రాష్ట్రపతి వీటో అధికారాలు – సంపూర్ణ, తాత్కాలిక, పాకెట్ వీటో (Veto Powers)
Free practice MCQs with answers and explanations for రాష్ట్రపతి వీటో అధికారాలు – సంపూర్ణ, తాత్కాలిక, పాకెట్ వీటో (Veto Powers) in రాష్ట్రపతి (President). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
పార్లమెంటు ఆమోదించిన బిల్లుపై రాష్ట్రపతి అధికారాన్ని ఇచ్చే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 123
B. ఆర్టికల్ 108
C. ఆర్టికల్ 111
D. ఆర్టికల్ 143
Answer & explanation
Correct: C — ఆర్టికల్ 111
ఆర్టికల్ 111 బిల్లుకు ఆమోదం ఇవ్వడం, ఆమోదం నిలిపివేయడం, పునఃపరిశీలనకు తిప్పి పంపడం అనే అధికారాలను రాష్ట్రపతికి ఇస్తుంది (వీటో అధికారాలు). ఆర్టికల్ 123 ఆర్డినెన్స్, 108 ఉమ్మడి సమావేశం, 143 సలహా అధికార పరిధి గురించి.
బిల్లుపై ఏ నిర్ణయమూ తీసుకోకుండా నిరవధికంగా ఉంచే రాష్ట్రపతి అధికారాన్ని ఏమంటారు?
A. సంపూర్ణ వీటో
B. తాత్కాలిక వీటో
C. అర్హత వీటో
D. పాకెట్ వీటో (Pocket Veto)
Answer & explanation
Correct: D — పాకెట్ వీటో (Pocket Veto)
బిల్లుపై నిర్ణయం తీసుకోకుండా నిరవధికంగా ఉంచడం పాకెట్ వీటో. రాజ్యాంగం రాష్ట్రపతికి గడువు విధించలేదు కాబట్టి ఇది సాధ్యమైంది. 1986లో జ్ఞానీ జైల్ సింగ్ భారత తపాలా కార్యాలయ (సవరణ) బిల్లుపై దీన్ని వాడారు.
రాష్ట్రపతి పునఃపరిశీలనకు తిప్పి పంపలేని బిల్లు ఏది?
A. ద్రవ్య బిల్లు (Money Bill)
B. సాధారణ బిల్లు
C. ప్రైవేట్ సభ్యుల బిల్లు
D. ఆర్థిక బిల్లు
Answer & explanation
Correct: A — ద్రవ్య బిల్లు (Money Bill)
ద్రవ్య బిల్లు (Money Bill)ను రాష్ట్రపతి పునఃపరిశీలనకు తిప్పి పంపలేరు; ఆయన అనుమతితోనే ప్రవేశపెడతారు కాబట్టి సాధారణంగా ఆమోదిస్తారు. రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లును కూడా (24వ సవరణ తర్వాత) తప్పనిసరిగా ఆమోదించాలి.
రాష్ట్రపతి వీటోలకు సంబంధించి సరైన జతలను గుర్తించండి.
A. సంపూర్ణ వీటో
B. తాత్కాలిక వీటో
C. పాకెట్ వీటో
1. నిర్ణయం లేకుండా నిరవధికంగా ఉంచడం
2. ఆమోదం నిరాకరించడం
3. పునఃపరిశీలనకు తిప్పి పంపడం
A. A-3, B-2, C-1
B. A-2, B-1, C-3
C. A-2, B-3, C-1
D. A-1, B-3, C-2
Answer & explanation
Correct: C — A-2, B-3, C-1
సంపూర్ణ వీటో – ఆమోదం నిరాకరించడం; తాత్కాలిక వీటో – పునఃపరిశీలనకు తిప్పి పంపడం; పాకెట్ వీటో – నిర్ణయం లేకుండా నిరవధికంగా ఉంచడం. కాబట్టి A-2, B-3, C-1. ఈ అంశంపై పరీక్షల్లో తరచుగా ప్రశ్నలు వస్తాయి, కాబట్టి దీన్ని బాగా గుర్తుంచుకోండి.
అర్హత వీటో (Qualified Veto) అమెరికా అధ్యక్షుడికి ఉంది; అక్కడ కాంగ్రెస్ 2/3 మెజారిటీతో దాన్ని అధిగమించగలదు. భారత రాష్ట్రపతికి సంపూర్ణ, తాత్కాలిక, పాకెట్ వీటోలు మాత్రమే ఉన్నాయి.