పదార్థ స్థితులు & స్థితి మార్పులు (States of Matter)
Free practice MCQs with answers and explanations for పదార్థ స్థితులు & స్థితి మార్పులు (States of Matter) in పదార్థం, పరమాణువులు & అణువులు (Matter & Atoms). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
పదార్థం యొక్క నాల్గవ స్థితి అని దేనిని పిలుస్తారు?
A. ప్లాస్మా (Plasma)
B. బోస్–ఐన్స్టీన్ ఘనీభవనం
C. ద్రవం
D. వాయువు
Answer & explanation
Correct: A — ప్లాస్మా (Plasma)
అయనీకరణం చెందిన వాయువైన ప్లాస్మాను పదార్థం యొక్క నాల్గవ స్థితి అంటారు; సూర్యుడు, నక్షత్రాలు, ట్యూబ్లైట్లలో ఇది ఉంటుంది. బోస్–ఐన్స్టీన్ ఘనీభవనం (BEC) ఐదవ స్థితి; ఘన, ద్రవ, వాయు స్థితులు మొదటి మూడు.
ఘన పదార్థం ద్రవ స్థితి గుండా వెళ్లకుండా నేరుగా వాయువుగా మారే ప్రక్రియను ఏమంటారు?
A. ద్రవీభవనం
B. ఉత్పతనం (Sublimation)
C. ఘనీభవనం
D. సాంద్రీకరణం
Answer & explanation
Correct: B — ఉత్పతనం (Sublimation)
ఘనం నేరుగా వాయువుగా మారడం ఉత్పతనం; కర్పూరం, నాఫ్తలీన్, అమ్మోనియం క్లోరైడ్, పొడి మంచు దీనికి ఉదాహరణలు. ద్రవీభవనం ఘనం నుండి ద్రవంగా మారడం, ఘనీభవనం ద్రవం నుండి ఘనంగా మారడం, సాంద్రీకరణం వాయువు నుండి ద్రవంగా మారడం.
సాధారణ పీడనం వద్ద నీరు ఎన్ని కెల్విన్ల (K) వద్ద మరుగుతుంది?
A. 273 K
B. 100 K
C. 373 K
D. 473 K
Answer & explanation
Correct: C — 373 K
నీరు 100°C వద్ద మరుగుతుంది; K = °C + 273 కాబట్టి 100 + 273 = 373 K. 273 K మంచు కరిగే (ద్రవీభవన) బిందువు, అంటే 0°C. పరీక్షల్లో నీటి ఘనీభవన/ద్రవీభవన బిందువు 273 K, మరుగు స్థానం 373 K అనే రెండు విలువలను కలిపి గుర్తుంచుకోవాలి; 100 K లేదా 473 K అనేవి నీటికి సంబంధించిన స్థాన బిందువులు కావు.
బోస్–ఐన్స్టీన్ ఘనీభవనం (BEC) పేరులో 'బోస్' అంటే ఏ భారతీయ శాస్త్రవేత్త?
A. జగదీశ్ చంద్ర బోస్
B. సుభాష్ చంద్ర బోస్
C. హోమీ భాభా
D. సత్యేంద్రనాథ్ బోస్
Answer & explanation
Correct: D — సత్యేంద్రనాథ్ బోస్
BEC అతి తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద ఏర్పడే పదార్థం యొక్క ఐదవ స్థితి; ఇది సత్యేంద్రనాథ్ బోస్, ఐన్స్టీన్ పేర్ల మీద వచ్చింది. జగదీశ్ చంద్ర బోస్ మొక్కలపై పరిశోధనలు చేసిన శాస్త్రవేత్త, సుభాష్ చంద్ర బోస్ స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు.
K = °C + 273 కాబట్టి 27 + 273 = 300 K. 246 K అంటే 27 − 273 అని తప్పుగా చేయడం; 373 K నీటి మరుగు స్థానం. కెల్విన్ స్కేల్లో ఋణ విలువలు ఉండవు, అందుకే 273 కలపాలి తప్ప తీసివేయకూడదు; సెల్సియస్ నుండి కెల్విన్కు మార్చే ప్రశ్నలు తరచూ వస్తాయి.
B. నిర్దిష్ట ఘనపరిమాణం ఉంటుంది కానీ ఆకారం పాత్రను బట్టి మారుతుంది
C. ఆకారం, ఘనపరిమాణం రెండూ ఉండవు
D. కణాలు చాలా దూరంగా ఉంటాయి
Answer & explanation
Correct: B — నిర్దిష్ట ఘనపరిమాణం ఉంటుంది కానీ ఆకారం పాత్రను బట్టి మారుతుంది
ద్రవాలకు ఘనపరిమాణం స్థిరంగా ఉంటుంది కానీ వాటి ఆకారం పాత్రను బట్టి మారుతుంది. ఘనాలకు ఆకారం, ఘనపరిమాణం రెండూ ఉంటాయి; వాయువులకు రెండూ ఉండవు. ఈ లక్షణం వల్లే నీటిని గ్లాసులో పోస్తే గ్లాసు ఆకారం తీసుకుంటుంది కానీ దాని ఘనపరిమాణం మారదు.
సూర్యుడు, నక్షత్రాలు, ట్యూబ్లైట్లలో పదార్థం ప్లాస్మా స్థితిలో ఉంటుంది. మంచు గడ్డ, ఇనుప ముక్క, గాజు సీసా ఘన స్థితికి ఉదాహరణలు. ప్లాస్మా స్థితిలో పదార్థం అయనీకరణం చెంది ఉంటుంది; ఘనాలైన మంచు, ఇనుము, గాజు ఈ స్థితిలో ఉండవు.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
(i) ప్లాస్మా అయనీకరణం చెందిన వాయువు.
(ii) BEC ఐదవ స్థితి.
(iii) ఉత్పతనంలో ద్రవ స్థితి గుండా వెళ్లి ఘనం వాయువుగా మారుతుంది.
సరైన వాక్యాలు ఏవి?
A. (i) మరియు (ii) మాత్రమే
B. (ii) మరియు (iii) మాత్రమే
C. (i) మరియు (iii) మాత్రమే
D. (i), (ii), (iii) అన్నీ
Answer & explanation
Correct: A — (i) మరియు (ii) మాత్రమే
(i), (ii) సరైనవి. (iii) తప్పు: ఉత్పతనంలో ఘనం ద్రవ స్థితి గుండా వెళ్లకుండా నేరుగా వాయువుగా మారుతుంది. ప్లాస్మా సూర్యుడిలో, BEC అతి శీతల పరిస్థితుల్లో ఏర్పడతాయి; ఉత్పతనం, ద్రవీభవనం, బాష్పీభవనం వంటి స్థితి మార్పులను జాగ్రత్తగా వేరు చేయాలి.
కింది వాటిలో ఉత్పతనం (Sublimation) చెందని పదార్థం ఏది?
A. కర్పూరం
B. నాఫ్తలీన్
C. అమ్మోనియం క్లోరైడ్
D. ఇనుము
Answer & explanation
Correct: D — ఇనుము
కర్పూరం, నాఫ్తలీన్, అమ్మోనియం క్లోరైడ్, పొడి మంచు ఉత్పతనం చెందే పదార్థాలు. ఇనుము సాధారణ పరిస్థితుల్లో ఉత్పతనం చెందదు; అది అధిక ఉష్ణోగ్రత వద్ద కరిగి ద్రవంగా మారుతుంది.