భౌతిక మార్పులు & రసాయన మార్పులు (Physical and Chemical Changes)
Free practice MCQs with answers and explanations for భౌతిక మార్పులు & రసాయన మార్పులు (Physical and Chemical Changes) in పదార్థం, పరమాణువులు & అణువులు (Matter & Atoms). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ఇనుము తుప్పు పట్టడం ఏ రకమైన మార్పు?
A. భౌతిక మార్పు
B. తిరిగి మార్చగల మార్పు
C. రసాయన మార్పు
D. ఉత్పతనం
Answer & explanation
Correct: C — రసాయన మార్పు
తుప్పు పట్టినప్పుడు ఇనుము ఆక్సిజన్, తేమతో చర్య జరిపి కొత్త పదార్థం (ఐరన్ ఆక్సైడ్) ఏర్పడుతుంది, కాబట్టి ఇది రసాయన మార్పు. కొత్త పదార్థం ఏర్పడకుండా రూపం, స్థితి మాత్రమే మారితే భౌతిక మార్పు.
మంచు కరిగినప్పుడు కేవలం స్థితి (ఘనం నుండి ద్రవం) మారుతుంది, కొత్త పదార్థం ఏర్పడదు, కాబట్టి అది భౌతిక మార్పు. పాలు పెరుగుగా మారడం, కట్టెలు మండడం, ఆహార జీర్ణం కొత్త పదార్థాలు ఏర్పడే రసాయన మార్పులు.
ఉష్ణాన్ని విడుదల చేసే చర్యను ఉష్ణమోచక చర్య అంటారు; దహనం, శ్వాసక్రియ దీనికి ఉదాహరణలు. ఉష్ణాన్ని గ్రహించే చర్య ఉష్ణగ్రాహక చర్య; కిరణజన్య సంయోగక్రియ ఉదాహరణ.
పాలు పెరుగుగా మారడంలో కొత్త పదార్థం (లాక్టిక్ ఆమ్లం వంటివి) ఏర్పడుతుంది కాబట్టి అది రసాయన మార్పు. చక్కెర కరగడం, కాగితం చింపడం, నీరు ఆవిరి కావడం భౌతిక మార్పులు.
కిరణజన్య సంయోగక్రియలో మొక్కలు సూర్యరశ్మి శక్తిని గ్రహిస్తాయి కాబట్టి అది ఉష్ణగ్రాహక చర్య. దహనం, శ్వాసక్రియ ఉష్ణమోచక చర్యలు. ఉష్ణగ్రాహక చర్యల్లో శక్తిని బయటి నుండి గ్రహిస్తారు; దహనం, శ్వాసక్రియ ఉష్ణాన్ని విడుదల చేస్తాయి, సున్నం నీటితో కలిసినప్పుడు కూడా ఉష్ణం వెలువడుతుంది.
కొవ్వొత్తి కరిగినప్పుడు, మండినప్పుడు జరిగే మార్పులు వరుసగా ఏమిటి?
A. రెండూ భౌతిక మార్పులు
B. రెండూ రసాయన మార్పులు
C. కరగడం – రసాయన, మండడం – భౌతిక
D. కరగడం – భౌతిక మార్పు, మండడం – రసాయన మార్పు
Answer & explanation
Correct: D — కరగడం – భౌతిక మార్పు, మండడం – రసాయన మార్పు
కొవ్వొత్తి కరగడంలో కేవలం స్థితి మారుతుంది (భౌతిక మార్పు); మండినప్పుడు కొత్త పదార్థాలు (CO₂, నీటి ఆవిరి) ఏర్పడి ఉష్ణం, కాంతి విడుదలవుతాయి (రసాయన మార్పు).
చక్కెర నీటిలో కరగడం భౌతిక మార్పు, కొత్త పదార్థం ఏర్పడదు; ద్రావణం నుండి నీటిని ఆవిరి చేస్తే చక్కెర తిరిగి వస్తుంది. మిగతా మూడూ కొత్త పదార్థాలు ఏర్పడే రసాయన మార్పులు.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
(i) రసాయన మార్పులో కొత్త పదార్థం ఏర్పడుతుంది.
(ii) వాయువు విడుదల, రంగు మార్పు రసాయన మార్పు సూచనలు.
(iii) ఉత్పతనం రసాయన మార్పు.
సరైన వాక్యాలు ఏవి?
A. (ii) మరియు (iii) మాత్రమే
B. (i) మరియు (iii) మాత్రమే
C. (i) మరియు (ii) మాత్రమే
D. (iii) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: C — (i) మరియు (ii) మాత్రమే
(i), (ii) సరైనవి. (iii) తప్పు: ఉత్పతనంలో కేవలం స్థితి (ఘనం → వాయువు) మారుతుంది, కొత్త పదార్థం ఏర్పడదు; కాబట్టి అది భౌతిక మార్పు. భౌతిక మార్పులను తిరగదీయగలం (మంచు ⇄ నీరు), రసాయన మార్పులను సాధారణంగా తిరగదీయలేం; సూచనలు: వాయువు విడుదల, రంగు మార్పు, ఉష్ణం/కాంతి విడుదల, అవక్షేపం.
కింది వాటిలో ఉష్ణమోచక (Exothermic) చర్య కానిది ఏది?
A. దహనం
B. కిరణజన్య సంయోగక్రియ
C. శ్వాసక్రియ
D. కట్టెలు మండడం
Answer & explanation
Correct: B — కిరణజన్య సంయోగక్రియ
దహనం, శ్వాసక్రియ, కట్టెలు మండడం ఉష్ణాన్ని విడుదల చేసే ఉష్ణమోచక చర్యలు. కిరణజన్య సంయోగక్రియ సూర్యకాంతి శక్తిని గ్రహిస్తుంది, కాబట్టి అది ఉష్ణగ్రాహక చర్య.