Free practice MCQs with answers and explanations for తెలుగు వర్ణమాల (Telugu Alphabet) (తెలుగు వ్యాకరణం (Telugu Grammar)). Tap an option to check instantly · page 4 of 6.
Q31Moderate
'శ' అక్షరం ఏ ఉచ్చారణ స్థానానికి చెందినది?
A. కంఠ్యం
B. ఓష్ఠ్యం
C. దంత్యం
D. తాలవ్యం
Answer & explanation
Correct: D — తాలవ్యం
నోట్స్లో తాలవ్యాలు: ఇ, ఈ, చ, ఛ, జ, ఝ, ఞ, య, శ. కాబట్టి శ తాలవ్యం (అంగిలి నుండి). కంఠ్యంలో హ ఉంటుంది కానీ శ కాదు; ఓష్ఠ్యాలు ఉ, ఊ, ప వర్గం; దంత్యాలు త వర్గం, ల, స. స్థానం వర్ణమాల పట్టిక ఆధారంగా గుర్తించాలి.
'వ' ను పలికేటప్పుడు పళ్లు, పెదవులు రెండూ కలుస్తాయి, కాబట్టి అది దంతోష్ఠ్యం. కంఠ్యంలో అ, ఆ, క వర్గం, హ ఉంటాయి; మూర్ధన్యంలో ఋ, ౠ, ట వర్గం, ర, ష ఉంటాయి; తాలవ్యంలో ఇ, ఈ, చ వర్గం, య, శ ఉంటాయి. వీటిలో వ ఎక్కడా లేదు.
ఎ, ఏ, ఐ లను కంఠతాలవ్యాలు అంటారు (కంఠం + అంగిలి). ఒ, ఓ, ఔ లు కంఠోష్ఠ్యాలు (కంఠం + పెదవులు). మూర్ధన్యాలు ఋ, ౠ, ట వర్గం, ర, ష; దంత్యాలు త వర్గం, ల, స. సంయుక్త స్థానం ఉన్న అచ్చులను ఇలా గుర్తుంచుకోవాలి.
పరుష–సరళ జతలు: క–గ, చ–జ, ట–డ, త–ద, ప–బ. కాబట్టి త కు సరళం ద. గ, జ, బ లు వరుసగా క, చ, ప లకు జతలు. ఈ జతలే గసడదవాదేశ సంధిలో ఉపయోగపడతాయి; ఉదాహరణకు 'తరిమెను' లోని త సరళమై ద అయితే 'దరిమెను' అవుతుంది.
'న' కారాన్ని ద్రుతం అంటారు; సంధుల్లో 'ద్రుతప్రకృతికాలు' అనే మాట ఇక్కడినుంచే వచ్చింది. మ నాసికం, ర అంతస్థం, త పరుషం; వీటిని ద్రుతం అనరు. కాబట్టి ద్రుతం = న కారం అని గుర్తుంచుకోవాలి.
'మ్మ' లో ఒకే హల్లు (మ) రెండుసార్లు వచ్చింది; ఇలా వస్తే ద్విత్వాక్షరం (అక్క, అమ్మ, పల్లె). వేర్వేరు హల్లులు కలిస్తే సంయుక్తాక్షరం (కృష్ణ, బ్రహ్మ). పొల్లు హల్లు అచ్చు లేని హల్లు; గుణింతం హల్లు + అచ్చు. కాబట్టి మ్మ ద్విత్వమే.
'ష్ణ' లో వేర్వేరు హల్లులు (ష్ + ణ) కలిశాయి, కాబట్టి సంయుక్తాక్షరం. ఒకే హల్లు రెండుసార్లు వస్తే ద్విత్వం (క్క); పొల్లు హల్లు అచ్చు లేని హల్లు; విసర్గ రెండు చుక్కల గుర్తు. కృష్ణ, స్వతంత్రం, బ్రహ్మ సంయుక్తాక్షరాలకు ఉదాహరణలు.
'దేశ భాషలందు తెలుగు లెస్స' అనేది శ్రీకృష్ణదేవరాయలు ఆముక్తమాల్యద కావ్యంలో పలికిన మాట. గిడుగు రామమూర్తి వ్యావహారిక భాషా ఉద్యమ నాయకుడు. పోతన, తిక్కన కవులు; ఈ ప్రసిద్ధ పలుకు వారికి ఆపాదించబడదు.
గిడుగు వెంకట రామమూర్తి నాయకత్వం వహించిన ఉద్యమం ఏది?
A. వ్యావహారిక భాషా ఉద్యమం
B. గ్రాంథిక భాషా ఉద్యమం
C. లిపి సంస్కరణ ఉద్యమం
D. ఛందో సంస్కరణ ఉద్యమం
Answer & explanation
Correct: A — వ్యావహారిక భాషా ఉద్యమం
గిడుగు రామమూర్తి వ్యావహారిక (మాట్లాడే) భాషా ఉద్యమానికి నాయకుడు; ఆయన కృషి వల్లే పాఠ్యపుస్తకాలు వాడుక భాషలో రాస్తున్నారు. గ్రాంథికం అంటే పాత పుస్తకాల పండిత భాష; ఆ భాషను సమర్థించడం ఆయన ఉద్యమం కాదు. లిపి, ఛందస్సు సంస్కరణలు నోట్స్లో లేవు.