ఆరు సూత్రాల పథకం & ముల్కీ తీర్పులు (Six Point Formula) · Practice MCQs

Correct: A — స్థానికుడు (Local)

‘ముల్కీ’ అంటే స్థానికుడు. హైదరాబాద్ రాష్ట్రంలో ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలు స్థానికులకే దక్కేలా నిజాం కాలంలో చేసిన నియమాలనే ముల్కీ నిబంధనలు అంటారు. అవి తెలంగాణ ఉద్యమంలో ఉద్యోగాల సమస్యకు కేంద్రంగా నిలిచాయి.

Correct: B — 1919

ముల్కీ నిబంధనలు 1919లో నిజాం (మీర్ ఉస్మాన్ అలీ ఖాన్) జారీ చేసిన ఫర్మాన్ ద్వారా అమల్లోకి వచ్చాయి. 1938 హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ ఏర్పాటు సంవత్సరం, 1952 నాన్-ముల్కీ ఉద్యమ సంవత్సరం కాబట్టి వాటితో కలపకూడదు.

Correct: C — 15 ఏళ్లు

హైదరాబాద్ రాష్ట్రంలో పుట్టినవారు లేదా కనీసం 15 ఏళ్లు అక్కడే నివసించి, తమ పాత ప్రాంతానికి తిరిగి వెళ్లే ఉద్దేశం లేనివారు ముల్కీలు. 4 విద్యా సంవత్సరాల చదువు అనేది 1975 ఉత్తర్వుల్లో ‘స్థానికుడి’ నిర్వచనం, ముల్కీ అర్హత కాదు.

Correct: D — జనవరి 1969

అఖిలపక్ష ఒప్పందం జనవరి 1969లో (సాధారణంగా 19 జనవరి 1969 అని చెబుతారు) ముఖ్యమంత్రి కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డి కాలంలో జరిగింది. ఏప్రిల్ 1969లో ఎనిమిది సూత్రాల పథకం, సెప్టెంబర్ 1973లో ఆరు సూత్రాల పథకం వచ్చాయి.

Correct: B — జీవో 36

అఖిలపక్ష ఒప్పందాన్ని అమలు చేయడానికి జనవరి 1969లో ప్రభుత్వం జీవో 36 జారీ చేసింది. జీవో 610 అనేది 1985లో ఎన్.టి. రామారావు ప్రభుత్వం ఇచ్చిన వేరే ఉత్తర్వు.

Correct: C — కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డి

1969 జనవరిలో ముఖ్యమంత్రి కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డి అన్ని పార్టీల నాయకులతో సమావేశం నిర్వహించారు. పి.వి. 1971లో, జలగం వెంగళరావు డిసెంబర్ 1973లో ముఖ్యమంత్రులయ్యారు; ఎన్.టి. రామారావు 1980లలో.

Correct: D — ప్రధానమంత్రి ఇందిరా గాంధీ

ఎనిమిది సూత్రాల పథకాన్ని ప్రధానమంత్రి ఇందిరా గాంధీ ఏప్రిల్ 1969లో పార్లమెంటులో ప్రకటించారు. ఉద్దేశం ప్రత్యేక రాష్ట్రం కాకుండా రక్షణలను బలోపేతం చేయడం. ముఖ్యమంత్రి బ్రహ్మానందరెడ్డి ఒప్పందం చేసింది జనవరిలో; కేంద్ర స్థాయిలో పథకాన్ని ప్రకటించింది ప్రధాని. చెన్నారెడ్డి TPS నాయకుడు, పి.వి. తర్వాతి ముఖ్యమంత్రి.

Correct: A — జస్టిస్ భార్గవ కమిటీ

ఎనిమిది సూత్రాల పథకం ఫలితంగా మిగులు నిధుల నిర్ధారణకు భార్గవ కమిటీ, ఉద్యోగ రక్షణలపై రాజ్యాంగ మార్గాలకు వాంఛూ కమిటీ ఏర్పడ్డాయి. గిర్‌గ్లానీ కమిషన్ 2001లో, శ్రీకృష్ణ కమిటీ 2010లో వచ్చాయి.

Correct: C — అక్టోబర్ 1972

అక్టోబర్ 1972లో సుప్రీంకోర్టు హైకోర్టు తీర్పును కొట్టివేసి ముల్కీ నిబంధనలు చెల్లుబాటు అవుతాయని పేర్కొంది. 1969లో ఏవీఎస్ నరసింహారావు కేసు తీర్పు వచ్చింది; అది 1957 చట్టంలోని సెక్షన్ 3కు సంబంధించినది.

Correct: D — జై ఆంధ్ర ఉద్యమం

ముల్కీ తీర్పుకు వ్యతిరేకంగా ఆంధ్ర ప్రాంతంలో ‘జై ఆంధ్ర’ ఉద్యమం (1972–73) మొదలైంది. నాన్-ముల్కీ ఉద్యమం 1952లో తెలంగాణలో జరిగింది; సకల జనుల సమ్మె 2011లో.