ప్రాథమిక హక్కులు (Fundamental Rights): ప్రాథమిక హక్కులు – మూడో భాగం పరిచయం (Fundamental Rights – Part III)
Free practice MCQs with answers and explanations for ప్రాథమిక హక్కులు – మూడో భాగం పరిచయం (Fundamental Rights – Part III) in ప్రాథమిక హక్కులు (Fundamental Rights). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
ప్రాథమిక హక్కులు రాజ్యాంగంలో ఏ భాగంలో, ఏ ఆర్టికల్స్లో ఉన్నాయి?
A. Part III, ఆర్టికల్స్ 12–35
B. Part IV, ఆర్టికల్స్ 36–51
C. Part IVA, ఆర్టికల్ 51A
D. Part II, ఆర్టికల్స్ 5–11
Answer & explanation
Correct: A — Part III, ఆర్టికల్స్ 12–35
ప్రాథమిక హక్కులు రాజ్యాంగం మూడో భాగం (Part III) లో ఆర్టికల్స్ 12 నుండి 35 వరకు ఉన్నాయి. ఈ ఆలోచన అమెరికా రాజ్యాంగంలోని హక్కుల పత్రం (Bill of Rights) నుండి తీసుకున్నారు.
మూడో భాగాన్ని ‘భారతదేశ మాగ్నా కార్టా’ అని ఏమంటారు?
A. ఆదేశిక సూత్రాలు
B. ప్రాథమిక విధులు
C. ప్రాథమిక హక్కులు
D. ప్రవేశిక
Answer & explanation
Correct: C — ప్రాథమిక హక్కులు
ప్రాథమిక హక్కుల భాగాన్ని (Part III) ‘భారతదేశ మాగ్నా కార్టా (Magna Carta of India)’ అంటారు. సరైన ఎంపిక: «ప్రాథమిక హక్కులు». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
మొదటి రాజ్యాంగంలో 7 ప్రాథమిక హక్కులు ఉండేవి; 44వ సవరణ (1978) ఆస్తి హక్కును తొలగించడంతో ఇప్పుడు 6 మాత్రమే ఉన్నాయి. సరైన ఎంపిక: «6». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
ప్రాథమిక హక్కులకు విరుద్ధమైన చట్టాలు చెల్లవని చెప్పే ఆర్టికల్ ఏది?
A. ఆర్టికల్ 13
B. ఆర్టికల్ 12
C. ఆర్టికల్ 14
D. ఆర్టికల్ 32
Answer & explanation
Correct: A — ఆర్టికల్ 13
ఆర్టికల్ 13 ప్రాథమిక హక్కులకు విరుద్ధమైన చట్టాలు చెల్లవని చెబుతుంది; న్యాయ సమీక్ష అధికారానికి ఇదే ఆధారం. ఆర్టికల్ 12 ‘రాజ్యం’ నిర్వచనం. సరైన ఎంపిక: «ఆర్టికల్ 13». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
కింది వాటిలో భారత పౌరులకు మాత్రమే వర్తించే ఆర్టికల్స్ ఏవి?
A. 14, 20, 21, 22
B. 23, 24, 25, 26
C. 15, 16, 19, 29, 30
D. 21, 25, 32
Answer & explanation
Correct: C — 15, 16, 19, 29, 30
ఆర్టికల్స్ 15, 16, 19, 29, 30 భారత పౌరులకే వర్తిస్తాయి; మిగతావి విదేశీయులతో సహా అందరికీ వర్తిస్తాయి. సరైన ఎంపిక: «15, 16, 19, 29, 30». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
అత్యవసర పరిస్థితిలో ఎప్పుడూ నిలిపివేయలేని ఆర్టికల్స్ ఏవి?
A. ఆర్టికల్స్ 14, 15
B. ఆర్టికల్స్ 20, 21
C. ఆర్టికల్స్ 19, 22
D. ఆర్టికల్స్ 25, 26
Answer & explanation
Correct: B — ఆర్టికల్స్ 20, 21
జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితిలో కూడా ఆర్టికల్స్ 20, 21 ను నిలిపివేయలేరు (44వ సవరణ). ఆర్టికల్ 358 ప్రకారం ఆర్టికల్ 19 నిలిచిపోతుంది. సరైన ఎంపిక: «ఆర్టికల్స్ 20, 21». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
Correct: A — సాంస్కృతిక, విద్యా హక్కులు – ఆర్టికల్స్ 25–28
సాంస్కృతిక, విద్యా హక్కులు ఆర్టికల్స్ 29–30; ఆర్టికల్స్ 25–28 మత స్వేచ్ఛ హక్కు. సరైన ఎంపిక: «సాంస్కృతిక, విద్యా హక్కులు – ఆర్టికల్స్ 25–28». మిగతా ఎంపికలను ఈ అంశంలోని వాస్తవాలతో పోల్చి చూసుకోండి; ఇదే అంశంపై ఎంపికలను మార్చి పరీక్షల్లో తరచూ ప్రశ్నలు అడుగుతారు.
‘రాజ్యం (State)’ లో భాగం కానిది ఏది (ఆర్టికల్ 12)?
A. స్థానిక సంస్థలు
B. రాష్ట్ర శాసనసభలు
C. ప్రైవేటు వ్యక్తులు (సాధారణంగా)
D. కేంద్ర ప్రభుత్వం
Answer & explanation
Correct: C — ప్రైవేటు వ్యక్తులు (సాధారణంగా)
ఆర్టికల్ 12 ప్రకారం రాజ్యం అంటే కేంద్ర ప్రభుత్వం, పార్లమెంటు, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, శాసనసభలు, స్థానిక సంస్థలు, ఇతర ప్రభుత్వ అధికార సంస్థలు; ప్రైవేటు వ్యక్తులు సాధారణంగా కాదు.