రాజ్యసభ చైర్మన్‌గా ఉపరాష్ట్రపతి (Vice-President as Chairman of Rajya Sabha)

Correct: B — రాజ్యసభ తన సభ్యుల నుండి

ఆర్టికల్ 89(2) ప్రకారం రాజ్యసభ తన సభ్యుల నుండి డిప్యూటీ చైర్మన్‌ను ఎన్నుకుంటుంది. చైర్మన్ పదవి ఖాళీ అయినప్పుడు డిప్యూటీ చైర్మన్ చైర్మన్ విధులు నిర్వహిస్తారు (ఆర్టికల్ 91).

Correct: C — ఓట్లు సమానంగా వచ్చినప్పుడు

రాజ్యసభ చైర్మన్ సాధారణంగా ఓటు వేయరు; ఓట్లు సమానంగా వస్తే నిర్ణాయక ఓటు (Casting Vote) వేస్తారు (ఆర్టికల్ 100). ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.

Correct: D — కాదు

ఉపరాష్ట్రపతి రాజ్యసభకు పదవిరీత్యా చైర్మన్, కానీ ఆయన రాజ్యసభ సభ్యుడు కాదు. అందుకే సాధారణ ఓటు హక్కు లేదు. అదే విధంగా లోక్‌సభ స్పీకర్ లోక్‌సభ సభ్యుడు. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.

Correct: B — సభలో మాట్లాడవచ్చు, పాల్గొనవచ్చు కానీ అధ్యక్షత వహించలేరు, ఓటు వేయలేరు

ఆర్టికల్ 92 ప్రకారం తనను తొలగించే తీర్మానం పరిశీలనలో ఉన్నప్పుడు రాజ్యసభ చైర్మన్ అధ్యక్షత వహించలేరు; మాట్లాడవచ్చు, పాల్గొనవచ్చు కానీ ఓటు వేయలేరు. లోక్‌సభ స్పీకర్ మాత్రం మొదటి దశలో ఓటు వేయవచ్చు.

Correct: C — లోక్‌సభ స్పీకర్, చైర్మన్ కాదు

ఉమ్మడి సమావేశానికి లోక్‌సభ స్పీకర్ అధ్యక్షత వహిస్తారు; రాజ్యసభ చైర్మన్ కాదు. ద్రవ్య బిల్లును ధ్రువీకరించే అధికారం కూడా స్పీకర్‌కే ఉంది. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.

Correct: D — రాజ్యసభ చైర్మన్

పదో షెడ్యూల్ (ఫిరాయింపుల నిరోధం) ప్రకారం రాజ్యసభ సభ్యుల అనర్హతపై నిర్ణయం రాజ్యసభ చైర్మన్‌ది. చైర్మన్ క్రమశిక్షణ, సభా కార్యకలాపాల నిర్వహణ కూడా చూస్తారు.

Correct: A — 1 మరియు 2 మాత్రమే

రాజ్యసభ చైర్మన్ సాధారణంగా ఓటు వేయరు, కోరం లేకపోతే సభను వాయిదా వేయవచ్చు. ద్రవ్య బిల్లును ధ్రువీకరించే అధికారం లోక్‌సభ స్పీకర్‌కే ఉంది; కాబట్టి ప్రకటన 3 తప్పు.

Correct: B — స్పీకర్ – లోక్‌సభ సభ్యుడు; చైర్మన్ – రాజ్యసభ సభ్యుడు కాదు

స్పీకర్ లోక్‌సభ సభ్యుడు; చైర్మన్ రాజ్యసభ సభ్యుడు కాదు. ఉమ్మడి సమావేశానికి స్పీకర్ అధ్యక్షత వహిస్తారు; ద్రవ్య బిల్లును ధ్రువీకరించేది స్పీకర్. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.

Correct: C — A-2, B-3, C-1

ఆర్టికల్ 89 డిప్యూటీ చైర్మన్ ఎన్నిక, 91 చైర్మన్ ఖాళీ అయినప్పుడు డిప్యూటీ చైర్మన్ విధులు, 92 తనను తొలగించే తీర్మానం సమయంలో చైర్మన్ అధ్యక్షత వహించరాదు. కాబట్టి A-2, B-3, C-1.