సమాసాలు గుర్తించే చిట్కాలు – పట్టిక, సాధన (Samasam Identification Tips)

Correct: C — బహువ్రీహి సమాసం

విగ్రహవాక్యం 'కలవాడు' అనే పదంతో ముగుస్తోంది; అది బహువ్రీహి సమాసానికి గుర్తు. సమస్తపదం చక్రాన్ని కాక, దాన్ని చేతిలో ధరించిన విష్ణువును సూచిస్తుంది. షష్ఠీ తత్పురుషంలో 'యొక్క' ఉంటుంది, ద్వంద్వంలో 'మరియు' ఉంటుంది; ఇక్కడ రెండూ లేవు.

Correct: D — ద్విగు సమాసం

పూర్వపదం 'పంచ' సంఖ్యావాచకం, విగ్రహవాక్యంలో 'సమూహం' అనే అర్థం ఉంది; కాబట్టి ఇది ద్విగు సమాసం. ద్వంద్వంలో పదాలు 'మరియు' తో కలుస్తాయి, ఇక్కడ అలా కాదు. కర్మధారయంలో సంఖ్య కాక గుణం విశేషణంగా ఉంటుంది; సంఖ్య + సమూహం కలిస్తే ద్విగు అని గుర్తుంచుకోవాలి.

Correct: A — బహువ్రీహి

విగ్రహవాక్యం 'కలవాడు/కలది' తో ముగిస్తే అది బహువ్రీహి సమాసం అని గుర్తించవచ్చు (పద్మనాభుడు = పద్మం నాభియందు కలవాడు). 'మరియు' ఉంటే ద్వంద్వం, 'సంఖ్య + సమూహం' ఉంటే ద్విగు, 'కానిది' ఉంటే నఞ్ తత్పురుషం అవుతాయి. ఈ సూచనలు ఒక్కో సమాసానికి ప్రత్యేకంగా ఉంటాయి.

Correct: B — ద్వంద్వం, బహువ్రీహి, నఞ్ తత్పురుషం

'మరియు' ఉంటే ద్వంద్వం (తల్లి మరియు తండ్రి); 'కలవాడు/కలది' ఉంటే బహువ్రీహి (పద్మం నాభియందు కలవాడు); 'కానిది' ఉంటే నఞ్ తత్పురుషం (సత్యం కానిది). మిగిలిన ఎంపికలలో ఈ జతలు తారుమారయ్యాయి. విగ్రహవాక్యంలోని సూచక పదమే సమాసాన్ని చెబుతుంది కాబట్టి అవి సరికావు.

Correct: C — షష్ఠీ తత్పురుషం, ద్వంద్వం

రామబాణం = రాముని యొక్క బాణం; 'యొక్క' ఉంది కాబట్టి షష్ఠీ తత్పురుషం. రామలక్ష్మణులు = రాముడు మరియు లక్ష్మణుడు; 'మరియు' ఉంది కాబట్టి ద్వంద్వం. 'రామబాణం' లో రెండు పదాలు సమాన ప్రధానం కావు, బాణమే ప్రధానం. అందువల్ల ద్వంద్వం, షష్ఠీ అనే రివర్స్ క్రమం తప్పు.

Correct: D — అవ్యయీభావం, నఞ్ తత్పురుషం, ద్వంద్వం, ద్విగు

ప్రతిదినం = ప్రతి దినము (అవ్యయీభావం); అసత్యం = సత్యం కానిది (నఞ్ తత్పురుషం); తల్లిదండ్రులు = తల్లి మరియు తండ్రి (ద్వంద్వం); పంచపాండవులు = ఐదుగురు పాండవుల సమూహం (ద్విగు). ఇది నోట్స్‌లోని సాధన ప్రశ్నల జవాబులతో సరిపోతుంది; ఇతర ఎంపికల్లో ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ జతలు తారుమారయ్యాయి.