కుటుంబం & వివాహం (Family & Marriage) · Practice MCQs

Correct: D — కుటుంబం

కుటుంబం సమాజంలో అత్యంత ప్రాథమిక, సార్వత్రిక సంస్థ; పిల్లల పెంపకం, సామాజికీకరణ ఇక్కడే మొదలవుతాయి. అందుకే దీన్ని సమాజ ప్రాథమిక యూనిట్ అంటారు. పాఠశాల, రాజ్యం, మతం తర్వాత ఏర్పడిన ద్వితీయ సంస్థలు.

Correct: D — కేంద్రక కుటుంబం (Nuclear Family)

భార్యాభర్తలు, వారి అవివాహిత పిల్లలు ఉన్న చిన్న కుటుంబం కేంద్రక కుటుంబం. మూడు తరాలు లేదా ఎక్కువ బంధువులు కలిసి ఉంటే ఉమ్మడి కుటుంబం. నగరంలో ఉద్యోగం చేస్తూ అద్దె ఇంట్లో ఉండే కుటుంబం కేంద్రక కుటుంబానికి ఉదాహరణ.

Correct: B — పితృస్థానిక (Patrilocal)

భార్య భర్త ఇంటికి వెళ్తే పితృస్థానిక నివాసం, భర్త భార్య ఇంటికి వెళ్తే మాతృస్థానిక నివాసం. పితృవంశ, మాతృవంశ అనేవి నివాసం కాదు, వారసత్వం (వంశ పరంపర) ఏ వైపు అనేదాన్ని సూచిస్తాయి.

Correct: B — కర్త

ఉమ్మడి కుటుంబంలో ఇంటి పెద్ద (కర్త)కు అధికారం ఉంటుంది. ఉమ్మడి నివాసం, ఉమ్మడి వంటగది, ఉమ్మడి ఆస్తి, ఉమ్మడి మతపరమైన బాధ్యతలు ఉమ్మడి కుటుంబ లక్షణాలు. జజ్మాన్, కామిన్ అనేవి జజ్మానీ వ్యవస్థలోని పదాలు.

Correct: D — తరవాడ్

కేరళలో నాయర్ల మాతృవంశ ఉమ్మడి కుటుంబ వ్యవస్థను తరవాడ్ (Tharavad) అంటారు. కేరళ ఉమ్మడి హిందూ కుటుంబ వ్యవస్థ (రద్దు) చట్టం 1975 ద్వారా ఇది రద్దయింది. మేఘాలయలో ఖాసీ, గారో తెగలు కూడా మాతృవంశ సమాజాలు.

Correct: D — కుమారులతో సమానంగా సహభాగీదారు హక్కు

2005 సవరణ ద్వారా హిందూ ఉమ్మడి కుటుంబంలో కుమార్తెలకు కూడా కుమారులతో సమానంగా సహభాగీదారు (Coparcener) హక్కు వచ్చింది. ఇది హిందూ వారసత్వ చట్టం 1956కు చేసిన సవరణ; కుమార్తెలకు మాత్రమే హక్కు ఇచ్చింది కాదు, సమాన హక్కు ఇచ్చింది.

Correct: B — బహుభార్యత్వం (Polygyny)

ఒక పురుషునికి అనేక మంది భార్యలు ఉంటే అది బహుభార్యత్వం (Polygyny); ఒక స్త్రీకి అనేక మంది భర్తలు ఉంటే బహుభర్తృత్వం (Polyandry). చిట్కా: gyne అంటే స్త్రీ, andro అంటే పురుషుడు.

Correct: B — నీలగిరి టోడా తెగ

నీలగిరి కొండల్లోని టోడా తెగలో బహుభర్తృత్వం ఉంది; ఉత్తరాఖండ్‌లోని జౌన్‌సార్ బావర్ ప్రాంతంలో కూడా ఇది కనిపిస్తుంది. ఖాసీ, గారో తెగలు మాతృవంశ సమాజాలుగా ప్రసిద్ధం, బహుభర్తృత్వానికి కాదు.

Correct: D — అంతర్వివాహం (Endogamy)

తన కులం లేదా సమూహం లోపలే వివాహం చేసుకోవడం అంతర్వివాహం (Endogamy); ఇది కుల వ్యవస్థ ప్రధాన లక్షణం. తన గోత్రం లేదా రక్త సంబంధం బయట వివాహం చేసుకోవడం బహిర్వివాహం (Exogamy).

Correct: D — ఎనిమిది

ప్రాచీన ధర్మశాస్త్రాల ప్రకారం హిందూ వివాహాలు ఎనిమిది రకాలు: మొదటి నాలుగు ప్రశస్త వివాహాలు, చివరి నాలుగు అప్రశస్త వివాహాలు. పరీక్షల్లో వీటి పేర్లు, క్రమం అడుగుతారు.