ఆర్య సమాజ్ & హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ (Arya Samaj & State Congress) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆర్య సమాజ్ & హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ (Arya Samaj & State Congress) (తెలంగాణలో సామాజిక-సాంస్కృతిక చైతన్యం (Socio-Cultural Awakening)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ ఏ సంవత్సరంలో స్థాపితమైంది?
A. 1921
B. 1930
C. 1938
D. 1946
Answer & explanation
Correct: C — 1938
హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ 1938లో స్థాపితమైంది; ఇది నిజాం పాలనపై మొదటి ప్రధాన రాజకీయ ఉద్యమం. 1921 ఆంధ్ర జనసంఘం, 1930 ఆంధ్ర మహాసభ; 1946 అనేది స్టేట్ కాంగ్రెస్ నిషేధం తొలగిన సంవత్సరం.
స్వామి రామానంద తీర్థ హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ తొలి అధ్యక్షుడు. బూర్గుల రామకృష్ణారావు, గోవిందరావు నానల్ ఈ సంస్థ ముఖ్య నాయకులు. వందేమాతరం రామచంద్రరావు ఆర్య సమాజ్ నాయకుడు.
నిజాం రాజ్యంలో రాజకీయ సంస్థలకు అనుమతి లేకపోవడంతో ప్రజలు సంఘటితం కావడానికి ఏ సంస్థ ఏర్పడింది?
A. హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్
B. ఆంధ్ర జనసంఘం
C. విజ్ఞాన చంద్రికా మండలి
D. జగన్ మిత్ర మండలి
Answer & explanation
Correct: A — హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్
రాజకీయ సంస్థలకు అనుమతి లేనందువల్ల ప్రజలను రాజకీయంగా సంఘటితం చేయడానికి హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ ఏర్పాటైంది. ఇతర సంస్థలు సాంస్కృతిక, సామాజిక స్వభావం కలవి.
Correct: B — బాధ్యతాయుత ప్రభుత్వం (Responsible Government)
స్టేట్ కాంగ్రెస్ లక్ష్యాలు బాధ్యతాయుత ప్రభుత్వం, పౌర హక్కులు, ప్రజాస్వామ్యం. రాచరిక వ్యవస్థ కొనసాగింపు దీనికి విరుద్ధం; వేదాల ప్రచారం ఆర్య సమాజ్ లక్ష్యం.
వందేమాతరం ఉద్యమం 1938లో హైదరాబాద్లోని ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయంలో జరిగింది. 1948 హైదరాబాద్ విలీన సంవత్సరం; 1901 ఆంధ్ర భాషా నిలయం స్థాపన సంవత్సరం. అదే సంవత్సరం స్టేట్ కాంగ్రెస్ స్థాపన, ఆర్య సమాజ్ సత్యాగ్రహం కూడా జరిగాయి కాబట్టి 1938 నిజాం వ్యతిరేక ఉద్యమాల కీలక సంవత్సరం.
ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయ విద్యార్థులు వందేమాతరం గీతాన్ని పాడినందుకు చర్యలు తీసుకోవడంతో ఉద్యమం మొదలైంది. నాగపూర్ అనేది బహిష్కరించబడిన విద్యార్థులు తర్వాత చదువు కొనసాగించిన ప్రాంతం.
వందేమాతరం ఉద్యమంలో విద్యార్థులు చేసిన నిరసన రూపం ఏది?
A. తరగతుల బహిష్కరణ (స్ట్రైక్)
B. నిరాహార దీక్ష మాత్రమే
C. సాయుధ దాడి
D. ఉద్యోగాల బహిష్కరణ
Answer & explanation
Correct: A — తరగతుల బహిష్కరణ (స్ట్రైక్)
విద్యార్థులు తరగతులను బహిష్కరించి (strike) నిరసన ప్రదర్శనలు చేశారు. ప్రభుత్వం వందలాది మంది విద్యార్థులను విశ్వవిద్యాలయం నుండి బహిష్కరించింది. సాయుధ దాడి వంటిది జరగలేదు.
Correct: B — హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ తొలి అధ్యక్షుడు
స్వామి రామానంద తీర్థ (1903–1972) హైదరాబాద్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ తొలి అధ్యక్షుడు, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు. ఆంధ్ర మహాసభ మొదటి అధ్యక్షుడు సురవరం; హైదరాబాద్ తొలి సీఎం బూర్గుల; గోల్కొండ పత్రిక సంపాదకుడు సురవరం.
ఆపరేషన్ పోలో 1948 సెప్టెంబర్ 13–17 మధ్య జరిగింది; ఆ తర్వాత నిజాం లొంగిపోయాడు. 1947 ఆగస్టు 15న భారత్ స్వతంత్రమైంది; 1947 నవంబర్లో యథాతథ ఒప్పందం కుదిరింది.
ఖాసిం రజ్వీ నాయకత్వంలోని రజాకార్లు స్టేట్ కాంగ్రెస్ కార్యకర్తలపై దౌర్జన్యాలు చేశారు. షోయబుల్లా ఖాన్ ఇమ్రోజ్ ఉర్దూ పత్రిక సంపాదకుడు, రజాకార్ల చేతిలో హత్యకు గురయ్యాడు.