అభివృద్ధి (Development) · Practice MCQs

Correct: A — ఎక్కువ పనిదినాలు, మెరుగైన వేతనాలు

పట్టిక 1.1 ప్రకారం భూమిలేని కూలీలు ఎక్కువ పనిదినాలు, మంచి వేతనాలు, బడిలో నాణ్యమైన విద్య, వివక్ష లేకపోవడం కోరుకుంటారు. అధిక మద్దతు ధరలు, చౌక కూలీలు, పిల్లలు విదేశాల్లో స్థిరపడటం అనేవి పంజాబ్ సంపన్న రైతుల లక్ష్యాలు.

Correct: B — చిన్న చెక్ డ్యాములు, చెరువులు (తటాకాలు)

పెద్ద డ్యాములు భూములను ముంచి ఆదివాసీల వంటి వారిని నిర్వాసితులను చేస్తాయి. అందుకే వారు తమ భూములకు సాగునీరు ఇచ్చే చిన్న చెక్ డ్యాములు, చెరువులను ఇష్టపడతారు. విద్యుత్ కోసం ఎక్కువ డ్యాములు కోరేది పరిశ్రమదారులు.

Correct: C — సమాన వ్యవహారం, స్వేచ్ఛ, భద్రత, ఇతరుల గౌరవం

పాఠం ప్రకారం ప్రజలు ఎక్కువ ఆదాయంతో పాటు సమాన వ్యవహారం, స్వేచ్ఛ, భద్రత, గౌరవం కూడా కోరుతారు; వివక్షను ఆమోదించరు. కొన్నిసార్లు ఇవి ఎక్కువ ఆదాయం కంటే కూడా ముఖ్యమైనవి. పన్నులు, ధరలు, ప్రయాణం అభివృద్ధి లక్ష్యాలు కావు.

Correct: D — వ్యక్తుల్లా దేశ అభివృద్ధిపై కూడా వేర్వేరు, విరుద్ధ భావనలు ఉండవచ్చు

వ్యక్తులు వేర్వేరు లక్ష్యాలు కోరితే, వారి దేశ అభివృద్ధి భావనలు కూడా వేర్వేరుగా, కొన్నిసార్లు విరుద్ధంగా ఉంటాయి. అందుకే ఏది న్యాయమైన మార్గం, ఎక్కువమందికి మేలు చేస్తుందా అని ప్రశ్నించుకోవాలి; ఏకాభిప్రాయం ఉంటుందనుకోవడం పాఠానికి విరుద్ధం.

Correct: A — తలసరి ఆదాయం (Per Capita Income)

దేశ మొత్తం ఆదాయాన్ని మొత్తం జనాభాతో భాగిస్తే వచ్చే సగటు ఆదాయమే తలసరి ఆదాయం. మొత్తం ఆదాయం అంటే అందరి ఆదాయం కలిపినది మాత్రమే; కనీస వేతనం, ఎగుమతి ఆదాయం భిన్న భావనలు.

Correct: B — తలసరి ఆదాయం

ప్రపంచ బ్యాంకు ప్రపంచ అభివృద్ధి నివేదికల్లో దేశాలను వర్గీకరించడానికి తలసరి ఆదాయాన్నే వాడుతుంది. అక్షరాస్యత, ఆయుర్దాయం, శిశు మరణాల రేటు వంటి ఆరోగ్య, విద్యా సూచికలను ఆదాయంతో కలిపి వాడేది UNDP మానవ అభివృద్ధి నివేదిక.

Correct: C — ₹10,000

సగటు = మొత్తం ÷ సంఖ్య. మొత్తం 9,500 + 10,500 + 9,800 + 10,000 + 10,200 = 50,000 ; ఐదుగురితో భాగిస్తే ₹10,000. ₹50,000 అనేది సగటు కాదు, ఐదుగురి మొత్తం ఆదాయం; ₹9,800 లేదా ₹10,200 వంటివి కేవలం ఒక్కో పౌరుని ఆదాయాలు.

Correct: D — పోలికకు ఉపయోగపడుతుంది కానీ ఆదాయ పంపిణీని తెలియజేయదు

సగటు ఆదాయం దేశాల పోలికకు ఉపయోగపడుతుంది, కానీ ఆదాయం ప్రజల మధ్య ఎలా పంపిణీ అయిందో, ఎంత అసమానత ఉందో చెప్పదు. అందుకే ఒకే సగటున్న దేశాల్లో ఒకటి ఎక్కువ సమానంగా ఉండవచ్చు.

Correct: A — ఒక ఏడాదిలో పుట్టిన 1,000 సజీవ శిశువుల్లో ఏడాది వయసులోపు చనిపోయేవారి సంఖ్య

పట్టిక 1.4 వివరణ ప్రకారం IMR అనేది ఆ సంవత్సరంలో పుట్టిన ప్రతి 1,000 సజీవ శిశువుల్లో ఏడాది కంటే ముందే మరణించే వారి సంఖ్య. ఇది మొత్తం మరణాల సంఖ్య కాదు, శిశువుల మరణ నిష్పత్తి.

Correct: B — హర్యానా

పట్టిక 1.3 ప్రకారం హర్యానా తలసరి ఆదాయం ₹2,36,147, కేరళ ₹2,04,105, బిహార్ ₹40,982. కాబట్టి ఆదాయం ప్రమాణంగా తీసుకుంటే హర్యానా అగ్రస్థానంలో, బిహార్ అట్టడుగున ఉన్నాయి.