వాక్యాలు – రకాలు (Types of Sentences): అర్థం ఆధారంగా వాక్య భేదాలు – విధ్యర్థకం, నిషేధార్థకం మొదలైనవి (Types by Meaning)

Correct: A — విధ్యర్థకం

పని చేయమని ఆజ్ఞాపించే లేదా సలహా ఇచ్చే వాక్యం విధ్యర్థకం ('చదువు', 'కూర్చోండి'). పని చేయవద్దని చెబితే నిషేధార్థకం, ప్రశ్న అడిగితే ప్రశ్నార్థకం, సందేహం చెబితే సందేహార్థకం అవుతాయి. ఇక్కడ 'చదువు' ఆజ్ఞార్థక రూపం కాబట్టి విధ్యర్థకమే.

Correct: B — నిషేధార్థకం

పని చేయవద్దని చెప్పే వాక్యం నిషేధార్థకం; 'చెప్పకు', 'ఆడవద్దు' వంటి రూపాలు దీనికి గుర్తు. 'చెప్పు' అనే రూపమైతే విధ్యర్థకం అయ్యేది. ఆశీరర్థకం ఆశీర్వచనం ('వర్ధిల్లు గాక'), అనుమత్యర్థకం అనుమతి ('వెళ్ళవచ్చు') చెబుతాయి; ఇక్కడ నిషేధం ఉంది కాబట్టి అవి సరికావు.

Correct: C — ప్రశ్నార్థకం

ప్రశ్న అడిగే వాక్యం ప్రశ్నార్థకం; 'ఏమిటి, ఎవరు, ఎక్కడ' వంటి పదాలు దీనికి గుర్తు. ఆశ్చర్యార్థకం ఆశ్చర్యం లేదా సంతోషం తెలుపుతుంది (ఆహా!), హేత్వర్థకం కారణాన్ని చెబుతుంది, చేదర్థకం షరతు చెబుతుంది (కష్టపడితే...). ఇక్కడ ప్రశ్న కాబట్టి ప్రశ్నార్థకమే.

Correct: D — ఆశ్చర్యార్థకం

ఆశ్చర్యం, సంతోషం, బాధ వంటి భావాలను తెలిపే వాక్యం ఆశ్చర్యార్థకం; 'ఆహా', 'అబ్బా' అనే పదాలు దీనికి గుర్తు. ప్రశ్నార్థకంలో 'ఏమిటి/ఎవరు' ఉంటాయి, నిషేధార్థకంలో 'వద్దు/-కు', విధ్యర్థకంలో ఆజ్ఞ ఉంటాయి; ఈ వాక్యంలో ఆ రూపాలు లేవు.

Correct: B — చేదర్థకం

షరతు చెప్పే '-తే/-ఐతే' వాక్యం చేదర్థకం. కారణం–ఫలితం చెబితే హేత్వర్థకం ('వర్షం పడటం వల్ల ఆట రద్దయింది'); సందేహం ఉంటే సందేహార్థకం ('వచ్చి ఉంటాడేమో'); వినయంగా వేడుకుంటే ప్రార్థనార్థకం. ఇక్కడ 'కష్టపడితే' అనే షరతు ఉంది కాబట్టి చేదర్థకమే.

Correct: C — ప్రార్థనార్థకం

వినయంగా వేడుకునే వాక్యం ప్రార్థనార్థకం; 'దయచేసి' అనే పదం దానికి గుర్తు. ఆజ్ఞ లేదా సలహా అయితే విధ్యర్థకం ('చదువు'), ఆశీర్వచనమైతే ఆశీరర్థకం ('వర్ధిల్లు గాక'), అనుమతి ఇస్తే అనుమత్యర్థకం ('వెళ్ళవచ్చు'). ఇక్కడ వినయం ఉంది కాబట్టి ప్రార్థనార్థకం.

Correct: D — ఆశీరర్థకం

ఆశీర్వదించే వాక్యం ఆశీరర్థకం; 'వర్ధిల్లు గాక' అనే రూపం శుభాకాంక్షను చెబుతోంది. ప్రార్థనార్థకంలో వినయంగా అడుగుతారు; సందేహార్థకంలో 'ఏమో' వంటి సందేహం ఉంటుంది; నిషేధార్థకంలో 'వద్దు/-కు' ఉంటుంది. ఈ వాక్యంలో ఆశీర్వచనమే ప్రధానం.

Correct: A — అనుమత్యర్థకం

అనుమతి ఇచ్చే వాక్యం అనుమత్యర్థకం; '-వచ్చు' అనే రూపం అనుమతిని చూపుతుంది. విధ్యర్థకంలో నేరుగా ఆజ్ఞ ('వెళ్ళు'), నిషేధార్థకంలో 'వెళ్ళకు/వద్దు' ఉంటాయి; హేత్వర్థకంలో కారణం ఉంటుంది. ఇక్కడ అనుమతి ఇవ్వడమే భావం కాబట్టి అనుమత్యర్థకం.

Correct: D — హేత్వర్థకం, సందేహార్థకం

మొదటి వాక్యం కారణం ('వర్షం పడటం వల్ల') ఫలితం ('ఆట రద్దు') చెబుతోంది: హేత్వర్థకం. రెండవ వాక్యం 'ఉంటాడేమో' అనే సందేహాన్ని చెబుతోంది: సందేహార్థకం. చేదర్థకంలో షరతు ('కష్టపడితే') ఉంటుంది, అది ఇక్కడ లేదు; ఆశ్చర్యార్థకంలో 'ఆహా/అబ్బా' ఉంటాయి.

Correct: A — విధ్యర్థకం, నిషేధార్థకం

'కూర్చోండి' పని చేయమని చెప్పే ఆజ్ఞ: విధ్యర్థకం. 'ఆడవద్దు' పని చేయవద్దని చెబుతోంది: నిషేధార్థకం. రెండవ ఎంపిక క్రమం తారుమారు. 'దయచేసి' వంటి వినయ పదం లేదు కాబట్టి ప్రార్థనార్థకం కాదు; ప్రశ్న పదం లేదు కాబట్టి ప్రశ్నార్థకం కాదు.