పారిశ్రామిక విప్లవం (Industrial Revolution) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for పారిశ్రామిక విప్లవం (Industrial Revolution) (విప్లవాల యుగం (Age of Revolutions)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
కింది వాటిలో పారిశ్రామిక విప్లవ కాలంలో కార్మికుల దుస్థితి కానిది ఏది?
A. రోజుకు 12–16 గంటల పని
B. తక్కువ వేతనాలు
C. సౌకర్యవంతమైన విశాలమైన గృహాలు
D. పిల్లలు, మహిళలతో పని చేయించడం
Answer & explanation
Correct: C — సౌకర్యవంతమైన విశాలమైన గృహాలు
కార్మికులు రోజుకు 12–16 గంటలు పనిచేశారు, తక్కువ వేతనాలు పొందారు, పిల్లలు, మహిళలతో కూడా పని చేయించారు. వారి ఇళ్లు మురికిగా, రద్దీగా ఉండేవి; కాబట్టి 'సౌకర్యవంతమైన విశాల గృహాలు' దుస్థితి లక్షణం కాదు.
కింది వాటిలో ఇంగ్లాండ్‌లో పారిశ్రామిక విప్లవం ముందుగా రావడానికి కారణం కానిది ఏది?
A. దేశంలోనే ఇనుము, బొగ్గు నిల్వలు
B. విస్తారమైన కాలనీలు
C. బలమైన నౌకాదళం
D. ఇనుము, బొగ్గు ఇతర దేశాల నుండి దిగుమతి చేయాల్సి రావడం
Answer & explanation
Correct: D — ఇనుము, బొగ్గు ఇతర దేశాల నుండి దిగుమతి చేయాల్సి రావడం
ఇంగ్లాండ్‌లో ఇనుము, బొగ్గు దేశంలోనే పుష్కలంగా ఉండటం, విస్తారమైన కాలనీలు, బలమైన నౌకాదళం, పెట్టుబడి వర్గం కారణాలు. ఇనుము, బొగ్గు దిగుమతి చేయాల్సి రావడం కారణం కాదు; అవి స్వదేశంలోనే ఉండటం ప్రధాన లాభం.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: (1) ఎన్‌క్లోజర్ ఉద్యమం రైతులను భూమి లేనివారిగా చేసింది. (2) వ్యవసాయ విప్లవం వల్ల తక్కువ మంది రైతులు సరిపోయారు. (3) మొదటి పారిశ్రామిక విప్లవం ఉక్కు, విద్యుత్తు ఆధారంగా సాగింది. సరైనవి?
A. (1), (3) మాత్రమే
B. (1), (2) మాత్రమే
C. (2), (3) మాత్రమే
D. (1), (2), (3) అన్నీ
Answer & explanation
Correct: B — (1), (2) మాత్రమే
ఎన్‌క్లోజర్ ఉద్యమం రైతులను భూమి లేనివారిగా చేసింది, వ్యవసాయ విప్లవం వల్ల తక్కువ మంది రైతులు సరిపోయారు; కాబట్టి (1), (2) సరైనవి. మొదటి పారిశ్రామిక విప్లవం బొగ్గు, ఆవిరి శక్తి ఆధారంగా సాగింది; ఉక్కు, విద్యుత్తు రెండవ విప్లవానికి చెందినవి. అందువల్ల (3) తప్పు.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: (1) భారత చేనేత పరిశ్రమ క్షీణించింది. (2) మొదటి ఆధునిక పత్తి మిల్లు 1854లో బొంబాయిలో స్థాపించారు. (3) మొదటి జనపనార మిల్లు 1855లో బొంబాయిలో స్థాపించారు. సరైనవి?
A. (1), (3) మాత్రమే
B. (2), (3) మాత్రమే
C. (1), (2) మాత్రమే
D. (1), (2), (3) అన్నీ
Answer & explanation
Correct: C — (1), (2) మాత్రమే
భారత చేనేత పరిశ్రమ క్షీణించింది, మొదటి ఆధునిక పత్తి మిల్లు 1854లో బొంబాయిలో వచ్చింది; కాబట్టి (1), (2) సరైనవి. మొదటి జనపనార మిల్లు 1855లో బెంగాల్‌లోని రిష్రాలో స్థాపించారు, బొంబాయిలో కాదు; అందువల్ల (3) తప్పు.
ఈ సంఘటనలను కాలక్రమంలో అమర్చండి: (1) మొదటి జనపనార మిల్లు (2) కమ్యూనిస్ట్ మేనిఫెస్టో (3) మొదటి పత్తి మిల్లు (4) భారత్‌లో మొదటి రైలు
A. 2 – 3 – 4 – 1
B. 4 – 2 – 3 – 1
C. 2 – 4 – 1 – 3
D. 2 – 4 – 3 – 1
Answer & explanation
Correct: D — 2 – 4 – 3 – 1
సరైన క్రమం: కమ్యూనిస్ట్ మేనిఫెస్టో (1848) – భారత్‌లో మొదటి రైలు (1853) – మొదటి పత్తి మిల్లు (1854) – మొదటి జనపనార మిల్లు (1855). భారత్‌లో రైల్వేలు, ఆధునిక మిల్లులు ఒకదాని వెంట ఒకటి వచ్చాయి.
