లోహాలు & అలోహాలు (Metals and Non-metals) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for లోహాలు & అలోహాలు (Metals and Non-metals) (10వ తరగతి సైన్స్ – భౌతిక రసాయన శాస్త్రం (Class 10 Physical Science)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) పాదరసం గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ద్రవ లోహం. 2) గాలియం, సీజియం అరచేతిలో కరిగేంత తక్కువ ద్రవీభవన స్థానం గల లోహాలు. 3) అయొడిన్ అలోహమైనా మెరుస్తుంది. సరైనవి ఏవి?
A. 1, 2 మరియు 3
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మరియు 3
మూడు ప్రవచనాలూ పాఠ్యపుస్తకంలో ఇచ్చిన మినహాయింపులే: పాదరసం ద్రవ లోహం, గాలియం–సీజియంలు అరచేతిలో కరుగుతాయి, అయొడిన్ లోహం కాకపోయినా మెరుస్తుంది. భౌతిక ధర్మాలతోనే లోహ–అలోహ వర్గీకరణ చేయలేమని ఇవి చూపుతాయి; అందుకే ఆక్సైడ్ల స్వభావాన్ని కూడా పరిగణిస్తారు.
కింది వాటిలో లోహ ధర్మాల వినియోగానికి సంబంధించి సరికానిది ఏది?
A. పాఠశాల గంటలను లోహంతో చేస్తారు ఎందుకంటే లోహాలు ధ్వనిగుణం కలవి
B. ఇళ్లలో విద్యుత్ తీగలపై PVC పూత వేస్తారు ఎందుకంటే అది విద్యుత్తును బాగా వహిస్తుంది
C. వంట పాత్రలను లోహంతో చేస్తారు ఎందుకంటే లోహాలు ఉష్ణ వాహకాలు
D. లోహాలకు వేర్వేరు ఆకారాలు ఇవ్వగలం ఎందుకంటే అవి ఘాతవర్ధనీయం, తన్యత కలవి
Answer & explanation
Correct: B — ఇళ్లలో విద్యుత్ తీగలపై PVC పూత వేస్తారు ఎందుకంటే అది విద్యుత్తును బాగా వహిస్తుంది
PVC లేదా రబ్బరు పూత విద్యుత్ నిరోధకం (అవాహకం); అది విద్యుత్తును వహించదు కాబట్టే షాక్ నుండి రక్షణ ఇస్తుంది. అందువల్ల "బాగా వహిస్తుంది" అనే ప్రవచనం తప్పు. మిగిలిన మూడు వాడకాలు లోహ ధర్మాలతో సరిగ్గా సరిపోతాయి.
వాదన (A): అల్యూమినియం చర్యాశీల లోహమైనా వంట పాత్రలకు వాడతారు. కారణం (R): అల్యూమినియంపై ఏర్పడే పలుచని ఆక్సైడ్ పొర మరింత ఆక్సీకరణాన్ని అడ్డుకుంటుంది. సరైన సమాధానం ఏది?
A. A, R రెండూ సరైనవి కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
B. A సరైనది కానీ R సరికాదు
C. A, R రెండూ సరైనవి మరియు R అనేది A కి సరైన వివరణ
D. A సరికాదు కానీ R సరైనది
Answer & explanation
Correct: C — A, R రెండూ సరైనవి మరియు R అనేది A కి సరైన వివరణ
గాలిలో అల్యూమినియం ఉపరితలంపై పలుచని Al₂O₃ పొర ఏర్పడి లోపలి లోహాన్ని రక్షిస్తుంది కాబట్టి అది వంట పాత్రలకు అనుకూలం; ఈ కారణం ఆ వాడకాన్ని నేరుగా వివరిస్తుంది. అనోడైజింగ్ ఈ పొరను మరింత మందం చేసి రక్షణను పెంచుతుంది.
సరిపోల్చండి. లోహం: 1) K, 2) Mg, 3) Fe, 4) Pb. నీటితో ప్రవర్తన: a) చల్లని నీటితో తీవ్రంగా, హైడ్రోజన్ మండుతుంది, b) వేడి నీటితో చర్య, c) ఆవిరితో మాత్రమే చర్య, d) నీటితో చర్య లేదు.
A. 1–b, 2–a, 3–c, 4–d
B. 1–a, 2–c, 3–b, 4–d
C. 1–a, 2–b, 3–d, 4–c
D. 1–a, 2–b, 3–c, 4–d
Answer & explanation
Correct: D — 1–a, 2–b, 3–c, 4–d
పొటాషియం చల్లని నీటితో తీవ్రంగా చర్య జరిపి హైడ్రోజన్‌ను మండిస్తుంది; మెగ్నీషియం వేడి నీటితో; ఇనుము ఆవిరితో (3Fe + 4H₂O → Fe₃O₄ + 4H₂); సీసం నీటితో అసలు చర్య జరపదు. ఈ క్రమం చర్యాశీలత శ్రేణిలోని స్థానాలను అనుసరిస్తుంది.
ఆమ్లాలతో లోహాల చర్య గురించి కింది వాటిలో సరికానిది ఏది?
