ఉష్ణ వ్యాకోచం (Thermal Expansion)

Correct: A — ఉష్ణ వ్యాకోచం

వేసవిలో వేడికి ఇనుప పట్టాలు వ్యాకోచిస్తాయి. ఖాళీలు లేకపోతే అవి వంగిపోయే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే పట్టాల మధ్య చిన్న ఖాళీలు వదులుతారు. వంతెనలకు విస్తరణ జాయింట్లు పెట్టడానికి కూడా ఇదే కారణం.

Correct: B — 4°C

నీటి సాంద్రత 4°C వద్ద అత్యధికం (1000 kg/m³). 0°C వద్ద మంచుగా మారినప్పుడు సాంద్రత తగ్గుతుంది కాబట్టి మంచు నీటిపై తేలుతుంది. 100°C వద్ద నీరు వ్యాకోచించి సాంద్రత ఇంకా తగ్గుతుంది. కాబట్టి అత్యధిక సాంద్రత బిందువు 4°C.

Correct: C — థర్మోస్టాట్

ద్వి-లోహపు పట్టీలో రెండు లోహాలు అతికించి ఉంటాయి; వేడి చేస్తే అవి వేర్వేరుగా వ్యాకోచించి పట్టీ వంగుతుంది. ఈ ధర్మాన్ని థర్మోస్టాట్లు, ఇస్త్రీ పెట్టెలు, ఫైర్ అలారంలలో ఉష్ణోగ్రతను నియంత్రించడానికి వాడతారు. బేరోమీటర్ పీడనం, అమ్మీటర్ విద్యుత్ ప్రవాహం కొలుస్తాయి.

Correct: D — వాయువులు

వాయు అణువుల మధ్య బంధాలు చాలా బలహీనం కాబట్టి వాయువులు అత్యధికంగా వ్యాకోచిస్తాయి. ద్రవాలు ఘనాల కంటే ఎక్కువగా, వాయువుల కంటే తక్కువగా వ్యాకోచిస్తాయి. అందుకే థర్మామీటర్లలో ద్రవాన్ని వాడతారు, ఘనం వ్యాకోచం చాలా తక్కువ.

Correct: A — నీరు సంకోచిస్తుంది

0°C నుండి 4°C వరకు నీరు వేడి చేస్తే అసాధారణంగా సంకోచిస్తుంది, సాంద్రత పెరుగుతుంది. 4°C తర్వాత మాత్రమే సాధారణ పదార్థంలా వ్యాకోచిస్తుంది. ఈ అసాధారణ ధర్మం వల్ల చలికాలంలో సరస్సుల లోపల నీరు ద్రవంగానే ఉంటుంది.

Correct: B — వేడికి రింగ్ వ్యాకోచించి తొడగడం సులభమై, చల్లారాక సంకోచించి చక్రాన్ని బిగుతుగా పట్టుకుంటుంది

ఇనుప రింగ్ వ్యాసం చక్రం కంటే కొద్దిగా చిన్నగా చేస్తారు. వేడి చేసినప్పుడు అది వ్యాకోచించి చక్రంపై సులభంగా కూర్చుంటుంది. చల్లారాక సంకోచించి చక్రాన్ని గట్టిగా పట్టుకుంటుంది. వేడి చేస్తే సంకోచించదు; ద్రవ్యరాశి కూడా మారదు.

Correct: C — దాని ఉష్ణ వ్యాకోచం చాలా తక్కువ

సాధారణ గాజులో వేడి నీరు పోస్తే లోపలి పొర వేగంగా వ్యాకోచించి, బయటి పొర అలాగే ఉండటంతో అసమాన వ్యాకోచం వల్ల పగులుతుంది. పైరెక్స్ గాజు వ్యాకోచం తక్కువ కాబట్టి ఆ ఒత్తిడి చిన్నగా ఉండి పగలదు. విశిష్టోష్ణం, సాంద్రత ఇక్కడ కారణాలు కావు.

Correct: D — 4°C వద్ద నీటి సాంద్రత అత్యధికం కాబట్టి ఆ నీరు అడుగుకు చేరుతుంది, పైన మాత్రమే మంచు ఏర్పడుతుంది

చల్లబడే పై నీరు 4°C వరకు సాంద్రత పెరిగి కిందికి మునుగుతుంది. అడుగున 4°C నీరు చేరి నిల్వ ఉంటుంది, పైన 0°C నీరు గడ్డకట్టి మంచు పొరగా తేలుతుంది. మంచు నీటికంటే తేలిక; ఆ మంచు పొర లోపలి నీటికి నిరోధకంగా పనిచేసి జలచరాలను కాపాడుతుంది.

Correct: A — కర్పూరం గాలిలో క్రమంగా మాయమవడం

కర్పూరం ఘన స్థితి నుండి నేరుగా వాయువుగా మారడం ఉత్పతనం (స్థితి మార్పు), ఉష్ణ వ్యాకోచం కాదు. మిగతా మూడూ వేడికి పదార్థాల పొడవు పెరగడం వల్ల ఏర్పడే ఏర్పాట్లు, ప్రభావాలు. వేసవిలో తీగలు పొడవు పెరిగి సహజంగా వేలాడతాయి.