బాలల కోసం రాజ్యాంగ ఏర్పాట్లు – ఆర్టికల్ 24, 21ఎ, 45 (Constitutional Provisions for Children)

Correct: D — ఆర్టికల్ 24

ఆర్టికల్ 24 ప్రకారం 14 ఏళ్ల లోపు పిల్లలను ఫ్యాక్టరీలు, గనులు, ఇతర ప్రమాదకర ఉద్యోగాల్లో నియమించకూడదు. ఆర్టికల్ 21ఎ విద్యా హక్కు, ఆర్టికల్ 23 అక్రమ రవాణా, వెట్టిచాకిరీ నిషేధం, ఆర్టికల్ 45 చిన్నపిల్లల సంరక్షణకు సంబంధించినవి.

Correct: A — ఆర్టికల్ 21ఎ

ఆర్టికల్ 21ఎ 6–14 ఏళ్ల పిల్లలకు ఉచిత, నిర్బంధ విద్యను ప్రాథమిక హక్కుగా ఇస్తుంది. ఆర్టికల్ 24 పని నిషేధానికి, ఆర్టికల్ 39(ఇ) పిల్లల దుర్వినియోగం నిరోధానికి (నిర్దేశిక సూత్రం), ఆర్టికల్ 15(3) పిల్లల కోసం ప్రత్యేక చట్టాలు చేయడానికి సంబంధించినవి.

Correct: B — 86వ సవరణ, 2002

ఆర్టికల్ 21ఎ 86వ రాజ్యాంగ సవరణ, 2002 ద్వారా చేరింది. 42వ సవరణ మినీ రాజ్యాంగంగా పేరొందినది, 44వ సవరణ ఆస్తి హక్కును ప్రాథమిక హక్కుల నుండి తొలగించింది, 73వ సవరణ పంచాయతీరాజ్‌కు సంబంధించినది. కాబట్టి విద్యా హక్కుకు 86వ సవరణే సరైనది.

Correct: D — 6 ఏళ్ల లోపు పిల్లలు

86వ సవరణ తర్వాత 6–14 ఏళ్లవారి విద్య ఆర్టికల్ 21ఎ కింద ప్రాథమిక హక్కు కాగా, ఆర్టికల్ 45 (నిర్దేశిక సూత్రం) 6 ఏళ్ల లోపు పిల్లలకు బాల్య సంరక్షణ, విద్య కల్పించాలని రాజ్యానికి సూచిస్తుంది. చిట్కా: 21ఎ = 6–14, 45 = 6 లోపు.

Correct: A — 14 ఏళ్ల వరకు విద్య ప్రాథమిక హక్కు

ఉన్నికృష్ణన్ కేసులో 14 ఏళ్ల వరకు విద్య ప్రాథమిక హక్కు (ఆర్టికల్ 21లో భాగం) అని కోర్టు చెప్పింది. 25% రిజర్వేషన్ RTE చట్టం 2009లో వచ్చింది; శివకాశి బాణసంచా పరిశ్రమపై మార్గదర్శకాలు ఎం.సి. మెహతా కేసు (1996)లో ఇచ్చారు.

Correct: B — ఆర్టికల్ 15(3)

ఆర్టికల్ 15(3) మహిళలు, పిల్లల కోసం ప్రత్యేక ఏర్పాట్లు చేయడానికి రాజ్యానికి అనుమతి ఇస్తుంది; ఇది వివక్ష నిషేధానికి మినహాయింపు. ఆర్టికల్ 14 సమానత్వం, ఆర్టికల్ 19 స్వేచ్ఛలు, ఆర్టికల్ 32 రాజ్యాంగ పరిహార హక్కు గురించి ఉంటాయి.

Correct: D — ఎ-3, బి-4, సి-1, డి-2

ఆర్టికల్ 24 పని నిషేధం (3), 21ఎ విద్యా హక్కు (4), 45 ఆరేళ్ల లోపు పిల్లల సంరక్షణ (1), 51ఎ(కె) 6–14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యావకాశాలు కల్పించడం తల్లిదండ్రుల/సంరక్షకుల ప్రాథమిక విధి (2). మిగతా జతల్లో 24, 21ఎ లేదా 45, 51ఎ(కె) తారుమారయ్యాయి.

Correct: A — 1 మరియు 2 మాత్రమే

ఆర్టికల్ 23 అక్రమ రవాణా, బలవంతపు శ్రమను నిషేధిస్తుంది; 39(ఇ), (ఎఫ్) పిల్లల దుర్వినియోగం నిరోధం, ఆరోగ్యకర అభివృద్ధికి సంబంధించిన నిర్దేశిక సూత్రాలు. ఆర్టికల్ 24 వయోపరిమితి 14 ఏళ్లు మరియు ఫ్యాక్టరీలు, గనులు, ప్రమాదకర పనులకు పరిమితం; కాబట్టి 3 తప్పు.

Correct: B — శివకాశి బాణసంచా పరిశ్రమలో బాల కార్మికులపై మార్గదర్శకాలు

ఎం.సి. మెహతా కేసులో సుప్రీంకోర్టు శివకాశి బాణసంచా పరిశ్రమలో బాల కార్మికుల పరిస్థితిపై మార్గదర్శకాలు రూపొందించింది. విద్యా హక్కుకు సంబంధించిన తీర్పులు మోహినీ జైన్ (1992), ఉన్నికృష్ణన్ (1993). దత్తత CARA పరిధిలో, బాల్య వివాహాలు 2006 చట్టం పరిధిలో ఉంటాయి.