ఆరు సూత్రాల పథకం & ముల్కీ తీర్పులు (Six Point Formula) · Practice MCQs

Correct: A — ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల (నివాస అర్హత) చట్టం, 1957

పార్లమెంటు 1957లో ‘ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల (నివాస అర్హత) చట్టం’ (Public Employment (Requirement as to Residence) Act) చేసింది; దాని సెక్షన్ 3 ద్వారా తెలంగాణలో నివాస అర్హత కొంతకాలం కొనసాగింది. ముల్కీ నిబంధనల చట్టం డిసెంబర్ 1972లో వచ్చింది.

Correct: B — తెలంగాణ ఉద్యోగాల్లో ముల్కీ నిబంధనలు కొనసాగాలని

ఆంధ్రప్రదేశ్ ఏర్పడ్డాక కూడా తెలంగాణ ఉద్యోగాల్లో ముల్కీ నిబంధనలు కొనసాగుతాయని హామీ ఇచ్చారు. వాటి ఉల్లంఘనే తర్వాత 1969 ఉద్యమానికి కారణమైంది. ఈ హామీ ఉల్లంఘనగా భావించడం వల్లే 1969 ఉద్యమం వచ్చింది; 1957 చట్టం సెక్షన్ 3 ద్వారా నివాస అర్హత కొంతకాలం కొనసాగింది.

Correct: C — స్థానికేతరులు తప్పుడు ముల్కీ ధ్రువపత్రాలతో ఉద్యోగాలు పొందారని

స్థానికేతరులు తప్పుడు ముల్కీ ధ్రువపత్రాలతో ఉద్యోగాలు పొందారనే ఆరోపణలు 1969 ఉద్యమానికి దారితీశాయి. అంటే ఉద్యమం ముల్కీ నిబంధనల అమలులో లోపాల పైనే. కాబట్టి ఉద్యమం ముల్కీ నిబంధనలకు వ్యతిరేకం కాదు; నిబంధనల అమలును, ఉల్లంఘనలను సరిదిద్దాలని కోరింది. 1972లో ఆంధ్ర ప్రాంతం మాత్రం వాటి రద్దును కోరింది.

Correct: D — తెలంగాణలో నియమితులైన స్థానికేతర ఉద్యోగులను ఆంధ్ర ప్రాంతానికి బదిలీ చేయాలి

ఒప్పందం ప్రకారం ముల్కీ నిబంధనలకు విరుద్ధంగా తెలంగాణలో నియమితులైన స్థానికేతర ఉద్యోగులను ఆంధ్ర ప్రాంతానికి బదిలీ చేయాలి, ఖాళీ పోస్టులను తెలంగాణ స్థానికులతో భర్తీ చేయాలి, మిగులు నిధులు తెలంగాణ అభివృద్ధికే ఖర్చు చేయాలి. ప్రత్యేక రాష్ట్రం ఇందులో లేదు.

Correct: B — స్థానికేతర ఉద్యోగులు కోర్టుకు వెళ్లగా హైకోర్టు అమలును నిలిపివేసింది

స్థానికేతర ఉద్యోగులు కోర్టుకు వెళ్లగా హైకోర్టు జీవో 36 అమలును నిలిపివేసింది. తర్వాత సుప్రీంకోర్టు 1969లో 1957 చట్టంలోని సెక్షన్ 3 తెలంగాణకు వర్తించే మేరకు రాజ్యాంగ విరుద్ధమని తీర్పు ఇచ్చింది.

Correct: C — 1957 చట్టంలోని సెక్షన్ 3 తెలంగాణకు వర్తించే మేరకు రాజ్యాంగ విరుద్ధం

ఏవీఎస్ నరసింహారావు కేసులో 1957 చట్టంలోని సెక్షన్ 3 తెలంగాణకు వర్తించే మేరకు రాజ్యాంగ విరుద్ధమని సుప్రీంకోర్టు తీర్పు ఇచ్చింది; ఒక రాష్ట్రంలోని ఒక ప్రాంతానికే పరిమితం చేయడం సరికాదని భావించింది. ముల్కీ నిబంధనలు చెల్లుతాయన్న తీర్పు 1972లో వచ్చింది.

Correct: D — ప్రత్యేక రాష్ట్రం కాకుండా రక్షణలను బలోపేతం చేయడం

ఈ పథకం ప్రత్యేక రాష్ట్రం కాకుండా, ఉన్న రక్షణలను బలోపేతం చేయడానికి ఉద్దేశించింది. మిగులు నిధుల కమిటీ, ఉద్యోగ రక్షణల కమిటీ, తెలంగాణ ప్రాంతీయ కమిటీకి ఎక్కువ అధికారాలు, అదనపు నిధులు ఇందులో ఉన్నాయి.

Correct: A — సరిపోదని భావించి ప్రత్యేక రాష్ట్ర డిమాండ్ కొనసాగించారు

ఉద్యమ నాయకులు ఈ పథకాన్ని సరిపోదని భావించారు; ప్రత్యేక రాష్ట్ర డిమాండ్ కొనసాగింది. ఉద్యమం పూర్తిగా తగ్గింది 1971లో TPS కాంగ్రెస్‌లో విలీనమైన తర్వాతే. అందుకే 1969లోనే TPS ఉద్యమం కొనసాగి, 1971 ఎన్నికల్లో 14లో 10 స్థానాలు గెలుచుకుంది.

Correct: C — ముల్కీ నిబంధనలు ఇక అమల్లో లేవు

హైకోర్టు ఫుల్ బెంచ్ ముల్కీ నిబంధనలు ఇక అమల్లో లేవని తీర్పు ఇచ్చింది; దాన్ని అక్టోబర్ 1972లో సుప్రీంకోర్టు కొట్టివేసి నిబంధనలు చెల్లుబాటు అవుతాయని పేర్కొంది.

Correct: D — ముల్కీ నిబంధనలు రద్దు చేయాలి లేదా ప్రత్యేక ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఇవ్వాలి

జై ఆంధ్ర ఉద్యమకారులు ‘ముల్కీ నిబంధనలు అయినా రద్దు చేయాలి, లేదా ప్రత్యేక ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఇవ్వాలి’ అని డిమాండ్ చేశారు. ఈ ఉద్యమం ఆంధ్ర ప్రాంత ఉద్యోగులు, విద్యార్థుల అసంతృప్తి నుండి వచ్చింది.