (1) 1991 నుంచి భారతీయ ఉత్పత్తిదారులు ప్రపంచ ఉత్పత్తిదారులతో పోటీపడాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది. (2) అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు తమ తొలి అభివృద్ధి దశల్లో దేశీయ ఉత్పత్తిదారులకు ఎలాంటి రక్షణ కల్పించలేదు. సరైనది ఏది?
A. (1) మాత్రమే సరైనది
B. (2) మాత్రమే సరైనది
C. (1), (2) రెండూ సరైనవి
D. (1), (2) రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: A — (1) మాత్రమే సరైనది
1991 నుంచి విధాన మార్పుల్లో భారత ఉత్పత్తిదారులు ప్రపంచ ఉత్పత్తిదారులతో పోటీపడే సమయం వచ్చిందని ప్రభుత్వం భావించింది, కాబట్టి (1) సరైనది. పుస్తకం ప్రకారం అభివృద్ధి చెందిన దేశాలన్నీ తమ తొలి దశల్లో వివిధ మార్గాల్లో దేశీయ ఉత్పత్తిదారులను రక్షించాయి; అందువల్ల (2) తప్పు.
A. దిగుమతి పన్ను – దిగుమతి వస్తువుల ధరను పెంచుతుంది
B. కోటా – దిగుమతి వస్తువులపై ప్రభుత్వం విధించే పన్ను
C. సరళీకరణ – ప్రభుత్వం పెట్టిన అవరోధాల తొలగింపు
D. వాణిజ్య అవరోధం – విదేశీ వాణిజ్యంపై ఆంక్ష
Answer & explanation
Correct: B — కోటా – దిగుమతి వస్తువులపై ప్రభుత్వం విధించే పన్ను
కోటా పన్ను కాదు; అది దిగుమతి చేసుకోవచ్చిన వస్తువుల సంఖ్యపై విధించే పరిమితి. దిగుమతి పన్ను వల్ల వస్తువు ధర పెరిగి దిగుమతులు తగ్గుతాయి, సరళీకరణ అవరోధాలను తొలగించడం, వాణిజ్య అవరోధం ఏదైనా ఆంక్ష; ఆ మూడు జతలు సరైనవి.