Free practice MCQs with answers and explanations for సూచికలు & pH స్కేల్ (Indicators and pH Scale) in ఆమ్లాలు, క్షారాలు & లవణాలు (Acids, Bases & Salts). Tap an option to check instantly · page 1 of 2.
Q1Easy
pH స్కేల్ పరిధి ఎంత?
A. 1 నుండి 10 వరకు
B. 0 నుండి 14 వరకు
C. 0 నుండి 7 వరకు
D. 7 నుండి 14 వరకు
Answer & explanation
Correct: B — 0 నుండి 14 వరకు
pH స్కేల్ 0 నుండి 14 వరకు ఉంటుంది. 7 తటస్థం; 7 కంటే తక్కువ ఆమ్లం; 7 కంటే ఎక్కువ క్షారం. 0–7 లేదా 7–14 మాత్రమే స్కేల్ పరిధి కాదు, అవి వరుసగా ఆమ్ల, క్షార భాగాలు మాత్రమే.
క్షార ద్రావణంలో ఫినాఫ్తలీన్ సూచిక ఏ రంగును చూపుతుంది?
A. ఎరుపు రంగు
B. పసుపు రంగు
C. రంగు ఉండదు
D. గులాబీ రంగు
Answer & explanation
Correct: D — గులాబీ రంగు
ఫినాఫ్తలీన్ ఆమ్లంలో రంగు లేకుండా ఉండి, క్షారంలో గులాబీ రంగులోకి మారుతుంది. మిథైల్ ఆరెంజ్ మాత్రం ఆమ్లంలో ఎరుపు, క్షారంలో పసుపు రంగు చూపుతుంది. మిథైల్ ఆరెంజ్ ఆమ్లంలో ఎరుపు, క్షారంలో పసుపు చూపుతుంది; ఈ రెండు సూచికల రంగులను కలిపి గుర్తుంచుకోవాలి.
శుద్ధ నీరు తటస్థం కాబట్టి దాని pH 7. pH 0 అత్యంత బలమైన ఆమ్లాన్ని, pH 14 అత్యంత బలమైన క్షారాన్ని (సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ వంటివి) సూచిస్తాయి. రక్తం (7.4) తటస్థం కంటే స్వల్పంగా క్షారం; వర్షపు నీటి pH 5.6 వద్ద స్వల్ప ఆమ్లం.
మిథైల్ ఆరెంజ్ సూచిక ఆమ్ల ద్రావణంలో ఏ రంగులో కనిపిస్తుంది?
A. పసుపు
B. గులాబీ
C. నీలం
D. ఎరుపు
Answer & explanation
Correct: D — ఎరుపు
మిథైల్ ఆరెంజ్ ఆమ్లంలో ఎరుపు, క్షారంలో పసుపు రంగు చూపుతుంది. గులాబీ రంగు ఫినాఫ్తలీన్ క్షారంలో చూపే రంగు; నీలం రంగు లిట్మస్ క్షారంలో చూపే రంగు. సూచికల రంగులను గుర్తుంచుకోవడానికి: ఫినాఫ్తలీన్ క్షారంలో గులాబీ, మిథైల్ ఆరెంజ్ ఆమ్లంలో ఎరుపు అని జతపరచండి.
pH 1 ఉన్న ద్రావణం, pH 2 ఉన్న ద్రావణం కంటే ఎంత ఎక్కువ ఆమ్లం?
A. పది రెట్లు
B. రెండు రెట్లు
C. ఒక్కటే (సమానం)
D. వంద రెట్లు
Answer & explanation
Correct: A — పది రెట్లు
pH స్కేల్ లాగరిథమిక్; pH లో ప్రతి ఒక్క యూనిట్ తగ్గుదల ఆమ్ల బలాన్ని పది రెట్లు పెంచుతుంది. కాబట్టి pH 1 ద్రావణం pH 2 కంటే పది రెట్లు ఎక్కువ ఆమ్లం. రెండు యూనిట్ల తేడా ఉంటేనే వంద రెట్లు అవుతుంది.
