భారత అణు కార్యక్రమం (Nuclear Programme) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భారత అణు కార్యక్రమం (Nuclear Programme) (రక్షణ సాంకేతికత (Defence Technology)). Tap an option to check instantly · page 3 of 6.
Q21Moderate
అణుశక్తి స్థాపన ట్రాంబే (AEET) పేరును భాభా అణు పరిశోధన కేంద్రం (BARC) గా ఏ సంవత్సరంలో మార్చారు?
A. 1967
B. 1954
C. 1966
D. 1971
Answer & explanation
Correct: A — 1967
AEET 1954లో ఏర్పడింది; భాభా 1966లో మరణించిన తర్వాత, 1967లో ఆయన పేరు మీదుగా BARC గా పేరు మార్చారు. 1954 అనేది AEET, DAE ఏర్పడిన సంవత్సరం; 1971 IGCAR ప్రారంభ సంవత్సరం. 1966 భాభా మరణ సంవత్సరం, పేరు మార్పు కాదు.
ఫాస్ట్ బ్రీడర్ రియాక్టర్లపై పరిశోధన జరిపే ఇందిరా గాంధీ పరమాణు పరిశోధన కేంద్రం (IGCAR) ఎక్కడ ఉంది?
A. ట్రాంబే, మహారాష్ట్ర
B. కల్పాక్కం, తమిళనాడు
C. ఇండోర్, మధ్యప్రదేశ్
D. కోల్కతా, పశ్చిమ బెంగాల్
Answer & explanation
Correct: B — కల్పాక్కం, తమిళనాడు
IGCAR కల్పాక్కంలో 1971లో ప్రారంభమైంది, ఫాస్ట్ బ్రీడర్ రియాక్టర్ల పరిశోధన దీని ముఖ్య లక్ష్యం. ట్రాంబేలో BARC, ఇండోర్లో RRCAT, కోల్కతాలో VECC ఉన్నాయి. PFBR నిర్మాణం కూడా కల్పాక్కంలోనే జరుగుతోంది.
మూడు దశల కార్యక్రమంలో మొదటి దశ PHWR రియాక్టర్ల ఉప ఉత్పత్తిగా వచ్చి రెండో దశలో ఇంధనంగా వాడే పదార్థం ఏది?
A. యురేనియం-233
B. థోరియం-232
C. ప్లూటోనియం-239
D. డ్యూటెరియం
Answer & explanation
Correct: C — ప్లూటోనియం-239
PHWR లో యురేనియం-238 న్యూట్రాన్లను గ్రహించి ప్లూటోనియం-239 గా మారుతుంది; దాన్ని ఫాస్ట్ బ్రీడర్ రియాక్టర్లలో వాడతారు. యురేనియం-233 మూడో దశ ఇంధనం, థోరియం-232 దాని మూల పదార్థం. డ్యూటెరియం భారజలంలో ఉండే మోడరేటర్ మూలకం, ఇంధనం కాదు.
ప్రోటోటైప్ ఫాస్ట్ బ్రీడర్ రియాక్టర్ (PFBR) నిర్మాణం కోసం ఏర్పడిన సంస్థ ఏది?
A. NPCIL
B. UCIL
C. ECIL
D. భవిని (BHAVINI)
Answer & explanation
Correct: D — భవిని (BHAVINI)
భారతీయ నాభికీయ విద్యుత్ నిగమ్ లిమిటెడ్ (భవిని) కల్పాక్కంలో ఫాస్ట్ రియాక్టర్ల నిర్మాణం కోసం ఏర్పడింది. NPCIL పౌర అణు విద్యుత్ కేంద్రాలను నిర్వహిస్తుంది, UCIL యురేనియం గనులు, ECIL ఎలక్ట్రానిక్స్ రంగంలో పనిచేస్తాయి.
A. వాడిన ఇంధనం కంటే ఎక్కువ ఇంధనాన్ని ఉత్పత్తి చేస్తాయి
B. భారజలాన్ని మాత్రమే ఇంధనంగా వాడతాయి
C. విద్యుత్తును అసలు ఉత్పత్తి చేయవు
D. సహజ థోరియంతో మాత్రమే నడుస్తాయి
Answer & explanation
Correct: A — వాడిన ఇంధనం కంటే ఎక్కువ ఇంధనాన్ని ఉత్పత్తి చేస్తాయి
FBR లు ప్లూటోనియంతో నడుస్తూ యురేనియం-238 ను ప్లూటోనియంగా మార్చడం వల్ల వినియోగించిన దానికంటే ఎక్కువ ఇంధనం తయారవుతుంది. భారజలం మొదటి దశలో మోడరేటర్గా వాడతారు, ఇంధనంగా కాదు. థోరియం ఆధారిత ఇంధన చక్రం మూడో దశలో ఉంటుంది, FBR లు విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేస్తాయి.