A. రాగి విరళ HCl నుండి హైడ్రోజన్‌ను స్థానభ్రంశం చేస్తుంది
B. ఆక్వా రీజియా బంగారాన్ని కరిగించగలదు
C. HNO₃ బలమైన ఆక్సీకరణ కారకం కాబట్టి సాధారణంగా H₂ వెలువడదు
D. చాలా విరళ HNO₃ తో Mg, Mn లు H₂ ను విడుదల చేస్తాయి
Answer & explanation
Correct: A — రాగి విరళ HCl నుండి హైడ్రోజన్‌ను స్థానభ్రంశం చేస్తుంది
రాగి చర్యాశీలత శ్రేణిలో హైడ్రోజన్ కంటే కింద ఉండటం వల్ల విరళ HCl తో చర్య జరపదు, హైడ్రోజన్ విడుదల కాదు; అందుకే ఆ ప్రవచనం తప్పు. HNO₃ ఏర్పడిన H₂ ను నీరుగా ఆక్సీకరణం చేయడం, Mg/Mn మినహాయింపు, ఆక్వా రీజియా బంగారాన్ని కరిగించడం అన్నీ సరైనవి.
P లోహం Q లవణ ద్రావణం నుండి Q ను స్థానభ్రంశం చేసింది. Q లోహం R లవణ ద్రావణం నుండి R ను స్థానభ్రంశం చేసింది. చర్యాశీలత క్రమం (ఎక్కువ నుండి తక్కువ) ఏది?
A. R > Q > P
B. P > Q > R
C. Q > P > R
D. P > R > Q
Answer & explanation
Correct: B — P > Q > R
ఒక లోహం ఇంకొక లోహాన్ని దాని లవణ ద్రావణం నుండి స్థానభ్రంశం చేస్తే అది ఎక్కువ చర్యాశీలం. P > Q (P, Q ని స్థానభ్రంశం చేసింది), Q > R (Q, R ని స్థానభ్రంశం చేసింది), కాబట్టి మొత్తం క్రమం P > Q > R. మిగతా క్రమాలు ఈ రెండు పరిశీలనలకు విరుద్ధం.
రాగి వెండి కంటే పైన ఉంది కాబట్టి Cu + 2AgNO₃ → Cu(NO₃)₂ + 2Ag చర్య జరుగుతుంది. రాగి సోడియం కంటే, అల్యూమినియం మెగ్నీషియం కంటే, వెండి ఇనుము కంటే తక్కువ చర్యాశీలం; కాబట్టి మిగతా మూడు జతల్లో చర్య జరగదు.
MgCl₂ ఏర్పడేటప్పుడు ఒక మెగ్నీషియం పరమాణువు నుండి ఎన్ని ఎలక్ట్రాన్లు బదిలీ అవుతాయి మరియు ఎన్ని క్లోరిన్ పరమాణువులు అవసరం?
A. 1 ఎలక్ట్రాన్; 1 క్లోరిన్ పరమాణువు
B. 2 ఎలక్ట్రాన్లు; 1 క్లోరిన్ పరమాణువు
C. 1 ఎలక్ట్రాన్; 2 క్లోరిన్ పరమాణువులు
D. 2 ఎలక్ట్రాన్లు; 2 క్లోరిన్ పరమాణువులు
Answer & explanation
Correct: D — 2 ఎలక్ట్రాన్లు; 2 క్లోరిన్ పరమాణువులు
Mg (2,8,2) రెండు బాహ్య ఎలక్ట్రాన్లను ఇచ్చి Mg²⁺ (2,8) అవుతుంది. ప్రతి క్లోరిన్ పరమాణువు ఒక్క ఎలక్ట్రాన్ మాత్రమే తీసుకోగలదు, కాబట్టి 2 ఎలక్ట్రాన్లను తీసుకోవడానికి 2 Cl అవసరం; ఫలితంగా MgCl₂ సూత్రం వస్తుంది.
అయానిక సమ్మేళనాల గురించి కింది ప్రవచనాలలో సరైనవి ఏవి? 1) ఇవి నీటిలో కరుగుతాయి, పెట్రోల్‌లో కరగవు. 2) ఘన స్థితిలో విద్యుత్తును వహిస్తాయి. 3) కరిగిన స్థితిలో విద్యుత్తును వహిస్తాయి.
A. 1 మరియు 3 మాత్రమే
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
D. 1, 2 మరియు 3
Answer & explanation
Correct: A — 1 మరియు 3 మాత్రమే
అయానిక సమ్మేళనాలు ధ్రువ ద్రావణి అయిన నీటిలో కరిగి, పెట్రోల్, కిరోసిన్‌లలో కరగవు (ప్రవచనం 1 సరైనది). కరిగిన స్థితిలో అయాన్లు స్వేచ్ఛగా కదలడం వల్ల విద్యుత్తును వహిస్తాయి (3 సరైనది); ఘన స్థితిలో అయాన్లు కదలలేవు, కాబట్టి 2 తప్పు.
కింది లోహాల్లో ప్రకృతిలో స్వేచ్ఛా మూలకంగా ఎన్నడూ లభించనిది ఏది?
A. బంగారం
B. అల్యూమినియం
C. ప్లాటినం
D. వెండి
Answer & explanation
Correct: B — అల్యూమినియం
శ్రేణి పైభాగంలోని K, Na, Ca, Mg, Al అత్యంత చర్యాశీలమైనవి కాబట్టి ఎప్పుడూ స్వేచ్ఛగా దొరకవు. బంగారం, ప్లాటినం, వెండి అడుగున ఉన్న తక్కువ చర్యాశీల లోహాలు కాబట్టి స్వేచ్ఛా స్థితిలో లభిస్తాయి; అందువల్ల ఈ నాలుగింటిలో అల్యూమినియం మాత్రమే భిన్నమైనది.
కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) పాదరసం గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ద్రవ లోహం. 2) గాలియం, సీజియం అరచేతిలో కరిగేంత తక్కువ ద్రవీభవన స్థానం గల లోహాలు. 3) అయొడిన్ అలోహమైనా మెరుస్తుంది. సరైనవి ఏవి?