భారత అణు సిద్ధాంతం – మొదట ఉపయోగించం, అణు త్రికోణం (Nuclear Doctrine and Triad)
Free practice MCQs with answers and explanations for భారత అణు సిద్ధాంతం – మొదట ఉపయోగించం, అణు త్రికోణం (Nuclear Doctrine and Triad) in భారత అణు కార్యక్రమం (Nuclear Programme). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
భారత అణు సిద్ధాంతంలోని ప్రధాన సూత్రం ఏది?
A. మొదట ఉపయోగించం (No First Use)
B. మొదట దాడి చేసే హక్కు
C. అణ్వస్త్రాల పరిమితి లేని సేకరణ
D. అణ్వస్త్రాల నిషేధానికి సంపూర్ణ వ్యతిరేకత
Answer & explanation
Correct: A — మొదట ఉపయోగించం (No First Use)
భారత్ అణ్వస్త్రాలను నిరోధం (deterrence) కోసమే ఉంచుతుంది; ప్రధాన సూత్రం మొదట ఉపయోగించం (NFU), దానికి తోడు విశ్వసనీయమైన కనీస నిరోధం. దాడి కోసం అణ్వస్త్రాలను వాడే విధానం భారత సిద్ధాంతంలో లేదు. ఈ సిద్ధాంతాన్ని 2003లో అధికారికంగా ప్రకటించారు.
అణు కమాండ్ అథారిటీ (NCA) లోని రాజకీయ మండలికి నాయకత్వం వహించేది ఎవరు?
A. రాష్ట్రపతి
B. ప్రధానమంత్రి
C. రక్షణ మంత్రి
D. జాతీయ భద్రతా సలహాదారు
Answer & explanation
Correct: B — ప్రధానమంత్రి
అణ్వస్త్ర ప్రయోగ నిర్ణయం ప్రధానమంత్రి నాయకత్వంలోని రాజకీయ మండలి తీసుకుంటుంది. జాతీయ భద్రతా సలహాదారు కార్యనిర్వాహక మండలికి అధిపతి, అంటే నిర్ణయాలను అమలు చేసే వైపు ఉంటారు. రక్షణ మంత్రి, రాష్ట్రపతి ఈ మండలికి అధిపతులు కారు.
భారత అణు సిద్ధాంతాన్ని 2003 జనవరిలో అధికారికంగా ఆమోదించిన సంస్థ ఏది?
A. భద్రతా వ్యవహారాల కేబినెట్ కమిటీ (CCS)
B. జాతీయ భద్రతా సలహా మండలి (NSAB)
C. పార్లమెంటు
D. అణుశక్తి నియంత్రణ మండలి (AERB)
Answer & explanation
Correct: A — భద్రతా వ్యవహారాల కేబినెట్ కమిటీ (CCS)
1999లో NSAB ముసాయిదా సిద్ధం చేయగా, 2003 జనవరిలో భద్రతా వ్యవహారాల కేబినెట్ కమిటీ దాన్ని అధికారికంగా ఆమోదించింది. AERB అణు భద్రతా నియంత్రణ సంస్థ (1983), సిద్ధాంత రూపకల్పనతో దానికి సంబంధం లేదు.
అణ్వస్త్రాలను నిర్వహించే వ్యూహాత్మక దళాల కమాండ్ (SFC) ఏ సంవత్సరంలో ఏర్పడింది?
A. 1974
B. 2003
C. 1998
D. 2010
Answer & explanation
Correct: B — 2003
వ్యూహాత్మక దళాల కమాండ్ 2003లో, అణు సిద్ధాంతం అధికారికంగా ప్రకటించిన సంవత్సరంలోనే ఏర్పడింది. 1974, 1998 పరీక్ష సంవత్సరాలు; SFC కి పరీక్షలతో నేరుగా సంబంధం లేదు. ఇది అణ్వస్త్ర నిర్వహణ సైనిక వ్యవస్థ.
కింది వాటిలో భారత అణు సిద్ధాంతంలో భాగం కానిది ఏది?
A. మొదట ఉపయోగించం (No First Use)
B. విశ్వసనీయమైన కనీస నిరోధం
C. అణ్వస్త్ర రహిత దేశాలపై ముందస్తు అణు దాడి చేయడం
D. భారత్‌పై అణు దాడి జరిగితే భారీ ప్రతీకార దాడి
Answer & explanation
Correct: C — అణ్వస్త్ర రహిత దేశాలపై ముందస్తు అణు దాడి చేయడం
భారత సిద్ధాంతం ప్రకారం అణ్వస్త్ర రహిత దేశాలపై అణు దాడి చేయరు, కాబట్టి అలాంటి ముందస్తు దాడి సిద్ధాంతంలో భాగం కాదు. NFU, విశ్వసనీయమైన కనీస నిరోధం, భారీ ప్రతీకారం మూడూ సిద్ధాంతం యొక్క ప్రధాన సూత్రాలు.
అణు త్రికోణం (Nuclear Triad) కు సంబంధించి సరైన జత ఏది?
A. పృథ్వి – సముద్ర ఆధారిత సామర్థ్యం
B. యుద్ధ విమానాలు – భూమి ఆధారిత సామర్థ్యం
C. వ్యూహాత్మక దళాల కమాండ్ – 1999లో ఏర్పాటు
D. INS అరిహంత్ – సముద్ర ఆధారిత అణు సామర్థ్యం
Answer & explanation
Correct: D — INS అరిహంత్ – సముద్ర ఆధారిత అణు సామర్థ్యం
అణు త్రికోణంలో సముద్ర భాగం INS అరిహంత్ (INS అరిఘాత్ కూడా). అగ్ని, పృథ్వి భూమి ఆధారిత, యుద్ధ విమానాలు గగన ఆధారిత సామర్థ్యాలు. SFC 2003లో ఏర్పడింది, 1999లో NSAB ముసాయిదా మాత్రమే విడుదలైంది.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి. (1) 1999లో NSAB ముసాయిదా విడుదలైంది. (2) 2003 జనవరిలో భద్రతా వ్యవహారాల కేబినెట్ కమిటీ సిద్ధాంతాన్ని ఆమోదించింది. (3) NCA కార్యనిర్వాహక మండలికి జాతీయ భద్రతా సలహాదారు అధిపతి. (4) NCA రాజకీయ మండలికి రక్షణ మంత్రి అధిపతి. సరైనవి ఏవి?
A. (1), (2), (3) మాత్రమే
B. (1), (2), (4) మాత్రమే
C. (2), (3), (4) మాత్రమే
D. (1) మరియు (4) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — (1), (2), (3) మాత్రమే
ముసాయిదా 1999, ఆమోదం 2003 జనవరి, కార్యనిర్వాహక మండలికి NSA అధిపతి – ఈ మూడూ సరైనవి. రాజకీయ మండలికి నాయకత్వం ప్రధానమంత్రిది, రక్షణ మంత్రి కాదు, కాబట్టి (4) తప్పు.