మతతత్వం & ప్రాంతీయవాదం (Communalism & Regionalism) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for మతతత్వం & ప్రాంతీయవాదం (Communalism & Regionalism) (సామాజిక సమస్యలు (Social Issues)). Tap an option to check instantly · page 2 of 6.
Q11Easy
ప్రాంతీయవాదం (Regionalism) అంటే ఏమిటి?
A. అన్ని ప్రాంతాలను ఒకే దేశంగా చూడటం
B. మతం ఆధారంగా ఐక్యత
C. ఒక ప్రాంత ప్రజలు తమ భాష, సంస్కృతి, అభివృద్ధి, గుర్తింపు పట్ల ప్రత్యేక అభిమానం చూపడం
D. ప్రపంచ ఏకీకరణ భావన
Answer & explanation
Correct: C — ఒక ప్రాంత ప్రజలు తమ భాష, సంస్కృతి, అభివృద్ధి, గుర్తింపు పట్ల ప్రత్యేక అభిమానం చూపడం
ప్రాంతీయవాదం అంటే ఒక ప్రాంత ప్రజలు తమ భాష, సంస్కృతి, అభివృద్ధి, గుర్తింపు పట్ల ప్రత్యేక అభిమానం, నిబద్ధత చూపడం. ఇది హద్దులు దాటితే దేశ ఐక్యతకు సమస్య అవుతుంది. మతం ఆధారంగా ఐక్యత భావన మతతత్వానికి సంబంధించింది.
వేర్పాటువాదం (Secessionism) అంటే దేశం నుండి విడిపోవాలనే డిమాండ్, ఇది ప్రాంతీయవాదంలో అత్యంత తీవ్ర రూపం. భాషా ఉద్యమాలు, నదీ జల వివాదాలు తక్కువ తీవ్రత గలవి; స్థానిక ఎన్నికలు ప్రజాస్వామ్య ప్రక్రియలో భాగం.
భూమిపుత్రుల వాదం ప్రకారం స్థానిక ప్రజలకే ఉద్యోగాలు, అవకాశాలు దక్కాలి. శివసేన 1966లో మహారాష్ట్రలో ఈ నినాదంతో ఏర్పడింది. ఇతర రాష్ట్రాల వారికి ప్రాధాన్యత కోరడం దీనికి వ్యతిరేకం, భూసంస్కరణలకు దీనికి సంబంధం లేదు.
అసమాన అభివృద్ధి (Uneven Development) వల్ల వెనుకబడిన ప్రాంతాల్లో అసంతృప్తి పెరిగి ప్రాంతీయవాదం బలపడుతుంది. వనరుల సమాన పంపిణీ ఉంటే అసంతృప్తి తగ్గుతుంది; ఏకరూప భాష కూడా కారణం కాదు, భాషా వైవిధ్యమే గుర్తింపు ఉద్యమాలకు కారణం.
భాషా ప్రాతిపదికన ఏర్పడిన మొదటి రాష్ట్రం ఆంధ్ర రాష్ట్రం (1953). మహారాష్ట్ర, గుజరాత్ 1960లో బొంబాయి రాష్ట్రం నుండి ఏర్పడ్డాయి, హరియాణా 1966లో పంజాబ్ నుండి వచ్చింది.
ఆంధ్ర రాష్ట్రం 1953 అక్టోబర్ 1న ఏర్పడింది. 1956 నవంబర్ 1న ఆంధ్రప్రదేశ్ ఏర్పడింది, 1952 డిసెంబర్ 15న పొట్టి శ్రీరాములు మరణించారు, 2014 జూన్ 2న తెలంగాణ ఏర్పడింది.
ప్రత్యేక ఆంధ్ర రాష్ట్రం కోసం ఆమరణ నిరాహార దీక్ష చేసి 1952 డిసెంబర్ 15న మరణించినవారు ఎవరు?
A. పొట్టి శ్రీరాములు
B. టంగుటూరి ప్రకాశం
C. నీలం సంజీవరెడ్డి
D. సర్దార్ పటేల్
Answer & explanation
Correct: A — పొట్టి శ్రీరాములు
పొట్టి శ్రీరాములు ప్రత్యేక ఆంధ్ర రాష్ట్రం కోసం ఆమరణ నిరాహార దీక్ష చేసి 1952 డిసెంబర్ 15న మరణించారు. ఆయన త్యాగం ఉద్యమాన్ని తీవ్రతరం చేసి 1953లో ఆంధ్ర రాష్ట్ర ఏర్పాటుకు దారితీసింది. మిగతా ముగ్గురు ఈ దీక్షతో సంబంధం ఉన్నవారు కాదు.
శివసేన మహారాష్ట్రలో 1966లో స్థాపించబడింది; ఇది భూమిపుత్రులు నినాదంతో స్థానికులకే ఉద్యోగాలు అనే డిమాండ్ చేసింది. 1973 ఆనంద్పూర్ సాహిబ్ తీర్మానం, 1985 అస్సాం ఒప్పందం సంవత్సరాలు.
అస్సాం ఉద్యమం (1979–85) అక్రమ వలసలకు వ్యతిరేకంగా సాగి 1985లో అస్సాం ఒప్పందంతో ముగిసింది. 1979 ఉద్యమం ప్రారంభ సంవత్సరం, 1986 మిజోరం ఒప్పందం సంవత్సరం, 1973 ఆనంద్పూర్ సాహిబ్ తీర్మానం.
సర్కారియా కమిషన్ (1983లో ఏర్పాటు, నివేదిక 1988) కేంద్ర–రాష్ట్ర సంబంధాలను సమీక్షించింది. ముస్లింల స్థితి సచార్ కమిటీ అధ్యయనం చేయగా, బాల కార్మికులు, ఎన్నికల సంస్కరణలు వేరే సంస్థల పరిధిలో ఉంటాయి.