దేవతల, ఇతిహాస పాత్రల వ్యుత్పత్తులు (Gods and Epic Characters)
Free practice MCQs with answers and explanations for దేవతల, ఇతిహాస పాత్రల వ్యుత్పత్తులు (Gods and Epic Characters) in వ్యుత్పత్త్యర్థాలు (Etymology). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
"త్రినేత్రుడు" అనే పదానికి అర్థం ఏమిటి?
A. ఆరు ముఖాలు కలవాడు
B. వేయి కన్నులు కలవాడు
C. నాలుగు ముఖాలు కలవాడు
D. మూడు కన్నులు కలవాడు (శివుడు)
Answer & explanation
Correct: D — మూడు కన్నులు కలవాడు (శివుడు)
త్రినేత్రుడు = త్రి (మూడు) + నేత్రాలు కలవాడు, అంటే శివుడు. ఆరు ముఖాలు షణ్ముఖుడికి, వేయి కన్నులు సహస్రాక్షుడికి (ఇంద్రుడు), నాలుగు ముఖాలు చతురాననుడికి (బ్రహ్మ) చెందినవి.
నీలకంఠుడు అంటే నీలం (నల్లని) కంఠం కలవాడు, అంటే శివుడు. శివుడు విషం మింగినప్పుడు కంఠం నీలమైందని పురాణ కథ. గంగను ధరించినవాడు గంగాధరుడు, నల్లనివాడు కృష్ణుడు.
మురారి = మురుడు (రాక్షసుడు) + అరి (శత్రువు), అంటే విష్ణువు లేదా కృష్ణుడు. త్రిపురాసురుని శత్రువు త్రిపురారి (శివుడు), మన్మథుని శత్రువు మదనారి (శివుడు). -అరి అంటే శత్రువు అనే సూత్రం ఈ మూడింటికీ వర్తిస్తుంది, ఎవరి శత్రువు అనేది తేడా.
మనసిజుడు, చిత్తజుడు రెండూ మనసులో పుట్టినవాడు అనే అర్థంతో మన్మథుడిని సూచిస్తాయి (మనసు/చిత్తం + జ). రావణుడు దశకంఠుడు, కుమారస్వామి షణ్ముఖుడు, వినాయకుడు గజాననుడు.
పద్మనాభుడు, మురారి, దామోదరుడు విష్ణువు లేదా కృష్ణుడి పేర్లు. గంగాధరుడు అంటే గంగను ధరించినవాడు, అంటే శివుడు. కాబట్టి గంగాధరుడు విష్ణువుకు చెందడు. గంగాధరుడు శివుడి పేరు కాగా మిగతా మూడు పేర్లు విష్ణువు లేదా కృష్ణుడివి. దేవతల పేర్ల వ్యుత్పత్తి వారి లక్షణాల (గంగ, నాభి, తాడు, రాక్షస సంహారం) ఆధారంగా ఉంటుంది.