కింది వాటిలో కొత్త సామ్రాజ్యవాదానికి (New Imperialism) కారణం కానిది ఏది?
A. కాలనీల నుండి ముడి సరుకు అవసరం లేకపోవడం
B. ఫ్యాక్టరీలకు ముడి సరుకు అవసరం
C. తయారైన వస్తువులకు మార్కెట్లు అవసరం
D. పెట్టుబడికి కొత్త ప్రాంతాల అన్వేషణ
Answer & explanation
Correct: A — కాలనీల నుండి ముడి సరుకు అవసరం లేకపోవడం
పారిశ్రామిక విప్లవం ఫలితంగా ఫ్యాక్టరీలకు ముడి సరుకు, తయారైన వస్తువులకు మార్కెట్లు అవసరమై ఐరోపా దేశాలు ఆసియా, ఆఫ్రికాలను కాలనీలుగా మార్చాయి. అందుకే 'ముడి సరుకు అవసరం లేకపోవడం' కారణం కాదు; అది పూర్తిగా విరుద్ధం.
A. a – మొదటి పత్తి మిల్లు (1854); b – సంపద తరలింపు సిద్ధాంతం; c – మొదటి జనపనార మిల్లు (1855)
B. a – సంపద తరలింపు సిద్ధాంతం; b – మొదటి జనపనార మిల్లు (1855); c – మొదటి పత్తి మిల్లు (1854)
C. a – సంపద తరలింపు సిద్ధాంతం; b – మొదటి పత్తి మిల్లు (1854); c – మొదటి జనపనార మిల్లు (1855)
D. a – మొదటి జనపనార మిల్లు (1855); b – మొదటి పత్తి మిల్లు (1854); c – సంపద తరలింపు సిద్ధాంతం
Answer & explanation
Correct: C — a – సంపద తరలింపు సిద్ధాంతం; b – మొదటి పత్తి మిల్లు (1854); c – మొదటి జనపనార మిల్లు (1855)
దాదాభాయ్ నౌరోజీ సంపద తరలింపు (Drain of Wealth) సిద్ధాంత ప్రతిపాదకుడు; కావస్జీ నానాభాయ్ దావర్ 1854లో బొంబాయిలో మొదటి ఆధునిక పత్తి మిల్లు స్థాపించాడు; రిష్రా (బెంగాల్)లో 1855లో మొదటి జనపనార మిల్లు ఏర్పడింది. అన్ని జతలు ఈ క్రమంలో సరిపోతాయి.
కింది దేశాల్లో పారిశ్రామికీకరణ చెంది శక్తివంతమైన పోటీదారుగా మారినది కానిది ఏది?
A. అమెరికా
B. జపాన్
C. జర్మనీ
D. భారత్ (అప్పటి కాలనీ)
Answer & explanation
Correct: D — భారత్ (అప్పటి కాలనీ)
అమెరికా, జపాన్, జర్మనీ కూడా పారిశ్రామికీకరణ చెంది శక్తివంతమైన పోటీదారులయ్యాయి; ఇది తరువాత ప్రపంచ యుద్ధాలకు ఒక కారణమైంది. భారత్ బ్రిటిష్ కాలనీగా ముడి సరుకు సరఫరాదారుగా, మార్కెట్‌గా ఉపయోగపడింది; అప్పటి పోటీదారు కాదు.
ఈ ఆవిష్కరణలను కాలక్రమంలో అమర్చండి: (1) బెస్సెమర్ ఉక్కు పద్ధతి (2) న్యూకమెన్ యంత్రం (3) స్టీఫెన్‌సన్ రాకెట్ (4) వాట్ ఆవిరి యంత్రం
A. 2 – 4 – 3 – 1
B. 2 – 3 – 4 – 1
C. 4 – 2 – 3 – 1
D. 2 – 4 – 1 – 3
Answer & explanation
Correct: A — 2 – 4 – 3 – 1
సరైన క్రమం: న్యూకమెన్ యంత్రం (1712) – వాట్ ఆవిరి యంత్రం (1769) – స్టీఫెన్‌సన్ రాకెట్ (1829) – బెస్సెమర్ ఉక్కు పద్ధతి (1856). ఇవి ఆవిరి శక్తి నుండి ఉక్కు యుగం వరకు సాగిన పరిణామాన్ని చూపుతాయి.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: (1) మొదటి పారిశ్రామిక విప్లవం బొగ్గు, ఆవిరి శక్తి ఆధారంగా సాగింది. (2) రెండవ పారిశ్రామిక విప్లవం 19వ శతాబ్దం చివర వచ్చింది. (3) రెండవ విప్లవం ఉక్కు, విద్యుత్తు, రసాయనాలు, చమురు ఆధారంగా సాగింది. సరైనవి?
A. (1), (2) మాత్రమే
B. (1), (2), (3) అన్నీ
C. (1), (3) మాత్రమే
D. (2), (3) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — (1), (2), (3) అన్నీ
మొదటి పారిశ్రామిక విప్లవం బొగ్గు, ఆవిరి శక్తిపై, రెండవది (19వ శతాబ్దం చివర) ఉక్కు, విద్యుత్తు, రసాయనాలు, చమురుపై ఆధారపడింది. మూడు ప్రకటనలూ సరైనవి కాబట్టి 'అన్నీ' సమాధానం.