మానవ రక్తం pH 7.4 అయితే అది ఏ స్వభావం కలిగి ఉంటుంది?
A. బలమైన ఆమ్ల స్వభావం
B. స్వల్ప క్షార స్వభావం
C. పూర్తిగా తటస్థం
D. బలమైన క్షార స్వభావం
Answer & explanation
Correct: B — స్వల్ప క్షార స్వభావం
pH 7 కంటే కొంచెం ఎక్కువ కాబట్టి రక్తం స్వల్ప క్షార స్వభావం కలిగి ఉంటుంది. పూర్తి తటస్థం pH 7 మాత్రమే. జీర్ణాశయ రసం (pH 1.5–2) బలమైన ఆమ్లానికి ఉదాహరణ. రక్తం pH 7.35–7.45 మధ్య స్థిరంగా ఉండటం శరీర ధర్మాలకు అవసరం; దీన్ని బఫర్ వ్యవస్థలు కాపాడతాయి.
పసుపు సహజ సూచిక క్షార ద్రావణంలో ఏ రంగులోకి మారుతుంది?
A. నీలం
B. ఆకుపచ్చ
C. ఎరుపు–గోధుమ
D. రంగు మారదు
Answer & explanation
Correct: C — ఎరుపు–గోధుమ
పసుపు క్షారంలో ఎరుపు–గోధుమ రంగులోకి మారుతుంది; అందుకే సబ్బు నీరు తగిలితే పసుపు మరక ఎర్రబడుతుంది. ఎర్ర క్యాబేజీ రసం, మందార పువ్వు కూడా సహజ సూచికలు. ఇంట్లో కూడా పసుపు రాసిన బట్టకు సబ్బు నీరు తగిలితే ఎర్రగా మారడం ఈ సూత్రానికి ఉదాహరణ.
కింది వాటిని pH విలువ పెరిగే క్రమంలో అమర్చినది ఏది?
A. జీర్ణాశయ రసం → వెనిగర్ → శుద్ధ నీరు → వంట సోడా ద్రావణం
B. వంట సోడా ద్రావణం → శుద్ధ నీరు → వెనిగర్ → జీర్ణాశయ రసం
C. వెనిగర్ → జీర్ణాశయ రసం → వంట సోడా ద్రావణం → శుద్ధ నీరు
D. శుద్ధ నీరు → వెనిగర్ → జీర్ణాశయ రసం → వంట సోడా ద్రావణం
Answer & explanation
Correct: A — జీర్ణాశయ రసం → వెనిగర్ → శుద్ధ నీరు → వంట సోడా ద్రావణం
జీర్ణాశయ రసం pH సుమారు 1.5–2, వెనిగర్ సుమారు 3, శుద్ధ నీరు 7, వంట సోడా ద్రావణం సుమారు 8–9. కాబట్టి పెరిగే క్రమం ఇదే. రెండో ఎంపిక దీనికి తిరగబడిన క్రమం.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
(i) pH స్కేల్లో సంఖ్య తగ్గే కొద్దీ ఆమ్ల బలం పెరుగుతుంది.
(ii) సార్వత్రిక సూచిక pH విలువను బట్టి వేర్వేరు రంగులు చూపుతుంది.
(iii) లిట్మస్ను లైకెన్ల నుండి తీస్తారు.
సరైన వాక్యాలు ఏవి?
A. (i) మరియు (ii) మాత్రమే
B. (i), (ii), (iii) అన్నీ
C. (ii) మరియు (iii) మాత్రమే
D. (i) మరియు (iii) మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — (i), (ii), (iii) అన్నీ
మూడు వాక్యాలూ సరైనవే. pH తగ్గేకొద్దీ ఆమ్ల బలం పెరుగుతుంది; సార్వత్రిక సూచిక pH ప్రకారం రంగు మారుస్తుంది; లిట్మస్ లైకెన్ల నుండి తీసిన సహజ సూచిక. మూడు వాక్యాలూ సరైనవని తెలిస్తేనే 'అన్నీ సరైనవి' ఎంపిక సరి; ఒక్క వాక్యం తప్పున్నా సమాధానం మారుతుంది.