సైరస్ (CIRUS) పరిశోధన రియాక్టర్ ఏ దేశ సహకారంతో నిర్మించారు?
A. రష్యా
B. కెనడా
C. ఫ్రాన్స్
D. చైనా
Answer & explanation
Correct: B — కెనడా
సైరస్ 1960లో కెనడా సహకారంతో నిర్మితమైంది (భారజలం అమెరికా సరఫరా చేసింది); తర్వాత దీని కార్యకలాపాలు నిలిపివేశారు. రష్యా సహకారం కూడంకుళంలో కనిపిస్తుంది, ధ్రువ మాత్రం పూర్తిగా స్వదేశీ. చైనా, ఫ్రాన్స్లతో ఈ రియాక్టర్కు సంబంధం లేదు.
కల్పాక్కంలోని కామినీ (KAMINI) పరిశోధన రియాక్టర్ ఏ ఇంధనంతో పనిచేస్తుంది?
A. ప్లూటోనియం-239
B. సహజ యురేనియం
C. యురేనియం-233
D. యురేనియం-235 అధికంగా
Answer & explanation
Correct: C — యురేనియం-233
కామినీ యురేనియం-233 ఇంధన రియాక్టర్, ఈ రకంలో ప్రపంచంలో ప్రత్యేకమైనదిగా చెప్పబడింది. పూర్ణిమ ప్లూటోనియం ఇంధనంతో పనిచేసింది. సహజ యురేనియం, భారజలం ధ్రువలో వాడతారు. U-233 థోరియం చక్రంతో ముడిపడి ఉంటుంది.
తారాపూర్ అణు విద్యుత్ కేంద్రం ఏ రకం రియాక్టర్, ఏ దేశ సహకారంతో నిర్మితమైంది?
A. CANDU, కెనడా
B. VVER, రష్యా
C. PHWR, ఫ్రాన్స్
D. బాయిలింగ్ వాటర్ రియాక్టర్ (BWR), అమెరికా
Answer & explanation
Correct: D — బాయిలింగ్ వాటర్ రియాక్టర్ (BWR), అమెరికా
తారాపూర్ 1969లో అమెరికా సహకారంతో నిర్మించిన BWR రకం కేంద్రం. CANDU రకం రావత్భాటలో కెనడా సహకారంతో, VVER కూడంకుళంలో రష్యా సహకారంతో ఉన్నాయి. జైతాపూర్ను ఫ్రాన్స్ సహకారంతో ప్రతిపాదించారు.
కెనడా సహకారంతో CANDU రకం రియాక్టర్లు ఏర్పాటు చేసిన రావత్భాట అణు విద్యుత్ కేంద్రం ఏ రాష్ట్రంలో ఉంది?
A. రాజస్థాన్
B. గుజరాత్
C. మహారాష్ట్ర
D. కర్ణాటక
Answer & explanation
Correct: A — రాజస్థాన్
రావత్భాట (RAPS) రాజస్థాన్లో ఉంది. గుజరాత్లో కాక్రాపార్, మహారాష్ట్రలో తారాపూర్ (జైతాపూర్ ప్రతిపాదితం), కర్ణాటకలో కైగా ఉన్నాయి. కాబట్టి కెనడా + CANDU అంటే రావత్భాట అని గుర్తుంచుకోవాలి.
శ్రీకాకుళం జిల్లా (ఆంధ్రప్రదేశ్) లో ప్రతిపాదించిన అణు విద్యుత్ కేంద్రం ఏది?
A. జైతాపూర్
B. కొవ్వాడ
C. మిఠీ విర్డీ
D. కూడంకుళం
Answer & explanation
Correct: B — కొవ్వాడ
కొవ్వాడ శ్రీకాకుళం జిల్లాలో ప్రతిపాదిత అణు కేంద్రం (అమెరికా సహకారంతో). జైతాపూర్ మహారాష్ట్రలో (ఫ్రాన్స్ సహకారం), మిఠీ విర్డీ గుజరాత్లో ప్రతిపాదితాలు, కూడంకుళం తమిళనాడులో ఇప్పటికే పనిచేస్తోంది.