భారత సమాజ శాస్త్రవేత్తలు – ముఖ్య రచనలు (Indian Sociologists and Their Works)
Free practice MCQs with answers and explanations for భారత సమాజ శాస్త్రవేత్తలు – ముఖ్య రచనలు (Indian Sociologists and Their Works) in భారత సమాజ లక్షణాలు (Features of Indian Society). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
'కాస్ట్ అండ్ రేస్ ఇన్ ఇండియా' (1932) గ్రంథ రచయిత ఎవరు?
A. ఎ.ఆర్. దేశాయ్
B. ఇరావతి కర్వే
C. డి.పి. ముఖర్జీ
D. జి.ఎస్. ఘుర్యే
Answer & explanation
Correct: D — జి.ఎస్. ఘుర్యే
'కాస్ట్ అండ్ రేస్ ఇన్ ఇండియా' (1932) జి.ఎస్. ఘుర్యే రచన; ఆయనను భారత సమాజ శాస్త్ర పితామహుడు అంటారు. ఘుర్యే ముంబై విశ్వవిద్యాలయంలో సమాజ శాస్త్ర విభాగాన్ని స్థాపించారు.
'హోమో హైరార్కికస్' లూయీ డ్యూమాంట్ రచన; కుల వ్యవస్థపై ఆయన పవిత్రత–అపవిత్రత సిద్ధాంతాన్ని ఇందులో వివరించారు. బెతేయ్ 'కాస్ట్, క్లాస్ అండ్ పవర్' రాశారు. డ్యూమాంట్ ప్రకారం కుల సోపానక్రమం పవిత్రత–అపవిత్రత ఆధారంగా ఏర్పడింది; ఆండ్రే బెతేయ్, ఎస్.సి. దుబే వేర్వేరు పుస్తకాలు రాశారు.
జి.ఎస్. ఘుర్యేను భారత సమాజ శాస్త్ర పితామహుడిగా పిలుస్తారు. గుర్తుంచుకునే చిట్కా: ఘుర్యే = కులం & జాతి; శ్రీనివాస్ = గ్రామం & సంస్కృతీకరణ; దేశాయ్ = మార్క్సిస్టు; డ్యూమాంట్ = పవిత్రత–అపవిత్రత.
'సోషల్ బ్యాక్గ్రౌండ్ ఆఫ్ ఇండియన్ నేషనలిజం' (1948) రచయిత ఎవరు?
A. ఎ.ఆర్. దేశాయ్
B. ఎం.ఎన్. శ్రీనివాస్
C. జి.ఎస్. ఘుర్యే
D. ఇరావతి కర్వే
Answer & explanation
Correct: A — ఎ.ఆర్. దేశాయ్
ఎ.ఆర్. దేశాయ్ మార్క్సిస్టు దృక్పథంలో 'సోషల్ బ్యాక్గ్రౌండ్ ఆఫ్ ఇండియన్ నేషనలిజం' (1948) రాశారు. కర్వే 'కిన్షిప్ ఆర్గనైజేషన్ ఇన్ ఇండియా' (బంధుత్వ వ్యవస్థ) రాశారు.
D. బంధుత్వ వ్యవస్థ ('కిన్షిప్ ఆర్గనైజేషన్ ఇన్ ఇండియా')
Answer & explanation
Correct: D — బంధుత్వ వ్యవస్థ ('కిన్షిప్ ఆర్గనైజేషన్ ఇన్ ఇండియా')
ఇరావతి కర్వే 'కిన్షిప్ ఆర్గనైజేషన్ ఇన్ ఇండియా' ద్వారా బంధుత్వ వ్యవస్థపై రాశారు. తంజావూరు అధ్యయనం ఆండ్రే బెతేయ్ 'కాస్ట్, క్లాస్ అండ్ పవర్'. కర్వే ఉమ్మడి కుటుంబ నిర్వచనం కూడా ఇచ్చారు (ఒకే ఇల్లు, ఒకే వంటగది, ఉమ్మడి ఆస్తి, ఉమ్మడి పూజ); ఆమె పని బంధుత్వం, కుటుంబ నిర్మాణ అధ్యయనం.
డి.పి. ముఖర్జీ సంప్రదాయం–ఆధునికత సంఘర్షణపై రాశారు. కుల వ్యవస్థలో పవిత్రత–అపవిత్రత డ్యూమాంట్ సిద్ధాంతం; బంధుత్వం కర్వే అంశం. ముఖర్జీ సంప్రదాయ విలువలు, ఆధునిక ఆలోచనల మధ్య ఘర్షణను విశ్లేషించారు; భారత సమాజ శాస్త్రంలో ఇది కీలక చర్చాంశం.
ఆండ్రే బెతేయ్ తంజావూరు గ్రామ అధ్యయనం ఆధారంగా రాసిన పుస్తకం ఏది?
A. ది రిమెంబర్డ్ విలేజ్
B. కాస్ట్, క్లాస్ అండ్ పవర్
C. ఇండియన్ విలేజ్
D. హోమో హైరార్కికస్
Answer & explanation
Correct: B — కాస్ట్, క్లాస్ అండ్ పవర్
బెతేయ్ 'కాస్ట్, క్లాస్ అండ్ పవర్' తంజావూరు గ్రామ అధ్యయనం. రిమెంబర్డ్ విలేజ్ శ్రీనివాస్ది, ఇండియన్ విలేజ్ దుబేది, హోమో హైరార్కికస్ డ్యూమాంట్ది. బెతేయ్ అధ్యయనం కులం, వర్గం, అధికారం మధ్య సంబంధాన్ని తంజావూరు గ్రామంలో విశ్లేషించింది; గ్రామాల అధ్యయన సంప్రదాయంలో ఇది ముఖ్యమైన రచన.
C. ఎ.ఆర్. దేశాయ్ – సోషల్ బ్యాక్గ్రౌండ్ ఆఫ్ ఇండియన్ నేషనలిజం
D. బెతేయ్ – ఇండియన్ విలేజ్
Answer & explanation
Correct: D — బెతేయ్ – ఇండియన్ విలేజ్
'ఇండియన్ విలేజ్' ఎస్.సి. దుబే రచన; బెతేయ్ రచన 'కాస్ట్, క్లాస్ అండ్ పవర్'. మిగిలిన జతలు సరైనవి. ఇండియన్ విలేజ్ దుబే రచన; బెతేయ్ రచన కాస్ట్, క్లాస్ అండ్ పవర్ (తంజావూరు). దుబే శామీర్పేట్ అధ్యయనం చేశారు.
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి.
1. ఘుర్యే ముంబై విశ్వవిద్యాలయంలో సమాజ శాస్త్ర విభాగం స్థాపించారు.
2. ఎ.ఆర్. దేశాయ్ మార్క్సిస్టు దృక్పథంతో రాశారు.
3. కర్వే 'హోమో హైరార్కికస్' రాశారు.
ఏవి సరైనవి?
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మాత్రమే
1, 2 సరైనవి. 3 తప్పు: 'హోమో హైరార్కికస్' లూయీ డ్యూమాంట్ రచన; కర్వే బంధుత్వంపై రాశారు. కర్వే రచన కిన్షిప్ ఆర్గనైజేషన్ ఇన్ ఇండియా; హోమో హైరార్కికస్ డ్యూమాంట్ రచన; దేశాయ్ రచన 1948లో వచ్చింది.