అసఫ్జాహీ వంశ స్థాపన – నిజాం-ఉల్-ముల్క్ (Origin of the Asaf Jahi Dynasty)
Free practice MCQs with answers and explanations for అసఫ్జాహీ వంశ స్థాపన – నిజాం-ఉల్-ముల్క్ (Origin of the Asaf Jahi Dynasty) in అసఫ్జాహీ వంశం – నిజాంలు (Nizams of Hyderabad). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
అసఫ్జాహీ వంశ స్థాపకుడు, నిజాం-ఉల్-ముల్క్ అసలు పేరు ఏమిటి?
A. మీర్ కమరుద్దీన్ ఖాన్
B. మీర్ మహబూబ్ అలీఖాన్
C. మీర్ ఉస్మాన్ అలీఖాన్
D. సలాబత్ జంగ్
Answer & explanation
Correct: A — మీర్ కమరుద్దీన్ ఖాన్
అసఫ్జాహీ వంశ స్థాపకుడు మీర్ కమరుద్దీన్ ఖాన్ (చిన్ ఖిలిచ్ ఖాన్ అనే బిరుదు కూడా ఉంది); ఆయనే నిజాం-ఉల్-ముల్క్. మహబూబ్ అలీఖాన్ ఆరవ, ఉస్మాన్ అలీఖాన్ ఏడవ నిజాంలు; సలాబత్ జంగ్ వారసత్వ పోరాట కాలపు పాలకుడు.
అసఫ్జాహీ వంశం 1724లో స్థాపించబడింది; అదే సంవత్సరం షకర్ ఖేడా యుద్ధం జరిగింది. 1748 నిజాం-ఉల్-ముల్క్ మరణ సంవత్సరం; 1763లో రెండవ నిజాం రాజధానిని హైదరాబాద్కు మార్చాడు.
1724 షకర్ ఖేడా యుద్ధంలో నిజాం-ఉల్-ముల్క్ ఎవరిని ఓడించాడు?
A. నాసిర్ జంగ్
B. ముజఫర్ జంగ్
C. ముబారిజ్ ఖాన్
D. తుర్రేబాజ్ ఖాన్
Answer & explanation
Correct: C — ముబారిజ్ ఖాన్
షకర్ ఖేడా యుద్ధంలో (1724) ముబారిజ్ ఖాన్ను ఓడించి నిజాం-ఉల్-ముల్క్ దక్కన్పై పట్టు సాధించాడు. నాసిర్ జంగ్, ముజఫర్ జంగ్ వారసత్వ పోరాట కాలపు పాలకులు; తుర్రేబాజ్ ఖాన్ 1857 రెసిడెన్సీ దాడి నాయకుడు.
నిజాం-ఉల్-ముల్క్ అంటే "దేశ పాలనా నిర్వాహకుడు"; ఈ బిరుదు నుండే "నిజాం" అనే పదం వచ్చింది. యుద్ధ విజేత, ధర్మ పరిరక్షకుడు, సైన్య నాయకుడు ఈ పదానికి అర్థాలు కావు.
నిజాం-ఉల్-ముల్క్కు "అసఫ్జా" బిరుదు ఇచ్చిన మొఘల్ చక్రవర్తి ఎవరు?
A. ఔరంగజేబు
B. మహమ్మద్ షా
C. బహదూర్ షా
D. అక్బర్
Answer & explanation
Correct: B — మహమ్మద్ షా
మొఘల్ చక్రవర్తి మహమ్మద్ షా ఆయనకు "అసఫ్జా" బిరుదు ఇచ్చాడు; అందుకే వంశానికి "అసఫ్జాహీ" అనే పేరు వచ్చింది. ఔరంగజేబు, అక్బర్ ముందటి చక్రవర్తులు. బహదూర్ షా ఈ బిరుదుతో సంబంధం లేనివాడు.
తొలి రాజధాని ఔరంగాబాద్; తరువాత హైదరాబాద్ను రాజధానిగా చేశారు (1763లో రెండవ నిజాం అలీఖాన్). గోల్కొండ కుతుబ్ షాహీల రాజధాని; వరంగల్ కాకతీయుల రాజధాని. హైదరాబాద్ను రాజధానిగా చేసింది రెండవ నిజాం (1763).
నిజాం-ఉల్-ముల్క్ 1748లో మరణించాడు; ఆ తరువాత కొంతకాలం వారసత్వ పోరాటం జరిగింది. 1724 వంశ స్థాపన; 1762 రెండవ నిజాం పాలన ఆరంభం; 1803 ఆయన పాలన అంతం (సికందర్ జా ఆరంభం).
అసఫ్జాహీ వంశ స్థాపనపై కింది ప్రవచనాలను పరిశీలించండి. 1) వంశ స్థాపన 1724లో జరిగింది. 2) షకర్ ఖేడా యుద్ధం 1724లో జరిగింది. 3) "అసఫ్జా" బిరుదును ఔరంగజేబు ఇచ్చాడు. సరైనవి?
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 2 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: C — 1, 2 మాత్రమే
1, 2 సరైనవి. 3 తప్పు: "అసఫ్జా" బిరుదును మొఘల్ చక్రవర్తి మహమ్మద్ షా ఇచ్చాడు. కాబట్టి సమాధానం 1, 2 మాత్రమే. ఈ రెండూ ఒకే సంవత్సరంలో (1724) జరగడం వల్ల వంశ స్థాపనకు షకర్ ఖేడా విజయమే పునాది అయింది.
నిజాం-ఉల్-ముల్క్ గురించి కింది వాటిలో సరికానిది ఏది?
A. అసలు పేరు మీర్ కమరుద్దీన్ ఖాన్
B. 1748లో మరణించాడు
C. మొఘల్ సామ్రాజ్య సేనాని
D. తొలి రాజధాని హైదరాబాద్
Answer & explanation
Correct: D — తొలి రాజధాని హైదరాబాద్
తొలి రాజధాని ఔరంగాబాద్; తరువాత హైదరాబాద్ను రాజధానిగా చేశారు. మిగిలిన వాక్యాలు నోట్స్కు అనుగుణంగా సరైనవి. హైదరాబాద్కు రాజధాని మార్చింది రెండవ నిజాం (1763).
ఈ సంఘటనలను కాలక్రమంలో అమర్చండి: A) నిజాం-ఉల్-ముల్క్ మరణం B) షకర్ ఖేడా యుద్ధం C) రాజధాని ఔరంగాబాద్ నుండి హైదరాబాద్కు మార్పు
A. B, A, C
B. A, B, C
C. B, C, A
D. C, B, A
Answer & explanation
Correct: A — B, A, C
షకర్ ఖేడా యుద్ధం 1724, నిజాం-ఉల్-ముల్క్ మరణం 1748, రాజధాని హైదరాబాద్కు మార్పు 1763. కాబట్టి క్రమం B, A, C. 1724 – 1748 – 1763 సంవత్సరాలను వరుసగా గుర్తుంచుకుంటే రాజధాని మార్పు (రెండవ నిజాం కాలంలో) కూడా సులభంగా గుర్తుంటుంది.